Thủ tướng Phần Lan: Nga sẽ điều quân đến biên giới NATO

Nga sẽ điều động lực lượng về phía sườn phía đông của NATO nếu có thỏa thuận hòa bình ở Ukraine, Thủ tướng Phần Lan cảnh báo, đồng thời kêu gọi châu Âu tăng ngân sách quốc phòng cho các quốc gia tiền tuyến.

Ông Petteri Orpo cũng kêu gọi các nước còn lại của EU thể hiện sự đoàn kết với các quốc gia sườn phía đông, những nước đang tăng mạnh chi tiêu quốc phòng.

"Chúng ta biết rằng khi có hòa bình ở Ukraine, Nga vẫn là mối đe dọa. Rõ ràng là họ sẽ điều động lực lượng quân sự đến gần biên giới của chúng ta và gần biên giới Baltic", Thủ tướng Phần Lan nói với Financial Times.

Một số nước NATO đã cảnh báo rằng Nga sẽ sẵn sàng cho một cuộc đối đầu lớn với liên minh quân sự phương Tây trong vòng ba đến năm năm sau khi chấm dứt chiến sự ở Ukraine. Estonia, Lithuania và Ba Lan đều đang trên đà chi hơn 5% GDP cho quốc phòng vào năm tới - vượt xa mục tiêu chi tiêu của Tổng thống Mỹ Donald Trump - cùng với các quốc gia tiền tuyến khác cũng đang tăng chi tiêu quân sự. Ông Orpo cho biết điều quan trọng là châu Âu phải sẵn sàng tự vệ khi Mỹ bắt đầu rút quân khỏi lục địa. "Chúng ta biết rằng Mỹ sẽ giảm bớt sự hỗ trợ và tham gia vào quốc phòng ở châu Âu vì họ có nhiều mối quan ngại an ninh khác."

Phần Lan duy trì một chương trình mạnh mẽ bao gồm các hầm trú bom và nguồn cung cấp khổng lồ các vật liệu thiết yếu.

Thông điệp của ông phản ánh mối lo ngại của một số quốc gia tiền tuyến rằng một thỏa thuận hòa bình giữa Nga và Ukraine có thể dẫn đến sự lơ là từ một số quốc gia ở xa tiền tuyến hơn, vì cho rằng mối đe dọa đã giảm bớt.
Ông Putin phản pháo

Tổng thống Nga Vladimir Putin bác bỏ lời đồn đại của phương Tây về một cuộc tấn công sắp xảy ra từ Nga. Ông gọi đây là "những lời dối trá và vô nghĩa", nhằm thổi phồng sự hoảng loạn ở châu Âu.

Phát biểu tại một cuộc họp của Bộ Quốc phòng Nga ngày 17/12, Tổng thống Putin lưu ý rằng tình hình địa - chính trị trên toàn cầu vẫn "căng thẳng" và "cực kỳ nguy cấp" ở một số khu vực.

Ông cáo buộc các nước thành viên NATO đang "chuẩn bị cho một cuộc chiến lớn" bằng cách tăng cường và hiện đại hóa lực lượng tấn công, đồng thời khiến người dân phương Tây tin vào những tuyên bố về một cuộc xung đột không thể tránh khỏi với Nga.

"Tôi đã nhiều lần khẳng định, đây là lời dối trá, vô nghĩa và vô lý về mối đe dọa tưởng tượng nào đó từ Nga đối với các nước châu Âu. Điều này đang được thực hiện một cách có chủ đích", ông Putin nói.

Ông tiếp tục nhấn mạnh rằng, trong suốt lịch sử, ngay cả trong những hoàn cảnh khó khăn nhất, Nga vẫn luôn nỗ lực tìm kiếm các giải pháp ngoại giao cho các cuộc xung đột và mâu thuẫn, miễn là còn dù chỉ một chút hy vọng.

Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrei Belousov, trong một tuyên bố hôm thứ Tư (17/12), cho biết, trung đoàn đầu tiên được trang bị hệ thống tên lửa phòng không S-500 đã đi vào hoạt động chiến đấu.

Theo người đứng đầu Bộ Quốc phòng Nga, hệ thống này có khả năng tấn công các mục tiêu ở không gian gần. Việc đưa vào sử dụng S-500 tăng cường tiềm năng của các hệ thống phòng không và phòng thủ tên lửa của Nga, cho phép đánh chặn các mối đe dọa siêu thanh và những vật thể ở độ cao đáng kể.

Hiện, thông tin về địa điểm triển khai của trung đoàn cũng như thời gian triển khai toàn diện hệ thống S-500 chưa được tiết lộ.

S-500 Prometheus được phát triển bởi Tập đoàn phòng không Almaz-Antey. Hệ thống này được thiết kế để đối phó với nhiều mối đe dọa, bao gồm máy bay, tên lửa hành trình, tên lửa đạn đạo và cả mục tiêu siêu thanh ở độ cao lên tới 200 km.

Về mặt kỹ thuật, hệ thống S-500 được cho là sử dụng nhiều loại tên lửa đánh chặn khác nhau thay vì chỉ một loại tên lửa duy nhất. Các đánh giá từ nguồn mở cho thấy nó có thể phóng tên lửa tầm xa nhắm vào các mục tiêu sử dụng động cơ phản lực, cùng với các tên lửa đánh chặn chuyên dụng được tối ưu hóa cho các mối đe dọa từ tên lửa đạn đạo tốc độ cao và các mục tiêu ở gần không gian.

Hệ thống có tầm bắn ước tính khoảng 500 đến 600 km, được đánh giá là vượt xa các hệ thống tên lửa đất đối không tầm xa truyền thống.

Việc liên tục đề cập đến khả năng tác chiến ở tầm gần không gian có ý nghĩa quan trọng về mặt tác chiến. Nếu hệ thống S-500 có thể đánh chặn các mục tiêu ở độ cao thấp hoặc vượt quá 100 km, sẽ cho phép lực lượng Nga can thiệp vào giai đoạn cuối của quỹ đạo tên lửa đạn đạo.

Khi so sánh S-500 với các hệ thống phòng không khác, như hệ thống THAAD và Patriot của Mỹ, các chuyên gia đã xét đến tính ưu việt của nó ở một số khía cạnh chính, bao gồm phạm vi đánh chặn, độ cao tấn công và tốc độ phản ứng.

Không giống như các hệ thống phòng không của phương Tây, S-500 không chỉ có thể hoạt động như một hệ thống phòng không đơn thuần mà còn có thể thực hiện chức năng tấn công tầm xa.

Theo giới quan sát, việc đưa hệ thống S-500 vào biên chế chiến đấu sẽ củng cố tầng cao nhất của hệ thống phòng không và phòng thủ tên lửa tích hợp của Nga, đồng thời làm tăng thêm độ phức tạp cho bất kỳ chiến dịch tấn công cấp cao nào nhằm vào lãnh thổ Nga. Tuy nhiên, tác động thực sự của nó trên chiến trường sẽ phụ thuộc vào quy mô sản xuất, khả năng tích hợp hoạt động và hiệu suất trong điều kiện chiến đấu.

Tổng thống Cộng hòa Bolivar Venezuela, ông Nicolas Maduro, tuyên bố nước này sẵn sàng bảo vệ chủ quyền và quyền đối với lãnh thổ của mình trong mọi hoàn cảnh. Phát biểu được ông đưa ra trên kênh truyền hình quốc gia Venezolana de Television.

“Venezuela có thể bảo vệ và giữ vững chủ quyền của mình trong bất kỳ hoàn cảnh nào,” Tổng thống Nicolas Maduro nhấn mạnh.

“Nhân dân chúng tôi, trong sự đoàn kết tuyệt đối với các lực lượng quân đội và cảnh sát, sẽ làm tất cả để bảo vệ các quyền lịch sử đối với đất đai, dầu mỏ, tài nguyên khoáng sản và lãnh thổ của mình,” ông nói thêm.

Tổng thống Nicolas Maduro cho rằng Mỹ đang tìm cách tiến hành thay đổi chế độ tại Venezuela và “áp đặt một chính phủ bù nhìn, biến đất nước cùng các nguồn tài nguyên thiên nhiên của chúng tôi thành một thuộc địa”.

Theo ông, các hoạt động mang tính gây hấn của Mỹ đã buộc Venezuela phải tiến hành “cuộc đấu tranh vì độc lập, thịnh vượng và một tương lai an toàn cho nhân dân Venezuela”.

Trước đó, ngày 16/12, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cảnh báo trên nền tảng mạng xã hội Truth Social rằng lực lượng hải quân Mỹ tập trung xung quanh Venezuela “sẽ còn tiếp tục gia tăng” cho đến khi quốc gia Mỹ Latinh này trao trả cho Washington “toàn bộ dầu mỏ, đất đai và các tài sản khác”.

Theo TASS

Một số quan chức châu Âu và Ukraine hôm 16 tháng 12 nói kế hoạch đảm bảo an ninh, vốn được Washington ca ngợi là "tiêu chuẩn bạch kim", không bao gồm việc Mỹ triển khai lực lượng bộ binh trên thực địa.

Lựa chọn của Mỹ sẽ là nước này dẫn đầu nỗ lực giám sát lệnh ngừng bắn và hòa giải tranh chấp với mục tiêu giải quyết bất đồng trước khi leo thang thành đụng độ.

Nếu điều này thất bại, Mỹ sẽ phải quyết định xem có sử dụng biện pháp quân sự hay không trong trường hợp xung đột giữa Nga và Ukraine lại bùng phát.

Nguồn tin này cho biết lựa chọn khả thi nhất với Mỹ trong tình huống đó là sử dụng lực lượng không quân để can thiệp.

Theo kế hoạch, tiêm kích tàng hình F-35 và tên lửa hành trình Tomahawk của Mỹ hoặc các hệ thống tương tự đang được triển khai tại các nước thành viên NATO "có thể tham gia phản công nếu Nga vi phạm lệnh ngừng bắn".

Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner là con rể ông Donald Trump cùng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky hôm 14-15 tháng 12 đã thảo luận trực tiếp trong vòng 18 tiếng về thỏa thuận hòa bình tiềm năng với Nga.

Kết thúc cuộc gặp, Mỹ cho biết hai bên đạt đồng thuận 90% về kế hoạch chấm dứt xung đột Nga - Ukraine. Tổng thống Zelensky nói Mỹ đã đề xuất đảm bảo an ninh tương tự Điều 5 của NATO.

Điều khoản này quy định bất cứ cuộc tấn công nào nhằm vào một thành viên của khối cũng được coi là đòn tấn công nhằm vào cả liên minh và NATO sẽ phối hợp đáp trả.

Những đảm bảo an ninh được thiết kế để làm nền tảng cho thỏa thuận lớn hơn nhằm đạt lệnh ngừng bắn chấm dứt xung đột Nga - Ukraine sắp kéo dài 4 năm.

Các đảm bảo an ninh cũng được coi là điều kiện thuyết phục Ukraine nhượng bộ lãnh thổ trong thỏa thuận hòa bình với Nga, cũng như đồng ý từ bỏ tham vọng gia nhập NATO.

Nhưng giới chuyên gia nhận định vấn đề lớn nhất đối với lệnh ngừng bắn tiềm năng là Nga không được mời tham dự các cuộc đàm phán ở Berlin.

Lãnh đạo Nga tuyên bố không thay đổi bất cứ yêu cầu nào đã đưa ra, trong đó có việc Ukraine phải rút khỏi vùng Donbass, gồm hai tỉnh Lugansk và Donetsk mà Nga đã tuyên bố sáp nhập vào lãnh thổ liên bang trước đó.

Đài RT (Nga) đưa tin, vào ngày 16/12, Quốc hội Ukraine đã rơi vào hỗn loạn sau khi nữ nghị sĩ Mariana Bezuhla chặn bục phát biểu và xô xát với các nhà lập pháp khác.

Theo RT, hồi tuần trước, nghị sĩ Bezuhla đã tuyên bố "đình công", yêu cầu cách chức Tổng tư lệnh Lực lượng Vũ trang Ukraine Oleksandr Syrskyi vì những thất bại của quân đội nước này ở tiền tuyến.

Đến ngày 16/12, nữ nghị sĩ này đã chặn bục phát biểu trong Verkhovna Rada (Quốc hội Ukraine), dán đầy băng dính đỏ và nhiều biểu ngữ với nội dung "Ông Syrskyi phải ra đi", "Sự dối trá ở tiền tuyến giết người", và "Cải cách quân đội!".

Hành động này đã gây ra phản ứng dữ dội từ một nhóm nghị sĩ dẫn đầu bởi Serhiy Taruta - một nghị sĩ thuộc đảng Batkivshchyna do cựu Thủ tướng Ukraine Yulia Tymoshenko lãnh đạo.

Theo đoạn video ghi lại cảnh tượng hỗn loạn bên trong nghị trường Ukraine, các nhà lập pháp này đã xô xát với bà Bezuhla, giật bỏ một số biểu ngữ mà bà giăng lên.

Tuy nhiên, bà Bezuhla vẫn cố thủ, đẩy lùi ông Taruta hai lần.

Theo một đoạn video khác ghi lại quang cảnh hiện trường, có chưa đến một nửa số nghị sĩ có mặt tại Quốc hội Ukraine vào thời điểm xảy ra vụ xô xát, và một số người trong số họ đã hát quốc ca Ukraine.

Nữ nghị sĩ Bezuhla sau đó tiết lộ trên kênh Telegram của mình rằng vụ việc đã dẫn đến một kiến nghị đình chỉ bà tham gia các phiên điều trần tại Quốc hội Ukraine.

Nữ nghị sĩ này chỉ ra rằng hành động của bà không thực sự làm gián đoạn công việc của cơ quan lập pháp Ukraine. Bà cũng bày tỏ sự tiếc nuối vì ông Taruta không phải chịu bất kỳ hậu quả nào vì "tấn công bà hai lần" và đặt câu hỏi liệu các đồng nghiệp nghị sĩ của bà có quan tâm đến "những gì đang xảy ra trong quân đội [Ukraine]" hay không.

Theo RT, bà Bezuhla lâu nay vẫn chỉ trích các tướng lĩnh quân đội Ukraine vì chiến thuật thất bại và thiếu kế hoạch phòng thủ mạch lạc trong cuộc xung đột với Nga. Nữ nghị sĩ này nhiều lần cáo buộc giới chỉ huy cấp cao "tự lừa dối chính mình" và công chúng Ukraine, lãng phí sinh mạng binh lính trong các cuộc tấn công vô ích thay vì xây dựng các tuyến phòng thủ vững chắc ở phía sau, và không rút lui một cách có trật tự để giữ vững phòng tuyến.

Công ty Trung Quốc mua lại công ty Mỹ

Khi iRobot – công ty tiên phong về máy hút bụi robot tại Mỹ – nộp đơn xin bảo hộ phá sản, ít người chú ý đến chữ ký của bên nhận chuyển nhượng ở cuối hồ sơ: Shenzhen PICEA Robotics Co. Nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) đến từ Trung Quốc này, vốn hoạt động âm thầm trong nhiều năm, sẽ mua lại 100% cổ phần iRobot thông qua tái cấu trúc nợ, đánh dấu bước chuyển lớn từ một nhà sản xuất OEM trở thành chủ sở hữu thương hiệu.

Theo Báo điện tử Trung Quốc, iRobot từng là một phần của “huyền thoại” đổi mới tại Thung lũng Silicon. Năm 2002, sản phẩm đầu tiên mang tên Roomba ra mắt với giá 199 USD và bán được 50.000 chiếc chỉ trong năm đầu. Trong thời gian dài sau đó, Roomba gần như đồng nghĩa với máy hút bụi robot, chiếm tới 80% thị phần tại Mỹ và trên toàn cầu. Nhờ danh mục sản phẩm nổi bật và vị thế thị trường áp đảo, iRobot niêm yết thành công trên NASDAQ năm 2005; giá cổ phiếu tăng mạnh, đạt đỉnh 133 USD vào năm 2021, với vốn hóa thị trường vượt 4 tỷ USD.

Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang đó, những vấn đề tiềm ẩn dần lộ rõ. Sau năm 2018, khi các thương hiệu Trung Quốc tăng tốc mạnh mẽ, iRobot lại sa vào lối mòn phát triển. Hãng kiên trì sử dụng hệ thống điều hướng hình ảnh độc quyền và chậm áp dụng công nghệ LiDAR; đến năm 2022 mới ra mắt robot hút bụi kiêm lau nhà, chậm hơn khoảng 5 năm so với các đối thủ Trung Quốc như Roborock và Narwal; trong khi giá các sản phẩm chủ lực vẫn duy trì trên 1.000 USD trong nhiều năm, cao gấp 2–3 lần các sản phẩm tương đương của Trung Quốc.

“Mấu chốt của iRobot là phản ứng quá chậm trước sự thay đổi nhu cầu người dùng,” một chuyên gia trong ngành nhận định. “Họ quá tin vào hào quang thương hiệu và bỏ lỡ tốc độ phát triển công nghệ. Khi các nhà sản xuất Trung Quốc liên tục cải thiện trải nghiệm người dùng với AI tránh chướng ngại vật, tự động thu gom bụi hay cánh tay robot sinh học, Roomba vẫn dựa chủ yếu vào mô hình ‘va chạm ngẫu nhiên + lập kế hoạch cơ bản’ để giữ thị trường.”

Sự thiếu đổi mới này nhanh chóng phản ánh vào tình hình tài chính. Từ năm 2022, iRobot thua lỗ liên tiếp 11 quý. Trong ba quý đầu năm 2025, doanh thu giảm 26,5% so với cùng kỳ, trong khi lỗ ròng tăng lên 130 triệu USD. Vốn hóa thị trường lao dốc từ mức đỉnh 4 tỷ USD xuống dưới 40 triệu USD, mất hơn 96%. Tính đến ngày 27/9, tiền mặt và các khoản tương đương tiền chỉ còn 24,8 triệu USD, trong khi tổng nợ phải trả lên tới 508 triệu USD và vốn chủ sở hữu âm 26,8 triệu USD, cho thấy dòng tiền gần như cạn kiệt.

Doanh nghiệp Trung Quốc bứt tốc

Trong bối cảnh đó, Shenzhen PICEA Robotics Co., đối tác sản xuất theo hợp đồng của iRobot, đã trở thành chủ nợ lớn nhất và nhiều khả năng là chủ sở hữu mới của công ty.

Thành lập năm 2016, Shenzhen PICEA Robotics Co. ban đầu là một trong những nhà sản xuất theo hợp đồng của iRobot. Nhờ tận dụng hệ sinh thái chuỗi cung ứng hoàn chỉnh và khả năng phản ứng nhanh của khu vực Đồng bằng Châu Giang, công ty nhanh chóng vươn lên thành nhà cung cấp hàng đầu thế giới về giải pháp máy hút bụi robot cao cấp. Theo trang web chính thức, doanh nghiệp này có năng lực sản xuất hơn 8,5 triệu đơn vị mỗi năm, đã giao trên 20 triệu sản phẩm, chiếm hơn 30% thị phần máy hút bụi robot cao cấp toàn cầu. Các đối tác gồm Xiaomi, Philips và Haier.

Tháng 11/2025, Shenzhen PICEA Robotics Co., thông qua công ty con, đã mua lại khoản nợ 191 triệu USD của iRobot và bổ sung thêm 162 triệu USD nợ sản xuất, qua đó trở thành chủ nợ lớn nhất của hãng.

Theo số liệu mới nhất của IDC, lượng xuất xưởng máy hút bụi robot thông minh toàn cầu đạt 17,424 triệu chiếc trong ba quý đầu năm 2025, tăng 18,7% so với cùng kỳ. Trên bảng xếp hạng thị phần toàn cầu, các thương hiệu Trung Quốc chiếm trọn nhóm dẫn đầu: Roborock (21,7%), Ecovacs (14,1%), Dreame (12,4%), Xiaomi (10%), và Narwal (7,5%), tổng cộng hơn 64% thị phần. Trái lại, iRobot không chỉ rời khỏi top 5 toàn cầu mà còn suy giảm nghiêm trọng tại thị trường Mỹ, với doanh thu quý III/2025 giảm 33%.

“Roomba từng là vật dụng quen thuộc trong các gia đình Mỹ, nhưng giờ đây một nửa kệ hàng ở Best Buy đã thuộc về các thương hiệu Trung Quốc,” một người tiêu dùng Trung Quốc sống tại New York chia sẻ.

Sự đảo chiều này phản ánh bước chuyển của các doanh nghiệp Trung Quốc từ vai trò “nhà sản xuất phần cứng” sang “nhà cung cấp dịch vụ thông minh”. Roborock trang bị cho các mẫu cao cấp mô hình dữ liệu lớn AI có khả năng nhận diện vết bẩn như lông thú cưng hay cà phê và tự động điều chỉnh chiến lược làm sạch; Dreame ra mắt robot hút bụi đầu tiên trên thế giới có cánh tay robot sinh học vượt chướng ngại vật; Narwal tập trung vào trải nghiệm “giặt lau không cần dùng tay” nhằm tăng mức độ gắn bó của người dùng.

“Theo thời gian, cạnh tranh sẽ không còn xoay quanh từng sản phẩm đơn lẻ, mà là cuộc chiến giữa các hệ sinh thái,” ông Zhao Siquan, nhà phân tích cấp cao mảng phần cứng thông minh của IDC Trung Quốc, nhận định. “Doanh nghiệp nào tích hợp được robot hút bụi vào nhà thông minh, theo dõi sức khỏe và thậm chí cả hệ thống an ninh gia đình sẽ định hình thế hệ robot gia đình tiếp theo.”

Sự vươn lên của các thương hiệu Trung Quốc không chỉ nhờ giá thấp, mà còn đến từ tốc độ đổi mới nhanh và thiết kế hướng người dùng. Tại Thâm Quyến, một công ty robot có thể hoàn tất toàn bộ quy trình khép kín trong bán kính 30 km, từ lựa chọn chip, thiết kế cấu trúc, chế tạo khuôn đến lắp ráp. Hệ sinh thái “phản hồi theo giờ” này rút ngắn chu kỳ R&D xuống còn 6–8 tháng, trong khi iRobot thường mất 2–3 năm để phát triển sản phẩm mới.

Các tính năng như giặt lau tự động, tăng lực hút trên thảm hay bộ nhớ bản đồ nhiều tầng đều được các thương hiệu Trung Quốc phát triển trước, sau đó phổ biến toàn cầu sau khi được thị trường kiểm chứng. Theo ông Zhao Siquan, các nhà sản xuất Trung Quốc sẽ tiếp tục giữ vị thế dẫn đầu nhờ cải tiến sản phẩm, nâng cấp kênh phân phối và bám sát nhu cầu thị trường.

Giờ đây, khi Shenzhen PICEA Robotics Co. chuẩn bị tiếp quản iRobot, một làn sóng hợp nhất mới đang hình thành. Nhiều ý kiến cho rằng thương hiệu và bằng sáng chế của iRobot có thể được tích hợp vào hệ thống Trung Quốc, mở đường cho mô hình “thương hiệu nước ngoài – sản xuất tại Trung Quốc” quay trở lại thị trường. Dù kịch bản nào xảy ra, một điều đã rõ: những nhân vật trung tâm của nửa sau cuộc cạnh tranh toàn cầu trong ngành máy hút bụi robot đã thay đổi.

(Theo Báo điện tử Trung Quốc)

Tờ Khaosod English (Thái Lan) ngày 18/12 đưa tin, phối hợp với các quan chức thuộc Cục Y tế Cổ truyền và Y học Thay thế Thái Lan, Cảnh sát Thủ đô Bangkok đã đột kích một nhà kho ở khu Bang Kradi, quận Bang Khun Thian, Bangkok, sau khi người dân địa phương phàn nàn về mùi cần sa nồng nặc bốc ra từ tòa nhà, làm dấy lên nghi ngờ về hoạt động trồng cần sa trái phép.

Các nghi phạm - bao gồm Nguyen Duc Anh, 28 tuổi; Do Van Bay, 27 tuổi; và Dang Sy Tai, 35 tuổi - đã bị bắt giữ vào ngày 16/12 cùng với 1.685 cây cần sa. Cảnh sát Bangkok cho biết mỗi cây cần sa cho khoảng 100 gram hoa khô, với tổng trọng lượng khoảng 168,5 kg. Cơ quan chức năng ước tính giá trị của số cần sa bị thu giữ vào khoảng 1,69 triệu baht (tương đương 1,41 tỷ VND).

Trung tá Chada Sesawech - người chỉ huy chiến dịch cùng các sĩ quan thuộc Phòng Bảo vệ Trẻ em và Phụ nữ của Sở Cảnh sát Thủ đô Bangkok - cho biết các điều tra viên đã thu thập bằng chứng và có được lệnh khám xét từ Tòa án Hình sự quận Thon Buri (Bangkok) trước khi kiểm tra nhà kho.

Cảnh sát Bangkok cho biết, cả ba đối tượng nêu trên đều thừa nhận đang trồng cần sa tại địa điểm đó. Họ nói với nhà chức trách rằng mình đã thành lập một công ty để kinh doanh liên quan đến cần sa nhưng chưa có giấy phép cần thiết.

Cảnh sát Bangkok cáo buộc các đối tượng này đã cùng nhau vi phạm luật về dược liệu bị kiểm soát của Thái Lan bằng cách trồng trọt, chế biến hoặc bán cần sa với mục đích thương mại mà không có giấy phép theo Luật Bảo vệ và Phát huy Kiến thức Y học Cổ truyền Thái Lan.

Các nghi phạm và số cây cần sa bị thu giữ đã được bàn giao cho các điều tra viên tại đồn cảnh sát Samae Dam (quận Bang Khun Thian, Bangkok) để tiến hành các thủ tục pháp lý tiếp theo.

Đài TST (Nga) ngày 18/12 đưa tin, tình hình quanh Kharkiv – Kupyansk và tuyến giáp biên Belgorod đang nóng lên nhanh chóng, trong bối cảnh chiến sự trên thực địa leo thang song song với một cuộc chiến thông tin ngày càng gay gắt.

Chuỗi diễn biến này, với một loạt vụ nổ lớn và những đòn tấn công ác liệt, bắt đầu ngay sau báo cáo của Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrey Belousov, kéo theo hàng loạt động thái quân sự, tuyên bố đối nghịch và cả những đoạn video từ tiền tuyến.
Mọi thứ bắt đầu sau báo cáo của ông Belousov

Theo TST, sau khi ông Belousov báo cáo trước lãnh đạo Nga về tình hình chiến dịch, Ukraine đã đẩy nhanh tái bố trí lực lượng về hướng Kharkiv – Kupyansk. Kiev đưa thêm những đơn vị được đánh giá là "tinh nhuệ và có động lực cao", trong đó có sự hiện diện của lính đánh thuê nước ngoài.

Ở chiều ngược lại, phía Nga công bố các bước tiến chiến thuật cụ thể. Bộ Quốc phòng Nga thông báo, nhóm quân "Phía Tây" đã kiểm soát thêm một điểm dân cư ở tỉnh Kharkiv.

Các phân tích đi kèm nhấn mạnh ý nghĩa của trục tiếp cận sông Oskol, coi đây là nút then chốt để siết an ninh quanh Kupyansk từ hướng nam, đồng thời tạo điều kiện gây sức ép lên các tuyến hậu cần của Ukraine.

Tâm điểm của làn sóng thông tin lần này là Kupyansk – nơi các tuyên bố đối nghịch đang kéo co từng khu phố. Theo TST, Kiev bị cáo buộc đẩy mạnh các phát biểu về việc "giành lại quyền kiểm soát" Kupyansk nhằm tạo dấu mốc truyền thông trước thềm năm mới. Tuy nhiên, trên thực địa, giao tranh vẫn diễn ra khốc liệt, với nhịp độ cao và tổn thất nặng nề.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky gần đây tuyên bố rằng Kupyansk đã được lực lượng Ukraine tái kiểm soát. Tuy nhiên, theo các nguồn Nga, bằng chứng được Kiev đưa ra – một đoạn video quay tại khu vực ngoại ô – bị cho là đã được ghi hình từ trước.

Cựu Phó Tư lệnh Lực lượng tác chiến đặc biệt Ukraine, Thiếu tướng Sergey Krivonos, xác nhận đoạn video này có dấu hiệu dựng hình, và cho rằng tuyên bố về việc tái kiểm soát Kupyansk là thiếu cơ sở.

Theo các blogger quân sự Nga, giao tranh cục bộ vẫn đang diễn ra tại vùng ven thành phố. Một số khu vực như Kondrashovka, Moskovka, Radkovka và Yubileiny được mô tả là "vùng xám", không bên nào kiểm soát hoàn toàn.
Mục tiêu "cấm kỵ" bị đánh trúng

Song song với các diễn biến ở Kupyansk, trong đêm 17/12, Lực lượng vũ trang Nga đã tiến hành một đòn tấn công nhằm vào hạ tầng năng lượng của Ukraine, trong đó Kiev hứng chịu cú đánh dữ dội vào trạm biến áp "Pivnichna" ("Phía Bắc") – mục tiêu được phía Ukraine coi là "cấm kỵ".

Theo điều phối viên phong trào ngầm thân NgaMykolaiv Sergey Lebedev, cuộc tấn công được thực hiện có tổ chức với khoảng 20 UAV tấn công Geran-2, đồng loạt đánh vào trạm biến áp đặt tại khu định cư Novi Petrivtsi. Trạm "Pivnichna" được mô tả là nút then chốt của hệ thống năng lượng phía bắc Kiev, giữ vai trò trung chuyển công suất và dự phòng cho mạng lưới điện của thủ đô.

TST cho biết, đòn đánh này không nhằm tạo ra tình trạng mất điện tức thì, mà nhằm làm suy giảm độ ổn định của toàn bộ hệ thống, gây khó khăn cho việc phân phối tải và chuyển mạch khẩn cấp, đồng thời làm tăng nguy cơ mất điện dây chuyền trong các đợt tấn công tiếp theo.

Ngoài chức năng năng lượng, vị trí của trạm còn được cho là liên quan tới thông tin – liên lạc và khả năng phát hiện của phòng không.

Truyền thông Nga nhấn mạnh rằng việc đánh trúng mục tiêu "cấm kỵ" này đánh dấu sự vượt ngưỡng trong cách lựa chọn mục tiêu.

"Mọi thứ bị cấm bắt đầu được tung ra" – TST bình luận, ngầm ý Moscow đang dỡ bỏ dần các giới hạn tự kiềm chế trước đây, mở rộng danh sách mục tiêu và mức độ hỏa lực trong bối cảnh xung đột tiếp tục leo thang.
Không ngờ tới? Nga đáp trả bằng "Yars"

Trong bối cảnh chiến sự trên chiến trường Ukraine tiếp tục leo thang và các nước phương Tây gia tăng can dự, căng thẳng giữa Nga và Anh – một trong những quốc gia ủng hộ Ukraine mạnh mẽ nhất về quân sự, tài chính và tình báo – đã chuyển sang trạng thái công khai hơn.

Trước đó, Nga thường xuyên cáo buộc Anh đã trực tiếp tham gia cuộc xung đột chống Nga nhưng vẫn "giấu mặt" sau danh nghĩa hậu thuẫn Ukraine.

London trong những ngày gần đây liên tiếp đưa ra các tuyên bố cứng rắn hiếm thấy, trực diện nhằm vào Moscow.

Người mở đầu là Tổng tham mưu trưởng Lực lượng vũ trang Anh Richard Knighton, khi ông công khai kêu gọi người dân Anh "chuẩn bị cho chiến tranh với Nga", đồng thời cảnh báo rằng tình hình hiện nay "nguy hiểm hơn bất cứ điều gì tôi từng biết trong suốt sự nghiệp của mình".

Phát biểu này nhanh chóng gây chú ý, bởi đây là lần hiếm hoi một lãnh đạo quân sự cấp cao của Anh sử dụng ngôn từ trực tiếp như vậy trong bối cảnh xung đột Ukraine.

Tiếp đó, Thứ trưởng Quốc phòng Anh Al Carns gần như thẳng thừng tuyên bố London sẽ tăng gấp đôi các biện pháp "tấn công lai" nhằm vào Nga.

Làn sóng phát biểu được khép lại bằng sự xuất hiện của tân Giám đốc MI6 Blaise Metreweli trên truyền hình, trong đó bà cáo buộc Moscow "xuất khẩu hỗn loạn" và cho rằng phương Tây đang ở trạng thái "giữa hòa bình và chiến tranh", khi vừa đối mặt nguy cơ xung đột toàn diện, vừa bị thách thức trong cái gọi là "vùng xám".

Theo cách diễn giải của các nguồn Nga, việc ba nhân vật chủ chốt của Anh – đại diện cho quân đội, chính phủ và tình báo – đồng loạt phát biểu theo cùng một hướng không phải là ngẫu nhiên, mà là dấu hiệu cho thấy London đã quyết định "bước ra khỏi hậu trường", chuẩn bị dư luận cho kịch bản đối đầu kéo dài với Moscow, trong bối cảnh vai trò của Mỹ tại Ukraine có thể suy giảm.

Trước loạt tuyên bố này, Nga không lựa chọn tranh luận hay phản bác bằng lời. Thay vào đó, Moscow đáp trả bằng hành động mang tính răn đe chiến lược. Bộ Quốc phòng Nga thông báo các tổ hợp tên lửa đạn đạo xuyên lục địa cơ động RS-24 "Yars" đã bước vào nhiệm vụ tuần tra chiến đấu tại Siberia.

Các đơn vị tên lửa tiến hành hành quân cường độ cao tới các vị trí dã chiến, bao gồm cả trong điều kiện ban đêm, đồng thời luyện tập thay đổi vị trí, phân tán lực lượng, ngụy trang và tổ chức bảo vệ chiến đấu.

Theo các nguồn Nga, đây là tín hiệu được gửi trực tiếp tới London, cho thấy Moscow đã ghi nhận rõ sự thay đổi trong lập trường của Anh và sẵn sàng phản ứng nếu các "lằn ranh" chiến lược tiếp tục bị đẩy xa hơn.

Trí nhớ có thể suy giảm âm thầm theo thời gian, nhưng hoàn toàn có thể bảo vệ từ sớm. Những thói quen đơn giản trong sinh hoạt hàng ngày giúp não bộ khỏe mạnh, chậm lão hóa.

Trí nhớ là một trong những chức năng quan trọng nhất của não bộ, quyết định khả năng học tập, làm việc và duy trì chất lượng sống khi con người bước vào tuổi già. Tuy nhiên, suy giảm trí nhớ thường diễn tiến lặng lẽ, khó nhận biết và cũng chính là “ngưỡng cửa” đầu tiên dẫn đến các bệnh lý sa sút trí tuệ, trong đó có Alzheimer.

Não bộ cần được rèn luyện như cơ bắp
Theo TS.BS Trần Công Thắng, Trưởng đơn vị Trí nhớ và Sa sút trí tuệ, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, nhiều người chỉ thực sự quan tâm đến trí nhớ khi các biểu hiện đã trở nên rõ rệt. Trong khi đó, việc bảo vệ và nuôi dưỡng não bộ cần được thực hiện từ sớm, ngay khi chưa xuất hiện dấu hiệu bất thường.

Não bộ hoạt động hiệu quả nhất khi được kích thích thường xuyên. Nếu cơ thể cần vận động để duy trì sức mạnh, thì trí óc cũng cần được “tập luyện” mỗi ngày để giữ sự linh hoạt của các kết nối thần kinh.

Việc học tập các kỹ năng mới là một trong những cách đơn giản nhưng hiệu quả để duy trì trí nhớ. Những hoạt động như chơi nhạc cụ, giải ô chữ, học ngoại ngữ, tham gia các khóa học theo sở thích hay đọc sách, theo dõi tin tức thời sự đều giúp não bộ duy trì khả năng ghi nhớ và xử lý thông tin.

Bên cạnh đó, việc tạo ra các thú vui mới như trồng cây, vẽ tranh, cắm hoa, đạp xe hay tham gia các hoạt động tình nguyện không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp não bộ được kích hoạt liên tục theo cách tự nhiên.

"Sự mới mẻ chính là 'chất dinh dưỡng' quan trọng cho não bộ. Khi con người học điều mới, các mạng lưới thần kinh được củng cố. Từ đó góp phần làm chậm quá trình suy giảm trí nhớ theo tuổi tác", bác sĩ Thắng nói.

Bác sĩ Thắng cho hay hoạt động thể chất không chỉ tốt cho tim mạch và cơ bắp mà còn có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ trí nhớ. Tập thể dục đều đặn giúp tăng lưu lượng máu lên não, cải thiện quá trình cung cấp oxy và dưỡng chất cho các tế bào thần kinh.

Việc duy trì thói quen vận động khoảng 30 phút mỗi ngày, như đi bộ nhanh, đạp xe, bơi lội hay tập yoga, giúp các cơ quan trong cơ thể chậm lão hóa, đặc biệt là các giác quan. Khi cơ thể khỏe mạnh, não bộ cũng tiếp nhận thông tin nhanh hơn và lưu giữ lâu hơn.

Ngoài ra, vận động còn giúp giảm căng thẳng, phòng ngừa stress và các bệnh lý mạn tính, những yếu tố có liên quan mật thiết đến suy giảm trí nhớ.

Những thói quen âm thầm tàn phá não
Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe não bộ. Bác sĩ Thắng khuyến cáo người dân nên xây dựng thói quen ăn uống lành mạnh, ưu tiên rau xanh và trái cây trong khẩu phần ăn hàng ngày.

Những thực phẩm này chứa nhiều chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào não khỏi các tổn thương do quá trình lão hóa. Ngược lại, việc tiêu thụ quá nhiều chất béo, ăn uống thiếu điều độ hoặc thường xuyên ăn khuya có thể làm gia tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, ảnh hưởng xấu đến trí nhớ về lâu dài.

Ngoài ra, việc sử dụng rượu bia kéo dài có thể gây tổn thương não do thiếu hụt dinh dưỡng, đặc biệt là vitamin nhóm B. Người nghiện rượu lâu năm có nguy cơ cao bị suy giảm trí nhớ và sa sút trí tuệ.


Căng thẳng, stress kéo dài khiến não bộ dần kiệt quệ. Ảnh: Shutterstock.
Trong khi đó, hút thuốc lá làm tăng nguy cơ mắc Alzheimer và sa sút trí tuệ do bệnh lý mạch máu não. Các chất độc trong khói thuốc gây tổn thương thành mạch, làm giảm lưu lượng máu lên não và thúc đẩy quá trình lão hóa tế bào thần kinh.

"Việc dừng hút thuốc càng sớm càng mang lại lợi ích rõ rệt cho não bộ, kể cả ở những người đã hút thuốc trong nhiều năm", bác sĩ Thắng cho hay.

Đồng thời, stress kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý mà còn gây tổn hại trực tiếp đến não bộ. Khi căng thẳng, cơ thể tiết ra nhiều hormone như cortisol. Nếu tình trạng này diễn ra trong thời gian dài, các hormone trên có thể gây tổn thương những vùng não liên quan đến trí nhớ.

Căng thẳng mạn tính còn làm tăng nguy cơ lo âu và trầm cảm, những rối loạn thường đi kèm với suy giảm trí nhớ. Vì vậy, việc học cách nghỉ ngơi, thư giãn và kiểm soát áp lực là yếu tố quan trọng để bảo vệ não bộ.

Bác sĩ Thắng khuyến cáo khi cảm thấy quá căng thẳng, mỗi người nên dành vài phút để hít thở sâu, thư giãn. Nếu stress kéo dài, cần chủ động đơn giản hóa cuộc sống, sắp xếp lại công việc và đặt ra những mục tiêu phù hợp với khả năng của bản thân.

Theo bác sĩ Thắng, khi nhận thấy trí nhớ có dấu hiệu suy giảm, người bệnh không nên chủ quan mà cần trao đổi sớm với bác sĩ chuyên khoa. Việc thăm khám giúp hiểu rõ hơn về cơ chế trí nhớ. Đồng thời tầm soát các yếu tố bệnh lý có thể làm nặng thêm tình trạng này như tăng huyết áp, đái tháo đường, béo phì, rối loạn mỡ máu, cũng như các vấn đề về tai và mắt ảnh hưởng đến khả năng tiếp nhận thông tin.

VietBF@ sưu tập

Ukraine tấn công lãnh thổ Nga, Moscow đáp trả dữ dội

Đài TST (Nga) đưa tin, đêm 18/12, Ukraine mở đợt tấn công bằng UAV vào lãnh thổ Nga, đánh trúng nhiều mục tiêu quan trọng. Theo kênh tin tức Two Majors, một tàu chở dầu tại cảng Rostov-on-Don đã bị UAV tập kích và cháy lớn, khiến hai thuyền viên thiệt mạng, ba người khác bị thương.

"Cháy rồi! Họ (Ukraine) đang tấn công chúng ta" – Một giọng nói vang lên trong đoạn video ghi lại vụ tấn công.

Tại Bataysk, 7 dân thường bị thương, trong đó một người tử vong vì vết thương quá nặng. Sevastopol cũng trở thành mục tiêu của các đòn đánh tầm xa.

Đáp trả gần như ngay lập tức, Moscow phát động đòn tập kích tên lửa – UAV quy mô lớn nhằm vào hạ tầng năng lượng Ukraine.

Các vụ nổ lớn được ghi nhận tại Krivoy Rog, Voznesensk và Cherkasy. Hệ thống điện và sưởi ấm tại nhiều khu vực bị gián đoạn, cho thấy Nga tiếp tục ưu tiên chiến thuật làm suy kiệt năng lực hậu cần – năng lượng của Kiev trong mùa đông.

Cuộc tấn công qua lại này diễn ra song song với sự leo thang nhanh chóng trên chiến trường, đẩy xung đột bước sang một nhịp căng thẳng mới.
Áp lực dồn dập trên các mặt trận

Cũng trong ngày 18/12, tình hình trên các mặt trận chiến dịch quân sự đặc biệt (SVO) tiếp tục nóng lên rõ rệt. Tại Kupyansk, các đơn vị Ukraine liên tục tìm cách đột phá nhằm thay đổi cục diện nhưng không đạt kết quả.

Trên sóng vô tuyến của Lực lượng vũ trang Ukraine (VSU), trạng thái hoảng loạn được cho là xuất hiện ngày càng rõ, phản ánh sức ép ngày một lớn từ các mũi tiến công của Nga.

Ở hướng Mirnograd, tình thế đối với lực lượng đồn trú Ukraine trở nên đặc biệt căng thẳng. Các đợt xung kích của bộ binh Nga được triển khai liên tục, khiến hệ thống phòng thủ tại đây không còn đủ khả năng kìm giữ áp lực.

Gần Kupyansk, Kiev buộc phải tung lực lượng dự bị vào ứng cứu, song ngay cả biện pháp này cũng không giúp ổn định tình hình.

Trên mặt trận phía Bắc, giao tranh tại hướng Sumy chưa tạo ra đột phá lớn cho bên nào, nhưng thế chủ động được cho là vẫn nằm trong tay quân đội Nga. Các điểm nóng khác như phía nam Volchansk, Staritsa, Vilcha, khu vực Liman và Volchanskie Khutora tiếp tục chứng kiến những cuộc đụng độ dai dẳng.

Theo Two Majors, tại Kupyansk, chiến sự ác liệt diễn ra song hành với "cuộc chiến thông tin", khi cả hai phía gia tăng tuyên truyền, thậm chí phát tán hình ảnh cũ hoặc không đúng địa bàn nhằm tác động tâm lý dư luận.
Donbass rực lửa, thông điệp từ Moscow

Tại Donbass, cường độ giao tranh được mô tả là đặc biệt dữ dội. Ở phía bắc Pokrovsk, các đơn vị xung kích Nga đang thọc sâu vào khu vực Grishino, từng bước bào mòn hệ thống phòng ngự của Ukraine.

Cùng lúc, áp lực gia tăng mạnh đối với đồn trú Ukraine bị bao vây tại Mirnograd, nơi xuất hiện các tín hiệu hoảng loạn trên hệ thống liên lạc vô tuyến của đối phương.

Đáng chú ý, các đơn vị thuộc cụm quân Nga "Vostok" đã kiểm soát Gerasimovka, thuộc tỉnh Dnipropetrovsk. Theo Two Majors, đây được xem là bước đi nhằm củng cố bàn đạp trên bờ tây sông Gaichur, tạo tiền đề cho các đợt tiến công tiếp theo về phía tây.

Phía Ukraine liên tục phản kích bằng bộ binh xung phong và khí tài chiến đấu, song chưa đạt được kết quả đáng kể.

Cùng thời điểm, từ khu vực Pokrovsk xuất hiện các đoạn video cho thấy một sở chỉ huy của đơn vị UAV tinh nhuệ Ukraine đã rơi vào tay các đơn vị xung kích Nga. Theo Voennaya Khronika, tình trạng gần như nguyên vẹn của trang thiết bị cho thấy lực lượng Ukraine đã rút lui trong hỗn loạn.

Nhiều bộ điều khiển UAV còn pin mới, chưa bám bụi hay chịu tác động của thời tiết lạnh, cho thấy đơn vị này rời vị trí chỉ một đến hai ngày trước khi vòng vây khép chặt.

Các chuyên gia nhận định, ngay cả những đơn vị tinh nhuệ nhất của VSU cũng đang rơi vào tình thế ngày càng bất lợi. Khả năng "thoát thân phút chót" – vốn từng nhiều lần xảy ra – có thể sớm không còn.

Trong bối cảnh chiến sự leo thang, bài phát biểu của Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrey Belousov tại phiên họp mở rộng của Bộ Quốc phòng được xem là thông điệp chính trị – quân sự quan trọng.

Bộ Quốc phòng Nga ước tính tổng tổn thất của VSU đã gần chạm mốc 1,5 triệu người, riêng trong năm nay khoảng 500.000 quân.

Nếu những con số này phản ánh đúng thực tế, chiến trường Ukraine đang bước vào giai đoạn tiêu hao khốc liệt, nơi cường độ giao tranh không những không giảm mà còn tiếp tục bị đẩy lên mức cao mới.

Ông Zelensky đứng trước quyết định lịch sử

Trong bối cảnh chiến sự trên các mặt trận từ Kupyansk, Mirnograd đến Donbass tiếp tục leo thang, Nga gia tăng sức ép cả trên bộ lẫn bằng các đòn tấn công tầm xa, xung đột đang đẩy Ukraine tới một điểm quyết định không chỉ về quân sự mà còn về chính trị.

Chính trong nhịp chiến tranh ngày càng dồn dập đó, sau hai ngày đàm phán căng thẳng tại Berlin, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky được cho là đang đứng trước thời khắc phải đưa ra một quyết định mang tính lịch sử, khi các đề xuất hòa bình từ phương Tây đều có "hạn sử dụng" rất ngắn, theo Intellinews.

Các cuộc đàm phán hiện vấp phải hai nút thắt then chốt: lãnh thổ và bảo đảm an ninh. Nga kiên quyết yêu cầu Ukraine từ bỏ toàn bộ Donbass, trong khi ông Zelensky bác bỏ khả năng nhượng bộ khu vực này dưới bất kỳ hình thức nào.

Mỹ, thông qua các đặc phái viên của Tổng thống Donald Trump, thúc đẩy một kế hoạch hòa bình 27 điểm, yêu cầu Ukraine từ bỏ Donbass, cam kết không gia nhập NATO và giới hạn quy mô quân đội. Kế hoạch này được Moscow ủng hộ nhưng bị xem là khó chấp nhận đối với Kiev.

Ngược lại, đề xuất 20 điểm của châu Âu và Ukraine – duy trì triển vọng NATO và triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình châu Âu – lại bị Nga bác bỏ. Dù ông Trump tuyên bố "90% vấn đề đã được giải quyết", thực tế cho thấy hai vấn đề cốt lõi vẫn bế tắc.

Về bảo đảm an ninh, Ukraine coi đây là điều kiện sống còn sau chiến tranh. Mỹ đã đưa ra đề xuất mạnh nhất từ trước đến nay: cam kết hỗ trợ quân sự nếu Nga tái tấn công, song chỉ có thời hạn khoảng 10 năm và không mang tính tự động.

Trái lại, châu Âu tỏ ra lưỡng lự, tránh đưa ra cam kết quân sự tập thể rõ ràng. Tuyên bố chung EU – NATO sau hội nghị Berlin tiếp tục nhấn mạnh "ủng hộ Ukraine", nhưng không đề cập nghĩa vụ phòng thủ cụ thể, khiến Kiev nghi ngờ mức độ ràng buộc thực sự.

Bế tắc lớn nhất vẫn nằm ở Donbass. Ukraine muốn ngừng bắn theo đường kiểm soát hiện tại, trong khi Nga yêu cầu quân đội Ukraine rút hoàn toàn khỏi Donetsk. Việc nhượng đất không chỉ là "lằn ranh đỏ" về chính trị mà còn bị Hiến pháp Ukraine cấm.

Các khảo sát cho thấy khoảng 75% người dân phản đối nhượng lãnh thổ, dù sẵn sàng chấp nhận đóng băng chiến tuyến.

Trong khi đó, thời gian không đứng về phía Kiev. Ông Trump muốn có thỏa thuận trước Giáng sinh, nếu không Mỹ có thể thu hẹp hỗ trợ. Nga tiếp tục đạt tiến triển nhanh trên chiến trường, còn Ukraine đối mặt thiếu hụt nghiêm trọng về nhân lực và vũ khí.

Theo Intellinews, ông Zelensky đang ở thế tiến thoái lưỡng nan: không nhượng bộ thì nguy cơ thất bại quân sự ngày càng rõ, nhượng bộ thì đối mặt với phản ứng dữ dội trong nước.

Quyết định sắp tới của ông có thể định đoạt không chỉ cục diện cuộc chiến, mà cả tương lai chính trị của chính ông.

Hiệu quả điều trị và thời gian sống ở các bệnh nhân ung thư thận khác nhau rất nhiều dựa trên thời điểm phát hiện bệnh.

Theo thống kê của Tổ chức Ung thư toàn cầu (GLOBOCAN) năm 2022, ung thư thận ghi nhận khoảng 434.840 ca mắc mới và 155.953 trường hợp tử vong trên thế giới. Đáng lo là các chuyên gia cho rằng ung thư thận thường khó phát hiện trong giai đoạn đầu. Bởi vì nó không gây ra triệu chứng rõ ràng cho đến khi bệnh tiến triển.

Tiến sĩ James O'Donovan (Anh) chia sẻ, trong nhiều trường hợp, ung thư thận được phát hiện ngẫu nhiên khi thực hiện các xét nghiệm hình ảnh cho các tình trạng sức khỏe khác. Đó là lý do tại sao việc chú ý đến các dấu hiệu và triệu chứng ban đầu của ung thư thận là rất quan trọng. Ông cũng chỉ ra 3 dấu hiệu phổ biến nhất của ung thư thận mà mọi người nên chú ý.

3 dấu hiệu điển hình của ung thư thận

1. Có máu trong nước tiểu

Theo TS O'Donovan, việc thấy máu trong nước tiểu là "triệu chứng phổ biến nhất của bệnh ung thư thận".


Ảnh minh họa

Dấu hiệu này có thể là triệu chứng của những vấn đề sức khỏe khác như nhiễm trùng đường tiết niệu, phì đại tuyến tiền liệt và sỏi thận. Nhưng TS O'Donovan nhấn mạnh, nếu gặp dấu hiệu này, "điều quan trọng là phải đi khám để xác định nguyên nhân".

"Không phải lúc nào bệnh nhân cũng thấy máu trong nước tiểu. Dấu hiệu này có thể xuất hiện vài ngày rồi biến mất. Đôi khi bệnh nhân không thể nhìn thấy máu trong nước tiểu bằng mắt thường. Tuy nhiên, với các xét nghiệm đơn giản, bác sĩ có thể kiểm tra vấn đề này", TS O'Donovan nói thêm.

2. Xuất hiện u, cục vùng thận

Một dấu hiệu cảnh báo khác của bệnh ung thư thận mà mọi người cần đi khám sớm nhất có thể đó là thấy u, cục bất thường xuất hiện ở vùng thận.

TS O'Donovan cho biết: "Ở hầu hết các ca bệnh, kích thước khối ung thư thận thường quá nhỏ để bệnh nhân hoặc bác sĩ có thể nhận biết được bằng cách sờ vào bằng tay. Tuy nhiên, qua một số kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh, ví dụ như siêu âm, bác sĩ có thể phát hiện ra ung thư thận".

3. Đau ở vùng thận

Triệu chứng quan trọng cuối cùng của bệnh ung thư thận là đau ở vùng thận (giữa xương sườn và hông).

TS O'Donovan cho biết: "Cơn đau cũng có thể lan xuống vùng lưng dưới. Thế nhưng, bị đau ở các khu vực này không đồng nghĩa với việc bạn chắc chắn mắc ung thư thận. Các vấn đề khác như nhiễm trùng hoặc sỏi thận cũng có thể gây đau ở vùng thận. Vì thế, tốt hơn hết bạn nên đi khám ngay khi có các dấu hiệu này".

Các dấu hiệu khác của ung thư thận

Ngoài ba dấu hiệu kể trên, TS O'Donovan lưu ý mọi người nên chú ý tới các dấu hiệu khác của ung thư thận, bao gồm:

Tiến sĩ Anh cảnh báo: Ung thư thận rất giỏi "lẩn trốn" và đây là 3 dấu hiệu giúp bạn "tóm" bệnh sớm - Ảnh 3.
Ảnh minh họa
- Giảm cân không rõ nguyên nhân

- Sốt cao và đổ nhiều mồ hôi

- Thường xuyên mệt mỏi

- Ăn không ngon

- Tăng huyết áp

- Thiếu máu

Nếu thấy các triệu chứng kể trên, bạn nên đến các cơ sở y tế chuyên khoa để kiểm tra sớm nhất có thể. Ngoài ra, nếu bạn có tiền sử gia đình mắc bệnh ung thư thận hoặc có các yếu tố nguy cơ khác như hút thuốc lá, béo phì, hoặc huyết áp cao, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về kế hoạch tầm soát ung thư thận định kỳ. Bác sĩ có thể khuyên bạn nên làm các xét nghiệm chẩn đoán như siêu âm, CT scan, hoặc MRI để sàng lọc hoặc chẩn đoán ung thư thận.

VietBF@sưu tập

Chỉ vì thử một tư thế lạ học từ phim 18+, hai người đàn ông ở độ tuổi ngoài 30 đã phải tìm đến cơ sở y tế trong tình trạng dương vật sưng tím, đau dữ dội.
Anh T. (37 tuổi, nhân viên văn phòng) đến phòng khám nam khoa trong tình trạng dương vật sưng tím sau một đêm “đổi gió” với vợ. Cả hai thử tư thế “nữ ngồi quay lưng” học từ phim 18+. Trong lúc di chuyển mạnh, dương vật trượt khỏi âm đạo và đập vào xương mu.

Anh nghe tiếng “bụp” nhỏ, đau nhói nhưng dương vật không xìu ngay mà giảm cương dần. Khoảng 30 phút sau, dương vật sưng to, bầm tím một bên thân khiến anh gần như không ngủ được vì lo sợ “gãy súng”.

Kết quả thăm khám và siêu âm Doppler cho thấy không có rách bao trắng thể hang, chỉ tụ máu quanh tĩnh mạch lưng dương vật. Đây là tổn thương do vỡ tĩnh mạch, không phải gãy dương vật thật. Bệnh nhân được điều trị bảo tồn và hồi phục hoàn toàn sau một tháng.

Trái ngược với trường hợp trên, anh L. (32 tuổi, làm kinh doanh) nhập viện trong tình trạng dương vật sưng to, tím toàn bộ và cong lệch rõ. Tối hôm trước, anh quan hệ với bạn gái bằng tư thế doggy biến thể, chuyển động nhanh và mạnh. Trong một cú “nhấp” lệch trục, dương vật trượt khỏi âm đạo và va thẳng vào vùng đáy chậu.

"Lúc đó tôi nghe rõ tiếng ‘rắc’, đau dữ dội và dương vật xìu xuống ngay", anh L. kể lại.

Vì xấu hổ, anh chườm đá tại nhà. Sau gần 8 giờ, tình trạng sưng đau tăng lên, tiểu khó, anh mới đi khám.

Siêu âm ghi nhận rách khu trú bao trắng thể hang, tụ máu sát thể hang, chẩn đoán gãy dương vật điển hình. Bệnh nhân được chuyển phẫu thuật cấp cứu. Sau 3 tháng, chức năng cương phục hồi tương đối tốt nhưng vẫn còn cảm giác căng tức nhẹ vùng sẹo khi cương.

Theo TS.BS Trà Anh Duy, từng tu nghiệp tại Viện Đại học California (Irvine, Mỹ), gãy dương vật không phải là gãy xương mà là rách bao trắng thể hang (tunica albuginea) khi dương vật đang cương cứng.

Khi cương, bao trắng vốn dày khoảng 2 mm có thể mỏng xuống chỉ còn 0,25-0,5 mm. Ở trạng thái này, dương vật rất dễ bị tổn thương nếu bị gập đột ngột hoặc va đập mạnh.

Dấu hiệu điển hình gồm nghe tiếng “rắc” hoặc “bụp”, đau chói, dương vật xìu xuống ngay, sưng to và bầm tím nhanh, có thể cong lệch rõ. Một số trường hợp kèm tiểu ra máu hoặc bí tiểu nếu tổn thương lan đến niệu đạo.

Các nghiên cứu ghi nhận phần lớn gãy dương vật xảy ra khi dương vật đang cương cứng trượt khỏi âm đạo, thay vì đi vào lại đúng trục thì va mạnh vào xương mu hoặc tầng sinh môn. Tai nạn này được gọi là coital misstep (trượt khi giao hợp).

Một phân tích trên hàng trăm bệnh nhân cho thấy các tư thế có góc gập lớn, chuyển động mạnh như nam ở trên hoặc tư thế từ phía sau có liên quan rõ rệt đến nguy cơ gãy dương vật.

Trong thực tế điều trị, bác sĩ Duy cho biết nhiều bệnh nhân thừa nhận đã bắt chước các tư thế phức tạp từ phim 18+.

"Trên phim 18+, mọi thứ đều được dàn dựng, diễn viên có thể quay lại nhiều lần và cắt bỏ toàn bộ cảnh lỗi. Ngoài đời, chỉ một cú trượt sai trục cũng đủ gây rách bao trắng thể hang", bác sĩ Duy nói.

Khi tai nạn xảy ra trong phòng ngủ, bác sĩ Duy cho hay điều quan trọng không phải là che giấu hay chịu đựng, mà là đến cơ sở y tế sớm. Cứu “súng” đúng lúc không chỉ giữ được chức năng sinh lý, mà còn bảo vệ sự tự tin và chất lượng cuộc sống về lâu dài.

VietBF@ sưu tập

Từ những cơn ngứa da và đau khớp bị bỏ qua, người đàn ông bàng hoàng phát hiện chức năng thận suy giảm chức năng nghiêm trọng ngay khi vừa nhập viện.

“Tôi chỉ thấy người hay mệt, hơi khó chịu, đâu ngờ lại nghiêm trọng đến vậy…”, ông Ngô (tên đã được thay đổi) vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại quãng thời gian vừa qua trong phòng bệnh tại Bệnh viện Nhân dân Thành Dương, TP Thanh Đảo.

Theo QQ News, ở tuổi 46, ông Ngô luôn cho rằng sức khỏe của mình “không có vấn đề lớn”. Ông chưa từng đi khám sức khỏe định kỳ, dù biết bản thân mắc gout và viêm da, thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, đau nhức khớp. Những biểu hiện này được ông xem là chuyện nhỏ nên không đi kiểm tra.

Lần này, khi nhập viện để chuẩn bị thực hiện một tiểu phẫu vì bệnh lý khác, xét nghiệm máu tiền phẫu khiến các bác sĩ lập tức cảnh giác. Kết quả cho thấy chỉ số creatinin máu của bệnh nhân lên tới 720 μmol/L, cao gấp hơn 7 lần mức bình thường (59-104 μmol/L). Đồng thời, hemoglobin chỉ còn 59 g/L, cho thấy tình trạng thiếu máu nặng.

Nhận thấy nguy cơ tổn thương thận nghiêm trọng, khoa điều trị đã lập tức mời ê-kíp tiết niệu hội chẩn khẩn cấp. Một “cuộc chiến bảo vệ thận” được khởi động ngay trong ngày.

Truy tìm nguyên nhân khiến chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, các bác sĩ tiến hành chụp CT và nhiều xét nghiệm chuyên sâu. Kết quả cho thấy trong cả hai quả thận của ông Ngô tồn tại sỏi kích thước khoảng 2 cm, nằm ở vị trí nối giữa thận và niệu quản.

Những viên sỏi này gây tắc nghẽn dòng nước tiểu trong thời gian dài nhưng gần như không gây đau. Thận bị ứ nước kéo dài, dần teo nhỏ và mất chức năng mà người bệnh không hay biết. Ông Ngô được chẩn đoán ứ nước hai thận do sỏi niệu quản, teo thận và suy thận cấp, sau đó được chuyển thẳng về khoa Tiết niệu để phẫu thuật.


Sỏi thận được tìm thấy trong cơ thể người đàn ông. Ảnh: QQ News.
Theo bác sĩ Lưu Kinh Vĩ, Phó trưởng khoa Tiết niệu, Bệnh viện Nhân dân Thành Dương, thận là cơ quan hoạt động thầm lặng. Khi chưa mất quá nhiều chức năng, cơ thể hầu như không phát ra tín hiệu rõ ràng. Các biểu hiện sớm như nổi ban da, mệt mỏi, đau khớp hay thiếu máu thường bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với tình trạng suy nhược thông thường.

Trước tình trạng nặng của bệnh nhân, ê-kíp do bác sĩ Tống Sĩ Cường, Trưởng khoa Tiết niệu, trực tiếp chỉ đạo đã đánh giá kỹ lưỡng. Do thể trạng không cho phép xử lý đồng thời cả hai bên thận, các bác sĩ quyết định ưu tiên can thiệp bên thận còn chức năng tốt hơn.

Ở ca mổ đầu tiên, bệnh nhân được tán và lấy sỏi thận trái bằng phương pháp nội soi qua da, đồng thời dẫn lưu thận phải để giảm ứ nước. Sau phẫu thuật, ông Ngô được điều trị kết hợp bằng thuốc, truyền dịch và theo dõi sát chức năng thận.

Hai tháng sau, khi tình trạng sức khỏe ổn định hơn, ê-kíp tiếp tục thực hiện ca phẫu thuật xâm lấn tối thiểu ở thận còn lại. Các ca can thiệp đều diễn ra thuận lợi. Chỉ số creatinin của bệnh nhân giảm dần theo thời gian và hiện đã hồi phục đủ điều kiện xuất viện.

Theo các bác sĩ, nhiều người lầm tưởng sỏi thận càng lớn thì càng đau. Trên thực tế, sỏi kích thước lớn thường ít di động nên gây đau ít hơn, nhưng lại dễ gây tắc nghẽn kéo dài, dẫn tới ứ nước, teo thận và tổn thương không thể hồi phục.

Để phòng ngừa tổn thương thận, các chuyên gia khuyến cáo cần kiểm soát tốt các bệnh nền như gout, tăng huyết áp, đái tháo đường; duy trì lối sống lành mạnh, uống đủ nước, tránh tự ý dùng thuốc có nguy cơ gây hại cho thận.

Đặc biệt, việc khám sức khỏe định kỳ với xét nghiệm máu, nước tiểu và siêu âm thận có vai trò then chốt trong phát hiện sớm các bệnh lý âm thầm nhưng nguy hiểm này.

VietBF@ sưu tập

ByteDance ký thỏa thuận ràng buộc bán hơn 80% TikTok tại Mỹ cho các nhà đầu tư Mỹ và toàn cầu, lập liên doanh mới với Oracle, Silver Lake và MGX, chấm dứt nhiều năm bất định pháp lý.


TikTok ký thỏa thuận nhằm né khỏi lệnh cấm dự kiến có hiệu lực từ đầu năm 2026. Ảnh: Reuters.
TikTok ký thỏa thuận nhằm né khỏi lệnh cấm dự kiến có hiệu lực từ đầu năm 2026. Ảnh: Reuters.
Chủ sở hữu Trung Quốc của TikTok là ByteDance đã ký các thỏa thuận ràng buộc với ba nhà đầu tư lớn để bán hơn 80% tài sản của công ty tại Mỹ cho các nhà đầu tư Mỹ và toàn cầu, nhằm tránh nguy cơ bị chính phủ Mỹ cấm hoạt động. Thông tin này được Tổng giám đốc TikTok, ông Shou Zi Chew, thông báo với nhân viên trong hôm 18/12 giờ địa phương.

Thỏa thuận này được xem là bước tiến quan trọng nhằm chấm dứt nhiều năm bất định xoay quanh tương lai của ứng dụng video ngắn tại Mỹ, kể từ tháng 8/2020, khi Tổng thống Mỹ khi đó là ông Donald Trump lần đầu tìm cách cấm TikTok nhưng không thành công. Hiện nay, ứng dụng này được hơn 170 triệu người Mỹ sử dụng thường xuyên.

Các chi tiết của thỏa thuận phù hợp với phương án được công bố vào tháng 9, thời điểm ông Trump hoãn đến ngày 20/1 việc thực thi đạo luật cấm TikTok nếu chủ sở hữu Trung Quốc không bán lại ứng dụng, trong bối cảnh nỗ lực tách các tài sản tại Mỹ của TikTok khỏi nền tảng toàn cầu. Khi đó, ông Trump cũng tuyên bố thỏa thuận đáp ứng các yêu cầu về thoái vốn.

Công ty cho biết trong thông báo gửi nhân viên hôm thứ Năm rằng ByteDance và TikTok đã ký các thỏa thuận ràng buộc với ba nhà đầu tư quản lý gồm Oracle, Silver Lake và MGX, nhằm thành lập một liên doanh TikTok mới tại Mỹ mang tên TikTok USDS Joint Venture LLC.

Oracle từ chối bình luận về thỏa thuận. Nhà Trắng chuyển các câu hỏi cho TikTok. Trong bản ghi nhớ, TikTok cho biết thỏa thuận sẽ giúp “hơn 170 triệu người Mỹ tiếp tục khám phá một thế giới với vô hạn khả năng, như một phần của cộng đồng toàn cầu thiết yếu”.

Thỏa thuận, dự kiến hoàn tất vào ngày 22/1, sẽ khép lại nhiều năm nỗ lực của chính phủ Mỹ nhằm buộc ByteDance phải thoái vốn khỏi mảng kinh doanh tại Mỹ do các lo ngại về an ninh quốc gia.

Theo bản ghi nhớ, Oracle, Silver Lake và MGX có trụ sở tại Abu Dhabi sẽ cùng nhau sở hữu 45% thực thể mới, xác nhận các thông tin mà Reuters và nhiều hãng truyền thông khác đã đưa tin vào tháng 9.

Liên doanh tại Mỹ sẽ có 50% cổ phần thuộc về một liên minh các nhà đầu tư mới, bao gồm Oracle, Silver Lake và MGX, mỗi bên nắm 15%; 30,1% thuộc về các pháp nhân liên kết với một số nhà đầu tư hiện hữu của ByteDance; và ByteDance sẽ giữ lại 19,9% cổ phần.

ByteDance hiện chưa phản hồi ngay trước yêu cầu bình luận.

VietBF@ sưu tập

Trang Mediaite đưa tin, trong bài phát biểu được truyền hình trực tiếp từ Nhà Trắng vào ngày 17/12 (sáng 18/12 theo giờ Việt Nam), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liệt kê một loạt các động thái mà chính quyền của ông đã thực hiện trong năm đầu tiên trở lại nắm quyền, mà ông cho rằng đã biến Mỹ thành “quốc gia nóng nhất thế giới”.

Ngược lại, Tổng thống Trump cho rằng đây là một sự chuyển biến nhanh chóng so với tình hình nước Mỹ dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.

“Một năm trước, đất nước chúng ta [Mỹ] đã chết. Chúng ta hoàn toàn đã chết”, ông Trump nói. “Đất nước chúng ta đã sẵn sàng sụp đổ. Thất bại hoàn toàn.”

Tổng thống Trump chỉ trích chính quyền tiền nhiệm về nhiều vấn đề, trong đó có việc cho rằng chính quyền này đã cho phép "cuộc xâm lược" của người nhập cư bất hợp pháp. Ông Trump nói rằng điều đó đã chấm dứt hoàn toàn dưới thời ông làm Tổng thống Mỹ.

Giờ đây, Tổng thống Trump nói rằng nước Mỹ đang đi đúng hướng nhờ những quyết định của ông.

“Chúng ta đang vực dậy nền kinh tế khỏi bờ vực sụp đổ”, ông Trump nói.

Tổng thống Mỹ nói rằng ông đang "giảm giá nhiều và giảm rất nhanh", đồng thời cho biết dự luật "Một điều tuyệt vời" mà ông ủng hộ sẽ bãi bỏ thuế đối với tiền boa, bảo hiểm xã hội và tiền làm thêm giờ.

Ông Trump cũng dành chút thời gian để ca ngợi thuế quan — "từ mà tôi [ông Trump] thích nhất".

Tổng thống Mỹ tuyên bố rằng mỗi binh sĩ nước này sẽ nhận được một tấm séc thưởng trị giá 1.776 USD qua đường bưu điện trong mùa lễ hội năm nay, "do thuế quan".

"Tôi đã thu hút được khoản đầu tư kỷ lục 18 nghìn tỷ USD vào nước Mỹ, điều này có nghĩa là sẽ tạo ra việc làm, tăng lương, tăng trưởng kinh tế, mở thêm nhà máy và tăng cường đáng kể an ninh quốc gia", ông nói thêm.

Đáng chú ý, Tổng thống Trump không hề đề cập đến việc can thiệp quân sự vào Venezuela. Theo Mediaite, trước đó cùng ngày, nhà báo Mỹ Tucker Carlson cho biết một thành viên Quốc hội Mỹ đã nói với ông rằng Tổng thống Trump sẵn sàng tuyên bố với công chúng Mỹ rằng "chiến tranh sắp xảy ra".

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Venezuela tiềm ẩn những rủi ro nghiêm trọng và có thể dẫn tới "những diễn biến khó lường".


Lính Mỹ tập trận gần Venezuela. Ảnh: Bộ tư lệnh miền nam của Mỹ
Hãng RT đưa tin, cảnh báo trên được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tăng cường áp lực lên Caracas bằng cách tuyên bố mở rộng lệnh phong tỏa đường biển nhằm ngăn chặn xuất khẩu dầu thô của Venezuela. Chính quyền tại quốc gia Mỹ Latinh này đã phản đối mạnh mẽ động thái của Washington.

Ông Peskov tuyên bố: "Tất nhiên, chúng tôi kêu gọi tất cả các quốc gia trong khu vực kiềm chế để tránh bất kỳ diễn biến khó lường nào của tình hình". Theo phát ngôn viên Điện Kremlin, Nga coi Venezuela là một đối tác quan trọng.

Trước đó, Bộ Ngoại giao Nga đã kêu gọi chính quyền của Tổng thống Mỹ Trump tuân thủ "cách tiếp cận hợp lý và thực dụng", cảnh báo những bước đi sai có thể dẫn đến "sai lầm chết người" và làm trầm trọng thêm tình hình.

Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga nhấn mạnh: "Chúng tôi ghi nhận những nỗ lực liên tiếp và có chủ đích nhằm leo thang căng thẳng với đồng minh Venezuela của chúng tôi. Các quyết định đơn phương tạo ra mối đe dọa đối với vận tải biển quốc tế đặc biệt đáng báo động. Hy vọng rằng chính quyền Trump, vốn nổi tiếng với việc theo đuổi một đường lối chính sách hợp lý và thực tế, sẽ không phạm phải sai lầm chết người và kiềm chế việc leo thang tình hình theo hướng có thể gây ra những hậu quả khó lường cho toàn bộ Tây bán cầu".

Trung Quốc cũng bày tỏ những lo ngại tương tự. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Khôn cho biết Bắc Kinh phản đối "mọi hành động đơn phương và bắt nạt" và ủng hộ quyền chủ quyền của Venezuela trong việc “phát triển hợp tác cùng có lợi với các nước khác một cách độc lập".

Vào ngày 16/12, Tổng thống Trump tuyên bố, Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa "toàn diện và triệt để" đối với tất cả tàu chở dầu bị trừng phạt ra và vào Venezuela. Ông cáo buộc Venezuela đang chiếm đoạt những gì thuộc về Mỹ một cách hợp pháp, gồm dầu mỏ, đất đai và các tài sản khác.

VietBF@ sưu tập

Không quân Hoàng gia Thái Lan xác nhận các máy bay chiến đấu F-16 của nước này đã nhắm vào các mục tiêu quân sự bên ngoài thành phố Poipet ở Campuchia.


Khói bốc lên sau khi máy bay chiến đấu Thái Lan không kích Poipet. Ảnh: Quân đội Thái Lan.
Báo Bangkok Post dẫn tin từ Không quân Thái Lan cho hay cuộc oanh tạc diễn ra sau khi họ phát hiện sự di chuyển của các vũ khí hạng nặng trong khu vực, đặc biệt là hệ thống tên lửa phóng loạt BM-21 đã được sử dụng nhiều lần trong các vụ tấn công vào lãnh thổ Thái Lan.

Ông Chakkrit Thammavichai, người phát ngôn của Không quân Thái Lan ngày 18/12 cho biết, chiến dịch không kích diễn ra vào khoảng 11h sáng cùng ngày. Mục tiêu là một kho vũ khí và trung tâm hậu cần được sử dụng để chứa tên lửa BM-21, loại tên lửa mà các lực lượng Campuchia trước đây đã sử dụng để tấn công các đơn vị quân đội Thái Lan và khu vực dân cư.

Theo phát ngôn viên Không quân Thái Lan, tình báo nước này xác nhận tên lửa BM-21 đang được vận chuyển ra vào khu vực và đánh giá trên đã dẫn đến quyết định tiến hành chiến dịch không kích. Không quân Thái Lan nhấn mạnh không có thiệt hại về dân thường và không có thương vong không cần thiết.

Phát biểu sau các cuộc không kích của máy bay F-16 ở Poipet, Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan, Tướng Nattaphon Narkphanit khẳng định các hoạt động trên khắp 7 tỉnh của Campuchia là "hành động tự vệ tương xứng" và Bangkok sẽ tiếp tục các hoạt động như vậy cho tới khi Campuchia "chấm dứt rõ ràng và nhất quán các hành động thù địch".

Tính đến ngày 18/12, 21 binh sĩ Thái Lan đã thiệt mạng trong các cuộc đụng độ.

Báo Khmer Times dẫn tuyên bố của Bộ Quốc phòng Campuchia thông tin, một chiến đấu cơ F-16 của Thái Lan đã thả 2 quả bom xuống xã Phsar Kandal ở thành phố Poipet, khiến người dân phải tháo chạy khỏi khu vực.

Nhà chức trách Campuchia này đã lên án hành động quân sự của Thái Lan, kêu gọi nước láng giềng ngay lập tức chấm dứt mọi "hoạt động thù địch, rút ​​quân khỏi lãnh thổ Campuchia và kiềm chế các hành vi gây hấn".

Chính quyền Poipet đã bác bỏ các thông tin do truyền thông Thái Lan đăng tải rằng quân đội và vũ khí hạng nặng đã được triển khai trong thành phố. Ngoài ra, nhà chức trách Campuchia cũng khẳng định Poipet là một trung tâm thương mại và kinh tế, không phải là khu vực chiến sự và không có căn cứ quân sự hay kho vũ khí nào.

VietBF@ sưu tập

Trong một phòng thí nghiệm được bảo vệ nghiêm ngặt ở Thâm Quyến, các nhà khoa học Trung Quốc đã tạo ra thứ mà Washington luôn tìm mọi cách ngăn chặn suốt nhiều năm.
Đó là chiếc máy có thể tạo ra các loại chip bán dẫn tiên tiến - nền tảng để phát triển trí tuệ nhân tạo, điện thoại thông minh và các hệ thống vũ khí chủ lực, có thể giúp Trung Quốc giành ưu thế quân sự của phương Tây, Reuters đưa tin.

Hoàn thành vào đầu năm nay và đang trong giai đoạn thử nghiệm, chiếc máy này chiếm gần như toàn bộ diện tích một nhà xưởng ở Thâm Quyến. Nó được nhóm kỹ sư từng làm việc cho tập đoàn bán dẫn Hà Lan ASML chế tạo, sử dụng công nghệ máy quang khắc cực tím (EUV).

EUV đóng vai trò trung tâm trong “Chiến tranh Lạnh công nghệ”. Công nghệ này dùng chùm tia cực tím bước sóng cực ngắn để khắc các mạch điện mỏng hơn hàng nghìn lần so với sợi tóc người lên các tấm wafer silicon. Mạch càng nhỏ, chip càng mạnh. Cho đến nay, phương Tây vẫn độc quyền về năng lực này.

Chiếc máy của Trung Quốc đã vận hành và tạo ra ánh sáng cực tím EUV, nhưng chưa sản xuất được chip hoạt động hoàn chỉnh, các nguồn tin cho biết.

Tháng 4 năm nay, Giám đốc điều hành ASML Christophe Fouquet phát biểu rằng Trung Quốc sẽ cần “rất, rất nhiều năm” để phát triển công nghệ này. Tuy nhiên, việc chế tạo chiếc máy trên cho thấy Trung Quốc có thể đã tiến gần hơn mục tiêu tự chủ bán dẫn so với dự đoán của các nhà phân tích.

Dù vậy, Trung Quốc vẫn đối mặt với những thách thức kỹ thuật lớn, đặc biệt trong việc tái tạo các hệ thống quang học chính xác, lĩnh vực mà các nhà cung cấp phương Tây đang dẫn đầu.

Theo hai nguồn tin, linh kiện từ những máy ASML đời cũ trên thị trường thứ cấp đã giúp Trung Quốc chế tạo chiếc máy mới.

Đột phá này là kết quả của sáng kiến được thực hiện suốt 6 năm nhằm đạt được tự chủ bán dẫn, một trong những ưu tiên hàng đầu của Chủ tịch Tập Cận Bình. Dù mục tiêu của Trung Quốc về bán dẫn đã được công khai, dự án EUV tại Thâm Quyến vẫn được thực hiện một cách bí mật, các nguồn tin tiết lộ.

Dự án nằm trong chiến lược bán dẫn quốc gia, dưới chỉ đạo của Phó Thủ tướng Đinh Tiết Tường.

Theo các nguồn tin, Tập đoàn viễn thông Huawei đóng vai trò then chốt trong việc điều phối mạng lưới các doanh nghiệp và viện nghiên cứu nhà nước trên khắp cả nước, với sự tham gia của hàng nghìn kỹ sư.

Dù dự án EUV do chính phủ Trung Quốc điều hành, nhưng Huawei tham gia mọi khâu, từ thiết kế chip, thiết bị sản xuất, đến chế tạo và tích hợp cuối cùng vào các sản phẩm như điện thoại thông minh. Chủ tịch Huawei Nhậm Chính Phi trực tiếp báo cáo tiến độ với các lãnh đạo cấp cao Trung Quốc.

Mỹ đưa Huawei vào danh sách hạn chế từ năm 2019, để cấm các công ty Mỹ làm ăn với tập đoàn này nếu không có giấy phép.

Theo các nguồn tin, kể cả trong nội bộ Huawei cũng ít nhân viên biết hết về quy mô của dự án. “Các nhóm được tách biệt với nhau để bảo vệ tính bảo mật. Họ không biết các nhóm khác đang làm gì”, một nguồn tin nói.

“Mục tiêu là cuối cùng Trung Quốc có thể sản xuất chip tiên tiến trên những cỗ máy hoàn toàn do Trung Quốc chế tạo. Trung Quốc muốn loại Mỹ ra khỏi chuỗi cung ứng của mình 100%”, nguồn tin nói.

Cho đến nay, chỉ có 1 công ty làm chủ được công nghệ EUV là ASML, trụ sở tại Veldhoven (Hà Lan). Các cỗ máy của họ, mỗi chiếc trị giá khoảng 250 triệu USD, đóng vai trò không thể thiếu để sản xuất những con chip tiên tiến nhất do các hãng như Nvidia và AMD thiết kế, được chế tạo bởi các nhà sản xuất chip như TSMC, Intel và Samsung.

ASML cho biết họ chế tạo chiếc máy EUV đầu tiên vào năm 2001, và phải mất gần 2 thập kỷ cùng hàng tỷ euro đầu tư cho nghiên cứu và phát triển trước khi có thể thương mại hóa chip đầu tiên vào năm 2019.

Hiện ASML chỉ cung cấp máy EUV cho các đồng minh của Mỹ như Đài Loan (Trung Quốc), Hàn Quốc và Nhật Bản.

Từ năm 2018, Mỹ bắt đầu gây sức ép lên Hà Lan để nước này ngăn ASML bán EUV cho Trung Quốc.

Một số kỹ sư và nhà khoa học gốc Trung Quốc đã và đang làm việc cho ASML. Hai nhân viên người Trung Quốc đang làm việc cho ASML nói với Reuters rằng người của Huawei đã tiếp cận họ ít nhất từ năm 2020.

Năm 2019, ASML thắng kiện vụ đòi một cựu kỹ sư người Trung Quốc bồi thường 845 triệu USD vì đánh cắp bí mật thương mại, nhưng bị đơn sau đó tuyên bố phá sản và tiếp tục làm việc tại Bắc Kinh với sự hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc.

VietBF@ sưu tập

Cuộc chiến thuế quan 2025 đẩy thuế quan và kiểm soát xuất khẩu lên mức chưa từng có, buộc Mỹ và Trung Quốc thử sức chịu đựng của nền kinh tế, chuỗi cung ứng và năng lực thích nghi toàn cầu.

Tháng 4/2025, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khuấy đảo trật tự thương mại thế giới bằng việc công bố “thuế quan đối ứng” với hầu hết các đối tác, chính quyền thành phố cảng Ninh Ba, tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc) - một trung tâm xuất khẩu quốc gia của Trung Quốc - lập tức chuyển sang trạng thái “thời chiến”, theo SCMP.

Ở bên kia Thái Bình Dương, một nhà nhập khẩu đất hiếm tại bang Indiana (Mỹ) cũng rơi vào tâm trạng căng thẳng tương tự.

Chủ doanh nghiệp và CEO có liên đới với Trung Quốc thường xuyên mất ngủ khi phải vật lộn với mức thuế phi lý cùng yêu cầu cấp phép ngặt nghèo và các biện pháp trả đũa từ Bắc Kinh. Mỗi ngành chịu tổn thương theo cách khác nhau, nhưng nỗi đau là trên diện rộng.

Doug Barry, cố vấn thương mại quốc tế và cựu quan chức Bộ Thương mại Mỹ.

Những bất định xoay quanh việc Bắc Kinh siết kiểm soát xuất khẩu khoáng sản chiến lược - biện pháp đáp trả loạt thuế quan dồn dập từ Washington - buộc doanh nghiệp này phải gấp rút tìm nguồn thay thế cho nam châm đất hiếm.

Tuy nhiên, đến mùa thu, các quan chức Ninh Ba tỏ ra khá tự tin rằng họ đã vượt qua được “bài kiểm tra sức chịu đựng” của cuộc chiến thương mại.

Tại Mỹ, ban lãnh đạo Polaris Rare Earth Materials ở Indianapolis cũng phần nào bớt căng thẳng, dù vẫn phải cân nhắc nhiều kịch bản trong môi trường đầy biến động - minh chứng cho cái giá mà cá nhân và doanh nghiệp đã phải trả.

“Doanh nghiệp cần sự ổn định, và đó không phải câu chuyện của năm 2025”, ông Barry nhận định.

Một năm đầy biến động
Năm 2025 đã tái định hình thương mại toàn cầu và sắp xếp lại chuỗi cung ứng, khi cạnh tranh công nghệ và căng thẳng địa chính trị leo thang sau khi ông Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1.

“Trong cuộc chiến thương mại 2.0, Trung Quốc và Mỹ đến thời điểm này vẫn giằng co ngang ngửa”, Giáo sư tài chính Zhao Xijun của Đại học Nhân Dân Bắc Kinh nhận xét.

Với hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, đây là một năm “tàu lượn”. Thuế quan có lúc chạm ngưỡng ba chữ số, gần như một lệnh cấm vận trá hình. Hai bên liên tục đáp trả bằng các biện pháp ăn miếng trả miếng, từ kiểm soát xuất khẩu chip đến đất hiếm, kéo theo những đợt lao dốc của thị trường toàn cầu.

Năm vòng đàm phán thương mại cấp cao đã giúp hạ nhiệt căng thẳng. Washington và Bắc Kinh tạm ngừng tăng thuế, mở đường cho cuộc gặp thượng đỉnh giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump vào cuối tháng 10, nơi hai nhà lãnh đạo đạt được một thỏa thuận tạm thời. Thị trường toàn cầu dần phục hồi, thậm chí một số nơi còn ghi nhận mức tăng.

Khi năm sắp khép lại, giới quan sát tự hỏi liệu những xáo trộn vừa qua có đưa mọi thứ trở về “vạch xuất phát” hay không.

Theo ông Zhao, sự chuẩn bị của Trung Quốc từ sau cuộc chiến thương mại 1.0 cùng đòn bẩy tích lũy được trong các lĩnh vực như đất hiếm đã khiến Washington khó có thể buộc Bắc Kinh nhượng bộ nhanh chóng như với các quốc gia khác.

Hiện mức thuế bổ sung của Mỹ với hàng hóa Trung Quốc ở khoảng 20% - một con số đã thu hẹp, thậm chí đã xóa nhòa khoảng cách so với các trung tâm sản xuất châu Á khác như Hàn Quốc và Nhật Bản.

Bất chấp biến động thuế quan từ Mỹ, thương mại Trung Quốc vẫn tăng trưởng nhờ nhu cầu từ các thị trường mới. Trong 11 tháng đầu năm 2025, thặng dư thương mại của nước này lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ USD. Goldman Sachs dự báo con số này sẽ còn tăng, nhờ xuất khẩu công nghệ cao và chiến lược tự chủ của chính phủ.

Từ năm 2018 đến 2024, căng thẳng song phương khiến Trung Quốc trở nên “không thể đầu tư”, còn Mỹ được coi là “ngoại lệ”.

Tuy nhiên, theo chuyên gia Louis-Vincent Gave (Gavekal Research), chính cú sốc từ các hạn chế xuất khẩu bán dẫn của Mỹ trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump đã khiến Trung Quốc dành nhiều năm chuẩn bị cho một cuộc đối đầu mới.

Nhờ đó, Bắc Kinh hiện ở thế chủ động hơn trước các lệnh trừng phạt, trong khi chứng khoán Trung Quốc diễn biến tích cực.

Với bà Qiao Yu, Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ Ngoại thương Ninh Ba, những chuyển biến gần đây là thành quả khó khăn mới đạt được.

“Phần lớn thuế quan hiện đã được dỡ bỏ, nên chúng tôi gần như trở lại vạch xuất phát, giống tình hình tháng 11/2024 khi ông Trump tái đắc cử”, bà nói, nhớ lại thời điểm các quan chức thương mại Ninh Ba và doanh nghiệp xuất khẩu sang Mỹ phải làm việc theo ca, liên tục theo dõi các tuyên bố của ông Trump - chủ yếu qua mạng xã hội - và diễn biến các cuộc đàm phán căng thẳng.

Tìm đường đa dạng hóa
Tại Ninh Ba, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu giúp thành phố duy trì tăng trưởng, dù phải đánh đổi về kinh tế.

“Sự đa dạng hóa là điều chúng ta đang thấy ngay lúc này trong các lô hàng thực tế đến khắp mọi nơi ngoài Mỹ”, bà Qiao nói.

Dẫu vậy, bà cũng thừa nhận rằng các đơn đặt hàng bị mất trong thời kỳ biến động thương mại vẫn chưa được khôi phục.

Trong 10 tháng đầu năm 2025, xuất khẩu sang Mỹ - thị trường lớn nhất - giảm 8,7%, nhưng tổng kim ngạch vẫn tăng 8,2%.

Thương mại với Đông Nam Á, Trung Đông và các nước thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường đều tăng trưởng hai chữ số, song tăng trưởng GDP của Ninh Ba trong ba quý đầu năm vẫn thấp hơn mức trung bình cả nước.

Tổng xuất khẩu của Trung Quốc tăng 6,2% trong 11 tháng, trong đó hơn một nửa hướng tới các nước Vành đai và Con đường.

“Chúng tôi đã quen hơn với những bất ngờ từ ông Trump. Sau 2025, ‘ngưỡng hoảng loạn’ của chúng tôi sẽ cao hơn nhiều”, bà Qiao cho biết.

Dù vậy, rủi ro vẫn còn. Một nghiên cứu công bố tháng 10 của Viện Kinh tế Quốc tế (Đại học Chiết Giang) cảnh báo rằng các doanh nghiệp Trung Quốc xuất khẩu sang thị trường mới nổi có thể đối mặt biên lợi nhuận mỏng hơn, cạnh tranh khốc liệt và môi trường chính sách kém ổn định so với thị trường Mỹ.

Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp Mỹ cũng nỗ lực tìm nguồn thay thế, nhưng việc rời xa Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực đất hiếm, là bài toán cực khó.

Trung Quốc hiện nắm gần một nửa trữ lượng đất hiếm toàn cầu, gần 70% sản lượng khai thác, 88% khâu tinh luyện và tới 90% nguồn cung nam châm - mắt xích khó thay thế nhất.

“Gần như không thể tìm nguồn ngoài Trung Quốc trong ngắn hạn, và chi phí sẽ tăng vọt,” ông Mitch Spencer, Chủ tịch Polaris, thừa nhận.

Ông Dan Digre, CEO hãng sản xuất loa Misco (bang Minnesota), cũng bày tỏ quan điểm tương tự: “Ngoài thuế quan, còn quá nhiều bất định địa chính trị, đặc biệt giữa Mỹ và Trung Quốc, nên buộc chúng tôi phải ‘phân tán rủi ro’ và tìm nhà cung ứng ở các nước khác”.

Tạm lắng, nhưng chưa phải hòa bình
Dù ông Trump khởi xướng chiến tranh thương mại nhằm thu hẹp thâm hụt, số liệu cho thấy mục tiêu này chưa đạt được. Trong 9 tháng đầu năm 2025, thâm hụt thương mại hàng hóa và dịch vụ của Mỹ tăng 17,2% so với cùng kỳ năm trước, do nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu.

Giới quan sát cho rằng bầu không khí dịu lại gần đây là tín hiệu tích cực.

“Hy vọng tái thiết quan hệ liên tục dao động qua các cuộc điện đàm và lời mời thăm viếng. Những chuyến thăm đó vẫn đang chờ diễn ra, nên vẫn còn hy vọng rằng hai tổng thống theo chủ nghĩa giao dịch có thể ít nhất đưa mọi thứ trở lại như trước khi chiến tranh thương mại nổ ra”, ông Doug Barry nhận xét.

Song, theo một số chuyên gia khác, sự cạnh tranh công nghệ và địa chính trị Mỹ - Trung, đặc biệt quanh chip và thiết bị bán dẫn, sẽ còn kéo dài.

“Vấn đề cốt lõi là thỏa thuận chính trị giữa ông Trump và ông Tập chỉ che phủ tạm thời một cuộc cạnh tranh công nghệ và địa chính trị đang ngày càng gay gắt,” nhóm phân tích của Gavekal Technologies, do ông Arthur Kroeber dẫn đầu, kết luận trong một báo cáo.

“Thỏa thuận chính trị Mỹ - Trung mới chỉ che phủ tạm thời một cuộc cạnh tranh công nghệ và địa chính trị ngày càng gay gắt”, các nhà phân tích Gavekal kết luận.

VietBF@ sưu tập

Cuộc chiến thuế quan 2025 đẩy thuế quan và kiểm soát xuất khẩu lên mức chưa từng có, buộc Mỹ và Trung Quốc thử sức chịu đựng của nền kinh tế, chuỗi cung ứng và năng lực thích nghi toàn cầu.

Tháng 4/2025, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump khuấy đảo trật tự thương mại thế giới bằng việc công bố “thuế quan đối ứng” với hầu hết các đối tác, chính quyền thành phố cảng Ninh Ba, tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc) - một trung tâm xuất khẩu quốc gia của Trung Quốc - lập tức chuyển sang trạng thái “thời chiến”, theo SCMP.

Ở bên kia Thái Bình Dương, một nhà nhập khẩu đất hiếm tại bang Indiana (Mỹ) cũng rơi vào tâm trạng căng thẳng tương tự.

Chủ doanh nghiệp và CEO có liên đới với Trung Quốc thường xuyên mất ngủ khi phải vật lộn với mức thuế phi lý cùng yêu cầu cấp phép ngặt nghèo và các biện pháp trả đũa từ Bắc Kinh. Mỗi ngành chịu tổn thương theo cách khác nhau, nhưng nỗi đau là trên diện rộng.

Doug Barry, cố vấn thương mại quốc tế và cựu quan chức Bộ Thương mại Mỹ.

Những bất định xoay quanh việc Bắc Kinh siết kiểm soát xuất khẩu khoáng sản chiến lược - biện pháp đáp trả loạt thuế quan dồn dập từ Washington - buộc doanh nghiệp này phải gấp rút tìm nguồn thay thế cho nam châm đất hiếm.

Tuy nhiên, đến mùa thu, các quan chức Ninh Ba tỏ ra khá tự tin rằng họ đã vượt qua được “bài kiểm tra sức chịu đựng” của cuộc chiến thương mại.

Tại Mỹ, ban lãnh đạo Polaris Rare Earth Materials ở Indianapolis cũng phần nào bớt căng thẳng, dù vẫn phải cân nhắc nhiều kịch bản trong môi trường đầy biến động - minh chứng cho cái giá mà cá nhân và doanh nghiệp đã phải trả.

“Doanh nghiệp cần sự ổn định, và đó không phải câu chuyện của năm 2025”, ông Barry nhận định.

Một năm đầy biến động
Năm 2025 đã tái định hình thương mại toàn cầu và sắp xếp lại chuỗi cung ứng, khi cạnh tranh công nghệ và căng thẳng địa chính trị leo thang sau khi ông Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1.

“Trong cuộc chiến thương mại 2.0, Trung Quốc và Mỹ đến thời điểm này vẫn giằng co ngang ngửa”, Giáo sư tài chính Zhao Xijun của Đại học Nhân Dân Bắc Kinh nhận xét.

Với hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, đây là một năm “tàu lượn”. Thuế quan có lúc chạm ngưỡng ba chữ số, gần như một lệnh cấm vận trá hình. Hai bên liên tục đáp trả bằng các biện pháp ăn miếng trả miếng, từ kiểm soát xuất khẩu chip đến đất hiếm, kéo theo những đợt lao dốc của thị trường toàn cầu.

Năm vòng đàm phán thương mại cấp cao đã giúp hạ nhiệt căng thẳng. Washington và Bắc Kinh tạm ngừng tăng thuế, mở đường cho cuộc gặp thượng đỉnh giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump vào cuối tháng 10, nơi hai nhà lãnh đạo đạt được một thỏa thuận tạm thời. Thị trường toàn cầu dần phục hồi, thậm chí một số nơi còn ghi nhận mức tăng.

Khi năm sắp khép lại, giới quan sát tự hỏi liệu những xáo trộn vừa qua có đưa mọi thứ trở về “vạch xuất phát” hay không.

Theo ông Zhao, sự chuẩn bị của Trung Quốc từ sau cuộc chiến thương mại 1.0 cùng đòn bẩy tích lũy được trong các lĩnh vực như đất hiếm đã khiến Washington khó có thể buộc Bắc Kinh nhượng bộ nhanh chóng như với các quốc gia khác.

Hiện mức thuế bổ sung của Mỹ với hàng hóa Trung Quốc ở khoảng 20% - một con số đã thu hẹp, thậm chí đã xóa nhòa khoảng cách so với các trung tâm sản xuất châu Á khác như Hàn Quốc và Nhật Bản.

Bất chấp biến động thuế quan từ Mỹ, thương mại Trung Quốc vẫn tăng trưởng nhờ nhu cầu từ các thị trường mới. Trong 11 tháng đầu năm 2025, thặng dư thương mại của nước này lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ USD. Goldman Sachs dự báo con số này sẽ còn tăng, nhờ xuất khẩu công nghệ cao và chiến lược tự chủ của chính phủ.


Xuất khẩu Trung Quốc tăng mạnh trở lại trong tháng 11, đưa thặng dư thương mại vượt 1.000 tỷ USD, dù hàng hóa sang Mỹ lao dốc gần 30%. Ảnh: Reuters.
Từ năm 2018 đến 2024, căng thẳng song phương khiến Trung Quốc trở nên “không thể đầu tư”, còn Mỹ được coi là “ngoại lệ”.

Tuy nhiên, theo chuyên gia Louis-Vincent Gave (Gavekal Research), chính cú sốc từ các hạn chế xuất khẩu bán dẫn của Mỹ trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump đã khiến Trung Quốc dành nhiều năm chuẩn bị cho một cuộc đối đầu mới.

Nhờ đó, Bắc Kinh hiện ở thế chủ động hơn trước các lệnh trừng phạt, trong khi chứng khoán Trung Quốc diễn biến tích cực.

Với bà Qiao Yu, Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ Ngoại thương Ninh Ba, những chuyển biến gần đây là thành quả khó khăn mới đạt được.

“Phần lớn thuế quan hiện đã được dỡ bỏ, nên chúng tôi gần như trở lại vạch xuất phát, giống tình hình tháng 11/2024 khi ông Trump tái đắc cử”, bà nói, nhớ lại thời điểm các quan chức thương mại Ninh Ba và doanh nghiệp xuất khẩu sang Mỹ phải làm việc theo ca, liên tục theo dõi các tuyên bố của ông Trump - chủ yếu qua mạng xã hội - và diễn biến các cuộc đàm phán căng thẳng.

Tìm đường đa dạng hóa
Tại Ninh Ba, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu giúp thành phố duy trì tăng trưởng, dù phải đánh đổi về kinh tế.

“Sự đa dạng hóa là điều chúng ta đang thấy ngay lúc này trong các lô hàng thực tế đến khắp mọi nơi ngoài Mỹ”, bà Qiao nói.

Dẫu vậy, bà cũng thừa nhận rằng các đơn đặt hàng bị mất trong thời kỳ biến động thương mại vẫn chưa được khôi phục.

Trong 10 tháng đầu năm 2025, xuất khẩu sang Mỹ - thị trường lớn nhất - giảm 8,7%, nhưng tổng kim ngạch vẫn tăng 8,2%.

Thương mại với Đông Nam Á, Trung Đông và các nước thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường đều tăng trưởng hai chữ số, song tăng trưởng GDP của Ninh Ba trong ba quý đầu năm vẫn thấp hơn mức trung bình cả nước.

Tổng xuất khẩu của Trung Quốc tăng 6,2% trong 11 tháng, trong đó hơn một nửa hướng tới các nước Vành đai và Con đường.

“Chúng tôi đã quen hơn với những bất ngờ từ ông Trump. Sau 2025, ‘ngưỡng hoảng loạn’ của chúng tôi sẽ cao hơn nhiều”, bà Qiao cho biết.

Dù vậy, rủi ro vẫn còn. Một nghiên cứu công bố tháng 10 của Viện Kinh tế Quốc tế (Đại học Chiết Giang) cảnh báo rằng các doanh nghiệp Trung Quốc xuất khẩu sang thị trường mới nổi có thể đối mặt biên lợi nhuận mỏng hơn, cạnh tranh khốc liệt và môi trường chính sách kém ổn định so với thị trường Mỹ.

Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp Mỹ cũng nỗ lực tìm nguồn thay thế, nhưng việc rời xa Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực đất hiếm, là bài toán cực khó.

Trung Quốc hiện nắm gần một nửa trữ lượng đất hiếm toàn cầu, gần 70% sản lượng khai thác, 88% khâu tinh luyện và tới 90% nguồn cung nam châm - mắt xích khó thay thế nhất.

“Gần như không thể tìm nguồn ngoài Trung Quốc trong ngắn hạn, và chi phí sẽ tăng vọt,” ông Mitch Spencer, Chủ tịch Polaris, thừa nhận.

Ông Dan Digre, CEO hãng sản xuất loa Misco (bang Minnesota), cũng bày tỏ quan điểm tương tự: “Ngoài thuế quan, còn quá nhiều bất định địa chính trị, đặc biệt giữa Mỹ và Trung Quốc, nên buộc chúng tôi phải ‘phân tán rủi ro’ và tìm nhà cung ứng ở các nước khác”.

Tạm lắng, nhưng chưa phải hòa bình
Dù ông Trump khởi xướng chiến tranh thương mại nhằm thu hẹp thâm hụt, số liệu cho thấy mục tiêu này chưa đạt được. Trong 9 tháng đầu năm 2025, thâm hụt thương mại hàng hóa và dịch vụ của Mỹ tăng 17,2% so với cùng kỳ năm trước, do nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu.

Giới quan sát cho rằng bầu không khí dịu lại gần đây là tín hiệu tích cực.

“Hy vọng tái thiết quan hệ liên tục dao động qua các cuộc điện đàm và lời mời thăm viếng. Những chuyến thăm đó vẫn đang chờ diễn ra, nên vẫn còn hy vọng rằng hai tổng thống theo chủ nghĩa giao dịch có thể ít nhất đưa mọi thứ trở lại như trước khi chiến tranh thương mại nổ ra”, ông Doug Barry nhận xét.

Song, theo một số chuyên gia khác, sự cạnh tranh công nghệ và địa chính trị Mỹ - Trung, đặc biệt quanh chip và thiết bị bán dẫn, sẽ còn kéo dài.

“Vấn đề cốt lõi là thỏa thuận chính trị giữa ông Trump và ông Tập chỉ che phủ tạm thời một cuộc cạnh tranh công nghệ và địa chính trị đang ngày càng gay gắt,” nhóm phân tích của Gavekal Technologies, do ông Arthur Kroeber dẫn đầu, kết luận trong một báo cáo.

“Thỏa thuận chính trị Mỹ - Trung mới chỉ che phủ tạm thời một cuộc cạnh tranh công nghệ và địa chính trị ngày càng gay gắt”, các nhà phân tích Gavekal kết luận.

VietBF@ sưu tập