Năm 2010, một dải quang phổ bất thường đã được phát hiện bởi thiết bị CRISM gắn trên Tàu quỹ đạo Trinh sát Sao Hỏa (MRO) của NASA tại vùng cao nguyên giáp hẻm núi Juventae Chasma và miệng hố Aram Chaos.
Dữ liệu này đã gây bối rối trong suốt 15 năm qua vì không phù hợp với quang phổ của bất kỳ khoáng vật nào đã biết.
Giờ đây, một nhóm nghiên cứu đã thành công trong việc loại bỏ các yếu tố gây nhiễu và xác định đó là sắt hydroxysulfate (FeSO4OH). Nhưng các điều kiện cần thiết để khoáng chất này ra đời mới là vấn đề cần quan tâm nhất.
Tiến sĩ Mario Parente từ Đại học Massachusetts ở Amherst, đồng tác giả, cho biết lý do khiến bản chất của khoáng vật nói trên khó được xác định là do các yếu tố nhiễu khi tàu vũ trụ quan sát mặt đất từ quỹ đạo Sao Hỏa.
"Chúng ta phải hiệu chỉnh dữ liệu, sửa dữ liệu, loại bỏ tác động của bầu khí quyển. Ánh sáng -truyền từ Mặt Trời đến CRISM - phải đi qua bầu khí quyển Sao Hỏa đến 2 lần" - tiến sĩ Parente giải thích trên tờ Sci-News.
Có những phân tử và khí tán xạ hấp thụ ánh sáng trong khí quyển. Trên Sao Hỏa, có rất nhiều carbon dioxide làm sai lệch dữ liệu.
Bằng cách sử dụng phương pháp trí tuệ nhân tạo học sâu, các nhà nghiên cứu có thể lập bản đồ các khoáng chất đã biết và chưa biết, tự động nhận dạng các điểm bất thường trong từng pixel của hình ảnh.
Quá trình này đã tiết lộ thêm những địa điểm trên hành tinh có cùng dải quang phổ và làm rõ thêm các đặc điểm quang phổ khác.
Từ những đặc tính mới được tinh chỉnh, họ có thể tái tạo khoáng chất này trong phòng thí nghiệm và xác định hợp chất bí ẩn là sắt hydroxysulfate.
Sắt hydroxysulfate hình thành ở nhiệt độ cao (50-100 độ C) trong môi trường axit và có sự hiện diện của oxy và nước.
Tiến sĩ Parente cho biết: “Nhiệt độ, áp suất và các điều kiện như độ pH đều là những dấu hiệu rất quan trọng cho thấy khí hậu cổ đại như thế nào”.
Vì vậy, việc giải mã được bí ẩn 15 năm này đã đem đến cho các nhà khoa học một kho báu thật sự. Nước và oxy chính là những gì người ta muốn tìm kiếm trong hành trình săn tìm sự sống.
Ước tính khoáng vật này đã được hình thành khoảng 3 tỉ năm trước, trùng khớp với khoảng thời gian mà các nhà khoa học từ NASA và nhiều cơ quan khác cho là Sao Hỏa từng có sông, hồ, đại dương... như Trái Đất, và có thể là cả sự sống.
Kết quả nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Nature Communications.
Cuộc chạy đua toàn cầu nhằm khai thác các nguồn tài nguyên chưa được khai thác của Bắc Cực dường như đang diễn ra mạnh mẽ.
Trong nỗ lực phá vỡ sự thống trị về khoáng sản của Trung Quốc, các quốc gia trên thế giới đang ngày càng hướng đến vùng cực bắc đang tan băng và thưa thớt dân cư, tìm cách khai thác nguyên liệu thô và hưởng lợi từ các tuyến đường thương mại mới.
Ví dụ, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của Greenland, một vùng lãnh thổ rộng lớn ở Bắc Cực, gọi quyền sở hữu của Hoa Kỳ đối với hòn đảo này là "điều hoàn toàn cần thiết" vì lý do kinh tế và an ninh quốc gia.
Gần đây, Canada đã tìm cách tăng cường đầu tư vào Bắc Cực như một phần của nỗ lực nhằm khai thác tiềm năng tài nguyên của mình, đặc biệt là trong bối cảnh quan hệ ngoại giao căng thẳng với Hoa Kỳ.
Nga, quốc gia có đường bờ biển trải dài ở Bắc Cực, từ lâu đã coi khu vực này là một ưu tiên chiến lược. Trong tuần này, Tổng thống Vladimir Putin đã ca ngợi việc đóng một tàu phá băng chạy bằng năng lượng hạt nhân mới để di chuyển trên vùng biển Bắc Cực, nói rằng "điều quan trọng là phải liên tục củng cố vị thế của Nga" trong khu vực.
“Bắc Cực được coi là nguồn cung cấp rất nhiều nguyên liệu thô khác nhau, không chỉ dầu khí, mà còn cả các vật liệu chiến lược và đất hiếm”, Marc Lanteigne, phó giáo sư tại Đại học Bắc Cực Na Uy ở Tromso, chia sẻ với CNBC.
Bắc Cực có gì?
“Hiện tại, Greenland là kho chứa rất nhiều kim loại cơ bản, kim loại quý, đá quý, đất hiếm, uranium… tất cả đều có sẵn. Vấn đề là cho đến gần đây, việc khai thác chúng vẫn bị coi là hoàn toàn bất khả thi”, Lanteigne nói.
“Nhưng với biến đổi khí hậu và khả năng di chuyển qua Bắc Băng Dương thường xuyên hơn, đặc biệt là trong những tháng mùa hè, Greenland đang bắt đầu được xem xét kỹ lưỡng hơn như một nguồn cung cấp thay thế tiềm năng cho rất nhiều vật liệu chiến lược này cho Trung Quốc.”
Gecmani và gali là những thành phần thiết yếu của nhiều loại hàng hóa, từ xe điện đến chất bán dẫn và các ứng dụng quân sự.
Trung Quốc, quốc gia sản xuất chính các kim loại này trên toàn cầu, đã áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu ban đầu đối với germani và gali vào năm 2023, trước khi chính thức cấm hoàn toàn đối với Hoa Kỳ vào cuối năm ngoái để đáp trả các biện pháp hạn chế mà Washington áp đặt đối với ngành sản xuất chip của nước này. Kể từ đó, Bắc Kinh đã đình chỉ lệnh cấm xuất khẩu gali và gali sang Hoa Kỳ, mặc dù các kim loại này vẫn phải chịu các biện pháp hạn chế.
Greenland đã bị biến đổi bởi cuộc khủng hoảng khí hậu. Một phân tích chuyên sâu về hình ảnh vệ tinh lịch sử, được công bố năm ngoái bởi các nhà nghiên cứu tại Đại học Leeds của Anh, cho thấy một phần của dải băng và sông băng thuộc vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch này đã được thay thế bằng các vùng đất ngập nước, các khu vực cây bụi và đá cằn cỗi.
Đối với các công ty khai thác mỏ, việc mất đi một lượng lớn băng đã vô tình khiến một số khoáng sản chiến lược của hòn đảo này trở nên dễ tiếp cận hơn.
Tony Sage, Giám đốc điều hành của Critical Metals, công ty đang phát triển một trong những mỏ đất hiếm lớn nhất thế giới ở miền nam Greenland, cho biết sự quan tâm của các nhà đầu tư đối với Greenland đã tăng lên đáng kể trong những tháng gần đây, đặc biệt là kể từ khi ông Trump trở lại nắm quyền và nêu ra viễn cảnh giành quyền kiểm soát vùng lãnh thổ này.
Từ lý thuyết tới thực tế
Khi được hỏi liệu cuộc đua giành tài nguyên Bắc Cực có thể được so sánh với cơn sốt vàng hay không, Lanteigne trả lời: "Đây là lúc nhận thức và thực tế thường phát huy tác dụng."
Ông nói thêm: "Đã có rất nhiều cuộc thảo luận về việc vội vã khai thác tài nguyên khoáng sản ở Greenland, nhưng tôi có thể khẳng định rằng, sau khi đã đến đó khá nhiều lần, nếu bạn định khai thác một mỏ thì bạn cần phải mang theo gần như tất cả mọi thứ."
Ngay cả trong điều kiện lý tưởng, Lanteigne cho biết những thách thức về hậu cần, chẳng hạn như khí hậu khắc nghiệt và địa hình xa xôi của Greenland, có nghĩa là có thể mất 15 đến 20 năm trước khi các công ty bắt đầu thu được lợi nhuận đáng kể.
Mới đây, một báo cáo từ Hàn Quốc đã tung một tin sét đánh vào dòng sản phẩm Galaxy S26 sắp tới của Samsung. Theo đó, gã khổng lồ công nghệ đã quyết định hủy bỏ chiếc Galaxy S26 Edge và sẽ phát hành Galaxy S26 Plus để thay thế.
Động thái này diễn ra sau khi phiên bản tiền nhiệm, Galaxy S25 Edge, được cho là có doanh số rất thấp.
Nhìn bề ngoài, đây có vẻ chỉ là một thất bại ngẫu nhiên, đơn lẻ. Nhưng trên thực tế, nếu thông tin dòng Galaxy Edge bị khai tử là sự thật, nó là chỉ báo cho một vấn đề lớn hơn nhiều: Samsung đang trải qua một cuộc khủng hoảng bản sắc nghiêm trọng.
Cú đấm "hụt" mang tên S25 Edge
Mục tiêu của Samsung với Galaxy S25 Edge đã quá rõ ràng ngay từ đầu: "ăn theo" sự cường điệu cho chiếc iPhone Air được đồn đoán sẽ ra mắt của Apple. Samsung muốn "hớt tay trên" đối thủ, nhưng trong vội vàng, họ đã quên cách làm cho cú đấm đó trúng đích.
Android Authority nhận định, khi chiếc điện thoại siêu mỏng này xuất hiện trong những hình ảnh mới, nó le lói chút hy vọng sau một năm S24 nhàm chán. Tuy nhiên, khi sản phẩm ra mắt chính thức, rõ ràng đây là một ý tưởng "nửa vời".
Bạn không thể đánh bại Apple với một ý tưởng non nớt.
Để đạt được độ mỏng, S25 Edge đã phải trả giá bằng việc hy sinh camera tele, dung lượng pin và công nghệ tản nhiệt. Đây đều là những yếu tố then chốt, đặc biệt là khi bạn không có khả năng kiểm soát tối ưu hóa phần cứng và phần mềm ở mức độ như Apple.
Trải nghiệm thực tế với S25 Edge chỉ dừng lại ở sự trầm trồ về thiết kế. Chip Snapdragon 8 Elite for Galaxy tỏa nhiệt quá nóng so với hệ thống tản nhiệt yếu ớt. Điều này khiến viên pin 3.900mAh vốn đã nhỏ bé tụt dốc không phanh, kéo theo cả độ sáng màn hình và hiệu suất khi xử lý tác vụ nặng. Thêm vào đó, bộ đôi camera còn kém linh hoạt hơn cả chiếc S25 FE rẻ tiền, khiến mức giá 1.099 USD trở nên phi lý.
Sự non nớt của S25 Edge càng lộ rõ khi Apple công bố iPhone Air. Apple lại một lần nữa phô diễn triết lý "làm được nhiều hơn với ít hơn". Dù iPhone Air cũng đầy rẫy hạn chế (pin thực sự nhỏ, chỉ một camera cho máy 1.000 USD), nhưng nó vẫn là một sản phẩm hoàn thiện hơn. Khung titan mỏng cho cảm giác cầm nắm tự nhiên, thay vì vuông vức và thô cứng như S25 Edge.
Thậm chí, dù không yêu thích iPhone Air, người ta vẫn sẵn sàng dùng nó hơn S25 Edge, đơn giản vì cảm giác cầm nắm quá tốt.
Sao chép vì mục đích gì?
Điều đáng nói là iPhone Air, dù không thực tế, vẫn có một mục đích rõ ràng. Đó có thể xem là một bài thử nghiệm kỹ thuật cho một chiếc iPhone Fold tương lai, với khung siêu mỏng và cách sắp xếp linh kiện độc đáo.
Samsung thì sao? Họ không hề tư duy lại cách bố trí bên trong của S25 Edge. Và quan trọng nhất, họ đã làm điện thoại gập rồi! Vậy mục đích của S25 Edge là gì, nếu không phải là để bắt chước và "hơn thua" với Apple?
Khi nhìn vào bối cảnh các sản phẩm khác của Samsung, kết luận này càng thêm vững chắc. Samsung đang ở trong một cuộc khủng hoảng nhận diện.
Hai năm sau Apple Watch Ultra, Samsung ra mắt Galaxy Watch Ultra – cũng siêu bền, cũng nút hành động, cũng dây màu cam. Galaxy Buds 3 vứt bỏ thiết kế độc đáo trước đây để trở thành một trong những bản sao AirPods trắng trợn nhất. Họ dùng titan cho S Ultra chỉ sau khi Apple làm vậy. Và chiếc kính Moohan XR rõ ràng là một bản sao của Apple Vision Pro.
Mọi công ty đều lấy cảm hứng từ đối thủ, nhưng mức độ sao chép của Samsung đã ở một tầm cao mới. Và sự bắt chước này đã tước đi mọi bản sắc mà Samsung từng sở hữu.
Cái giá của việc đánh mất di sản
Điều này càng đáng thất vọng hơn khi chúng ta nhớ lại Samsung đã từng sáng tạo đến nhường nào. Đây là công ty đã tiên phong cho điện thoại gập và biến chúng thành xu hướng chủ đạo. Dòng Galaxy Note đã khai sinh ra "phablet" và biến màn hình lớn thành tiêu chuẩn. Galaxy S III và S8 từng là những chiếc điện thoại Android có ảnh hưởng nhất thời đại.
Samsung đã nhiều lần chứng minh rằng khi họ thực sự cố gắng, họ có thể tạo ra những sản phẩm vượt qua mọi giới hạn, mang lại cho họ một bản sắc mạnh mẽ về sự đổi mới.
Nhưng đó không phải là Samsung của hiện tại – một công ty cố chấp bắt chước Apple ở mọi cơ hội. Các thiết bị của họ vẫn tốt, nhưng chúng cho cảm giác là một "phản ứng" với đối thủ, thay vì tự mình nổi bật. Samsung càng làm điều này, họ càng trở thành cái bóng của chính mình. Thất bại của S25 Edge và S26 Edge cho thấy chiến lược sao chép này không bền vững.
Bài học Samsung cần học
Nếu có một điều Samsung cần rút ra từ chương đáng thất vọng này, thì đó là: Apple không phải lúc nào cũng đúng.
Chỉ vì Apple làm máy mỏng không có nghĩa là Samsung phải làm theo. Chỉ vì họ có thể ra mắt trước không có nghĩa là họ nên làm vậy. Cả hai công ty đã đầu tư quá đà vào cơn sốt điện thoại mỏng do chính họ tạo ra. Dường như không có bất kỳ tiếng nói từ người dùng nào từng yêu cầu một chiếc điện thoại "làm được ít hơn", trong khi lại phải "tốn nhiều tiền hơn".
Nếu Samsung vẫn cứ như mọi khi – sao chép Apple sau khi đối thủ dấn bước trước – họ sẽ tránh được tương lai thế này. Họ đáng lẽ đã thấy iPhone Air bị dự đoán là sẽ "đội sổ" về doanh số trong dòng iPhone 17 và quyết định không nhảy vào vũng lầy.
Thế nhưng, Samsung đã nhảy vào lửa trước, và họ đã bị bỏng. Họ nhận ra rằng bạn không thể đánh cắp sự cường điệu từ một sản phẩm vốn không có nhiều sự cường điệu.
Giờ đây, Samsung cần tìm một điểm sáng. Họ phải lấy những bài học đau đớn từ kiến trúc tản nhiệt dưới tiêu chuẩn, từ việc ghép pin nhỏ với chip mạnh trên S25 Edge, và áp dụng chúng vào những nơi thực sự có ý nghĩa: tương lai của Galaxy Z Fold và Z Flip.
Giải pháp rất đơn giản: Samsung cần tìm ra họ là ai. Nếu họ hài lòng với việc là kẻ bắt chước, họ nên chuẩn bị cho nhiều cú vấp ngã hơn nữa. Nhưng nếu Samsung muốn lấy lại tên tuổi, họ cần lấy lại bản sắc đã mất. Và ít nhất, họ cần ngừng coi Apple là kẻ tạo xu hướng tối thượng, bởi vì Samsung sẽ không bao giờ có thể đánh bại Apple trong chính trò chơi của Apple.
Tiền vệ tuyển Argentina Enzo Fernandez cho bạn gái xem tin nhắn của người đẹp lẳng lơ Wanda Nara, cũng là vợ cũ của tiền đạo đồng hương Mauro Icardi.
Theo báo Argentina La Nacion, Nara đã chủ động liên hệ với Enzo qua mạng xã hội. Nội dung tin nhắn được tiết lộ: "Tôi vừa thấy cậu trong khu này. Nhắn cho tôi nếu muốn".
Wanda Nara và Enzo Fernandez. Ảnh: TN
Hành động này nhanh chóng khiến dư luận đồn đoán về một cuộc tình tay ba giữa Wanda, Enzo và bạn gái hiện tại của anh, Valentina Cervantes.
Tuy nhiên, Enzo được cho là không giấu giếm, mà lập tức cho Cervantes xem tin nhắn. Điều này khiến Wanda không vui, bởi cô dường như kỳ vọng vào một phản ứng khác.
Valentina Cervantes, 29 tuổi, hiện là người mẫu kiêm thí sinh trong chương trình MasterChef Argentina. Trên truyền hình, cô khẳng định không hề có mâu thuẫn với Wanda. "Tôi không có vấn đề gì với Wanda Nara, cô ta chưa từng làm gì tôi cả", Valentina nói. "Tôi chưa từng thấy tin nhắn, chỉ biết chuyện qua video người thân gửi".
Enzo Fernandez, 24 tuổi, là trụ cột của Chelsea và tuyển Argentina. Anh vừa ghi bàn trong chiến thắng 5-1 trước Ajax ở Champions League. Trước khi tin đồn lan rộng, Enzo và Valentina từng có mối quan hệ nhiều sóng gió. Năm 2024, anh chia tay bạn gái để "tập trung cho sự nghiệp", trước khi cả hai tái hợp sau 12 tháng.
Wanda Nara, 38 tuổi, nổi tiếng không chỉ vì công việc truyền hình, còn vì đời sống riêng nhiều ồn ào. Cô từng kết hôn với tiền đạo Argentina, Maxi Lopez thời 2008-2013, có ba con trai. Không lâu sau khi ly hôn, Wanda hẹn hò rồi cưới đồng đội cũ của Lopez tại Sampdoria, Mauro Icardi. Năm ngoái, Wanda và Icardi ly hôn khi cô bị nghi ngoại tình. Sau này, Wanda thừa nhận có quan hệ tình cảm với rapper Argentina L-Gante và tiền đạo tuyển Senegal Keita Balde, dù khi đó vẫn chưa chia tay Icardi.
Hiện cả Enzo và Wanda đều chưa lên tiếng chính thức về tin đồn "thả thính".
Washington Post bảo vệ việc xây dựng phòng khiêu vũ của Trump – tiết lộ đảng Dân chủ thừa nhận riêng tư rằng điều đó là cần thiết
Ngay cả tờ Washington Post cũng đang vạch trần cuộc tấn công mới nhất của đảng Dân chủ vào Donald Trump.
Ban biên tập của tờ Washington Post đã ca ngợi công trình xây dựng phòng khiêu vũ của Donald Trump.
Tờ The Hill đưa tin:
Ban biên tập tờ Washington Post ca ngợi hành động phá hủy Cánh Đông của Nhà Trắng gây tranh cãi của Tổng thống Trump.
“Nhà Trắng không thể chỉ là một bảo tàng về quá khứ. Giống như nước Mỹ, nó phải phát triển theo thời đại để duy trì sự vĩ đại của mình. Các nhà lãnh đạo mạnh mẽ phản đối sự cứng nhắc. Theo cách đó, hành động của Trump là một lời cảnh báo nhắm vào những người theo chủ nghĩa bảo thủ (NIMBY) ở khắp mọi nơi”, ban biên tập của tờ Post viết trong một bài xã luận được công bố hôm thứ Bảy.
…
Ban biên tập của tờ Washington Post cho biết trong bài viết rằng "Trump gia nhập danh sách dài các tổng thống đã để lại dấu ấn tại Nhà Trắng".
Ban biên tập cho biết thêm: "Theodore Roosevelt đã thay thế nhà kính để xây dựng Cánh Tây. William Howard Taft đã xây dựng Phòng Bầu dục đầu tiên vào năm 1909. Richard M. Nixon đã cải tạo một hồ bơi thành phòng họp báo vào năm 1970".
Tờ Washington Post tiết lộ rằng ngay cả đảng Dân chủ cũng thừa nhận rằng điều này là cần thiết cho không gian sự kiện.
Họ viết, “Riêng tư, nhiều cựu sinh viên Nhà Trắng của Biden và Obama thừa nhận nhu cầu từ lâu về một không gian sự kiện như những gì Trump đang tạo ra… Tổng thống đảng Dân chủ tiếp theo sẽ rất vui khi có điều này.”
Fox News đưa tin:
Ban biên tập tờ Washington Post đã bảo vệ việc xây dựng phòng khiêu vũ của Tổng thống Donald Trump vào Chủ Nhật và lập luận rằng vị tổng thống đảng Dân chủ tiếp theo sẽ rất vui khi có phòng khiêu vũ này.
"Theo phong cách kinh điển của Trump, tổng thống đang theo đuổi một ý tưởng hợp lý theo cách gây sốc nhất có thể. Trong thâm tâm, nhiều cựu nhân viên Nhà Trắng thời Biden và Obama thừa nhận nhu cầu từ lâu về một không gian sự kiện như những gì Trump đang tạo ra. Thật vô lý khi phải dựng lều bạt trên Bãi cỏ phía Nam cho các buổi quốc yến, và các quan chức cấp cao buộc phải sử dụng nhà vệ sinh di động", ban biên tập viết.
…
“Phòng ăn Nhà nước có sức chứa 140 người. Phòng phía Đông có sức chứa khoảng 200 người. Trump cho biết phòng khiêu vũ ở trung tâm khu đất rộng 90.000 foot vuông (khoảng 8.600 mét vuông) của ông sẽ có sức chứa 999 khách. Vị tổng thống tiếp theo của Đảng Dân chủ sẽ rất vui mừng khi có được điều này”, ban biên tập viết tiếp.
Một cô gái Trung Quốc gây chú ý khi chia sẻ trải nghiệm sinh tồn kéo dài 35 ngày trên đảo hoang, nơi cô buộc phải tự tìm nguồn thức ăn và chống chọi thời tiết khắc nghiệt, đồng thời giảm tới 14 kg sau hành trình.
Theo truyền thông địa phương, nhân vật được biết đến với biệt danh Zhao Tiezhu (25 tuổi) đã kể lại quá trình tham gia cuộc thi sinh tồn diễn ra trên một hòn đảo thuộc tỉnh Chiết Giang từ ngày 1/10 đến 5/11.
Zhao cán đích ở vị trí thứ ba và nhận tổng phần thưởng 7.500 tệ (khoảng 27 triệu đồng), gồm 6.000 tệ cho mốc trụ vững 30 ngày và mỗi ngày vượt qua ngưỡng đó cô nhận thêm 300 tệ.
Cô gái 25 tuổi về đích thứ ba trong một cuộc thi sinh tồn ở Trung Quốc (Ảnh: South China Morning Post).
Đổi lại, Zhao phải đối mặt với điều kiện vô cùng khắc nghiệt: nhiệt độ lên đến 40 độ C, cơ thể phơi nắng khiến da cháy sạm, đôi bàn tay xước xát vì sinh hoạt thô sơ, còn chân thì chằng chịt vết côn trùng đốt. Dù vậy, cô lại hài lòng với việc giảm được từ 85 kg xuống 71 kg.
Chế độ ăn của cô trong hành trình gồm cua, ốc nhím, bào ngư và nhiều loại hải sản. Đặc biệt, trong 35 ngày, Zhao đã tự săn bắt, chế biến và ăn tổng cộng 50 con chuột, thậm chí còn giữ lại một ít thịt khô mang về. “Thịt chuột cũng khá ngon”, Zhao chia sẻ.
Ngày 4/11, cô quyết định rời cuộc thi khi bão bắt đầu đổ bộ, cho biết bản thân đã đạt mục tiêu và chỉ mong được trở về ngủ trên giường ở nhà.
Zhao đã ăn 50 con chuột trong cuộc thi sinh tồn (Ảnh: South China Morning Post).
Zhao thừa nhận kết quả vượt mong đợi và cho biết cô dự định tiếp tục thử sức với những cuộc thi sinh tồn khác. “Tôi muốn giảm thêm 15 kg nữa ở lần sau”, cô nói.
Một người dùng mạng dí dỏm bình luận: “Có vẻ tham gia sinh tồn còn hiệu quả hơn cả phẫu thuật thẩm mỹ”.
Trong khi đó, ông Geng – quản lý cuộc thi – cho hay hai thí sinh nam vẫn đang thi tiếp để tranh giải nhất trị giá 50.000 tệ (khoảng 185 triệu đồng).
Zhao giảm 14kg sau cuộc thi (Ảnh: South China Morning Post).
Trung Quốc thời gian gần đây chứng kiến sự bùng nổ các cuộc thi sinh tồn ngoài trời. Một trong số đó diễn ra tại núi Thất Tinh ở Trương Gia Giới (tỉnh Hồ Nam), với giải thưởng cho người trụ lại lâu nhất lên tới 200.000 tệ (hơn 742 triệu đồng), thu hút đông đảo người chơi và hàng triệu lượt xem qua livestream.
Tuy vậy, ông Long Wu – người lên kế hoạch cho một cuộc thi – cảnh báo người dân không nên tự ý thử thách bản thân theo cách này vì những hoạt động sinh tồn cần có hệ thống hậu cần và y tế đầy đủ để đảm bảo an toàn.
Chính trị gia 34 tuổi Zohran Mamdani bước vào cuộc đua thị trưởng New York với ít danh tiếng, ít tiền và không được đảng Dân chủ ủng hộ chính thức. Chỉ riêng điều đó đã khiến chiến thắng của ông trước các ứng viên lão luyện trở nên đáng chú ý.
Chiến thắng lịch sử của chính trị gia vô danh
Cuộc bầu cử thị trưởng New York vừa khép lại với một kết quả không ai ngờ: ông Zohran Mamdani, một nghị viên tiểu bang 34 tuổi ít tiếng tăm, lại đánh bại đối thủ kỳ cựu để trở thành thị trưởng thứ 111 của thành phố lớn nhất nước Mỹ.
Ông là thị trưởng trẻ nhất kể từ năm 1892, người Hồi giáo đầu tiên, người gốc Nam Á đầu tiên, và cũng là người đầu tiên ra đời tại châu Phi (Uganda) lãnh đạo thành phố New York.
Chính trị gia 34 tuổi Zohran Mamdani cùng vợ Rama Duwaji sau khi giành chiến thắng cuộc bầu cử Thị trưởng New York
Ảnh: Reuters
Chiến thắng của ông Mamdani được cho là hiếm có trong lịch sử chính trị đô thị Mỹ. Khi bước vào cuộc đua, ông không có nguồn lực tài chính đáng kể, không được đảng Dân chủ hậu thuẫn chính thức và gần như không đủ nổi tiếng để làm nên chuyện trên chính trường. Trước đối thủ là ông Andrew Cuomo - cựu Thống đốc New York - và ông Curtis Sliwa, ứng viên kỳ cựu thuộc đảng Cộng hòa, "người vô danh" Mamdani bị xem là "ứng viên phong trào" hơn là một lựa chọn khả thi.
Tuy nhiên, chính thông điệp "một thành phố mà ai cũng có thể sống được" đã giúp ông Mamdani kết nối với người dân giữa bối cảnh giá nhà leo thang, chênh lệch thu nhập và chi phí sinh hoạt đè nặng lên tầng lớp lao động.
"Tối nay, vượt qua mọi trở ngại, chúng ta đã làm được", BBC dẫn lời ông Mamdani nói trong bài phát biểu mừng chiến thắng. "New York, các bạn đã gửi đi thông điệp thay đổi cho một nền chính trị mới và một thành phố mà chúng ta thật sự có thể bằng thu nhập của mình", ông tuyên bố.
Theo The Guardian, ông Mamdani phải đối đầu chiến dịch vận động được giới tỉ phú mạnh tay tài trợ – trong đó những tên tuổi lớn như Michael Bloomberg, Bill Ackman và gia đình Lauder đã chi hàng chục triệu USD để ủng hộ ứng viên Cuomo.
Tuy nhiên, ông Mamdani vẫn giành thắng lợi với cách biệt gần 9 điểm phần trăm. Sự kiện này được giới quan sát mô tả là "đòn phản công của cánh tả tiến bộ" sau nhiều năm đảng Dân chủ bị chỉ trích xa rời cử tri gốc lao động.
Từ con trai đạo diễn đến biểu tượng chính trị cánh tả
Ông Mamdani sinh năm 1991 tại Kampala (Uganda), trong một gia đình gốc Ấn Độ di cư từ Đông Phi. Năm lên 7 tuổi, ông theo cha mẹ đến New York. Cha ông là Giáo sư Mahmood Mamdani, học giả nổi tiếng về chính trị học tại Đại học Columbia, còn mẹ ông là đạo diễn phim Mira Nair.
Từ nhỏ, ông Mamdani mang trong mình nhiều tầng nhận diện vừa châu Phi vừa châu Á vừa người Mỹ lớn lên trong lòng nước Mỹ đa sắc tộc. Ông học tại Trường Trung học Khoa học Bronx, tốt nghiệp Bowdoin College ngành Nghiên cứu châu Phi (Africana Studies), nơi ông đồng sáng lập nhóm sinh viên ủng hộ Palestine.
Sau khi tốt nghiệp, ông Mamdani làm cố vấn nhà ở tại Queens, giúp các hộ thu nhập thấp chống lại việc bị tịch thu nhà. Chính công việc này được cho là đã định hình lý tưởng chính trị của ông.
"Khi tận mắt chứng kiến những gia đình phải mất nhà cửa vì [không kham nổi] chi phí sinh hoạt, tôi hiểu rằng công bằng không thể chỉ là khẩu hiệu", ông nói.
Năm 2020, ông được bầu vào Hạ viện bang New York, đại diện khu vực Astoria (Queens). Khi quyết định tranh cử Thị trưởng New York, ông Mamdani tuyên bố: "Tôi tự gọi mình là người theo chủ nghĩa xã hội dân chủ, lấy cảm hứng từ Martin Luther King Jr., người từng nói 'dù gọi đó là dân chủ hay chủ nghĩa xã hội dân chủ, thì đất nước này cần phân phối của cải tốt hơn cho tất cả con cái của Chúa", theo NRP.
Là thành viên của Tổ chức Dân chủ Xã hội Mỹ (DSA) từ năm 2017, ông Mamdani ủng hộ một xã hội "nơi con người, chứ không phải lợi nhuận, điều hành nền kinh tế". Ông tin rằng chính phủ cần kiểm soát các lĩnh vực trọng yếu như y tế, giao thông và năng lượng, để phục vụ lợi ích công cộng.
Quốc khánh VNCH 70 năm (1955–2025): Tưởng niệm, tri ân và gìn giữ ký ức
Ngày 1/11/2025, cộng đồng người Việt tự do khắp nơi tưởng niệm 70 năm mốc 1955–2025. Nhiều tổ chức hải ngoại chọn 1/11 làm ngày kỷ niệm để nhìn lại chặng đường hình thành nền Việt Nam Cộng Hòa (Đệ Nhất rồi Đệ Nhị Cộng Hòa), tri ân những người đã phục vụ quốc gia, và nhắc nhớ di sản tự do–nhân bản–dân chủ pháp trị. 1955: Bối cảnh ra đời của một nền cộng hòa ở miền Nam
Sau Hiệp định Genève, miền Nam bước vào công cuộc dựng nước mới: thiết lập bộ máy hành chính, an ninh – quốc phòng, khôi phục kinh tế, tiếp nhận đồng bào di cư, và xây dựng các định chế theo mô hình cộng hòa. Sài Gòn trở thành trung tâm chính trị – văn hóa – kinh tế của miền Nam tự do. Đệ Nhất Cộng Hòa (1955–1963): Kiến quốc và ổn định
Củng cố chủ quyền, thống nhất quản trị miền Nam.
Cải cách hành chính, xây dựng hạ tầng, mở mang giáo dục – y tế.
Hình thành nền báo chí, nghệ thuật đô thị sôi động; luật pháp và công quyền được thiết lập theo hướng nhà nước pháp trị. Đệ Nhị Cộng Hòa (1967–1975): Thể chế hóa và mở rộng tham chính
Biểu quyết Hiến pháp 1967, bầu cử tổng thống – quốc hội.
Tiếp tục mở rộng giáo dục đại học, phát triển kinh tế thị trường, hội nhập khu vực.
Xây dựng Quân lực VNCH thành lực lượng chính quy, nòng cốt bảo vệ miền Nam. Những thời khắc bản lề
1968 – Mậu Thân: xã hội miền Nam kiên cường sau những tổn thất đau thương.
1972 – Mùa hè đỏ lửa: Kontum, An Lộc, Trị–Thiên… giữ vững tuyến phòng thủ, khẳng định năng lực tác chiến của QLVNCH.
1973 – Hiệp định Paris: hy vọng hòa bình mong manh trước thực tế chiến trường khắc nghiệt. 30/4/1975: Kết thúc một nhà nước, mở ra thân phận lưu vong
Sự sụp đổ của VNCH khép lại một mô hình chính trị nhưng mở ra hành trình vượt biển – định cư – gây dựng lại đời sống của hàng triệu người Việt. Từ đó, cộng đồng người Việt tự do trở thành một phần quan trọng của thế giới dân chủ. Di sản VNCH: Giá trị còn lại đến hôm nay
Cờ vàng ba sọc đỏ – biểu tượng tự do, đồng bào và quốc gia.
Tư duy pháp trị – kinh tế thị trường – xã hội dân sự: nền tảng để cộng đồng người Việt hải ngoại phát triển.
Nền văn hóa đô thị Sài Gòn: báo chí, âm nhạc, giáo dục, tư tưởng nhân bản – khai phóng.
Tri ân những người phục vụ quốc gia
Tưởng nhớ quân nhân QLVNCH, công chức, nhà giáo, thầy thuốc, nhà báo, văn nghệ sĩ, và bao người dân bình thường đã gìn giữ miền Nam tự do trong hai thập niên. Sự hy sinh của họ là phần không tách rời của lịch sử dân tộc. Giữ ký ức – truyền cho thế hệ sau
Thu thập hồi ký, nhật ký, ảnh và hiện vật gia đình.
Ghi âm – ghi hình nhân chứng; làm oral history cho con cháu.
Tổ chức lễ chào cờ, thuyết trình lịch sử, triển lãm trực tuyến, đưa nội dung VNCH vào sinh hoạt cộng đồng và trường Việt ngữ cuối tuần. Lời hứa 70 năm
Kỷ niệm 70 năm (1/11/1955–1/11/2025) không chỉ để tưởng niệm mà còn để hành động: sống tử tế, tôn trọng sự thật lịch sử, xây dựng cộng đồng vững mạnh, nâng đỡ nhau tiến lên—giữ gìn những gì tốt đẹp nhất của một miền Nam từng hiện hữu.
Điện thoại di động đã trở thành vật bất ly thân, nhưng thói quen đặt điện thoại vô tội vạ lại tiềm ẩn những nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng mà ít người nhận ra. Dưới đây là 5 vị trí quen thuộc bạn nên loại bỏ ngay lập tức, bởi những lý do khoa học và sức khỏe đằng sau sẽ khiến nhiều người phải "xin chừa".
1. Để điện thoại trong túi quần
Thói quen bỏ điện thoại vào túi quần (đặc biệt túi quần trước) là phổ biến nhất nhưng cũng nguy hiểm nhất đối với nam giới. Điện thoại di động phát ra sóng điện từ (RF-EMR) và còn có thể tăng nhiệt độ vùng tiếp xúc khi máy nóng.
3
Ảnh minh họa
Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc để điện thoại gần vùng bẹn có thể làm tăng khả năng tinh hoàn tiếp xúc với bức xạ. Sự tiếp xúc này, đặc biệt ở nam giới có vấn đề về sinh sản, có thể ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng, số lượng và khả năng vận động của tinh trùng, làm giảm khả năng thụ thai.
Ngoài ra, việc đặt điện thoại trong túi quần sau khi ngồi dù ở nam hay nữ đều có thể gây áp lực lên dây thần kinh hông (thần kinh tọa). Từ đó làm tăng nguy cơ đau thần kinh tọa hoặc cong vẹo cột sống nếu duy trì thói quen lâu dài.
2. Để điện thoại sát đầu khi ngủ
Đặt điện thoại gần đầu khi ngủ gây ra hai mối nguy chính: gián đoạn giấc ngủ và nguy cơ cháy nổ. Đầu tiên, anh sáng xanh phát ra từ màn hình điện thoại (thường bị hấp thụ ngay cả khi tắt máy) có thể ức chế sản xuất hormone Melatonin - hormone điều chỉnh chu kỳ ngủ-thức. Việc liên tục bị gián đoạn bởi thông báo, rung hoặc ánh sáng ngay cạnh đầu sẽ làm giảm sâu giấc ngủ REM, gây đau đầu, ù tai và mệt mỏi kinh niên.
Thứ hai, nếu điện thoại được sạc qua đêm hoặc đặt dưới gối/chăn đệm, nhiệt lượng tỏa ra trong quá trình sạc và hoạt động bị giữ lại, không thể thoát ra ngoài. Sự quá nhiệt này làm tăng đáng kể nguy cơ cháy nổ pin hoặc làm hư hỏng thiết bị.
3. Để điện thoại trong túi áo ngực
Đây là vị trí nên tránh do mối liên hệ với da liễu và những lo ngại về bức xạ. Bởi vùng ngực và nách là nơi tiết mồ hôi nhiều. Điện thoại để trong túi áo sơ mi hoặc áo bị vùng ngực ẩm ướt sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm men sinh sôi mạnh mẽ. Khi điện thoại tiếp xúc trực tiếp với da, vi khuẩn dễ dàng di chuyển lên bề mặt da, gây ra kích ứng, mụn trứng cá và các vấn đề nhiễm trùng da khác.
Bên cạnh đó, dù chưa có bằng chứng thuyết phục tuyệt đối về mối liên hệ giữa điện thoại và ung thư vú, nhưng việc đặt thiết bị phát bức xạ điện từ (dù ở mức độ thấp) sát gần mô mềm nhạy cảm trong thời gian dài vẫn là một hành vi cần được khuyến cáo nên hạn chế.
4. Để điện thoại sát mặt khi nói chuyện
Nhiều người có thói quen ép điện thoại sát tai hoặc má khi gọi điện, nhưng đây là một thói quen mất vệ sinh và gây hại cho da. Điện thoại di động được xem là một trong những vật dụng bẩn nhất, chứa lượng lớn vi khuẩn, virus và mầm bệnh tích tụ từ tay, bàn làm việc và các bề mặt khác. Khi áp sát điện thoại vào mặt, các vi khuẩn này sẽ di chuyển trực tiếp lên da, làm tắc nghẽn lỗ chân lông, gây mụn trứng cá, kích ứng da và có thể làm trầm trọng thêm các vấn đề da liễu sẵn có.
Ngoài ra, để giảm thiểu tiếp xúc với bức xạ RF, các chuyên gia khuyến cáo nên giữ điện thoại cách xa da mặt một khoảng từ 0,5 cm đến 1,5 cm khi đàm thoại (sử dụng loa ngoài hoặc tai nghe).
5. Mang điện thoại vào nhà vệ sinh/nhà tắm
Mang theo hoặc đặt điện thoại trong nhà vệ sinh vừa là thói quen mất vệ sinh, vừa gây áp lực lên cơ thể. Khi xả nước bồn cầu, vi khuẩn và virus có thể bắn vào không khí dưới dạng các hạt nhỏ, có khả năng lắng đọng trên mọi bề mặt, bao gồm cả điện thoại, trong phạm vi lên đến 1 mét. Việc này làm tăng nguy cơ lây lan các bệnh về đường ruột hoặc nhiễm trùng khác.
Hay sử dụng điện thoại trong nhà vệ sinh làm tăng thời gian ngồi trên bồn cầu. Việc ngồi lâu làm tăng áp lực lên tĩnh mạch hậu môn trực tràng, là một yếu tố nguy cơ hàng đầu gây ra bệnh trĩ.
Greene says Johnson refused to share health care plans on GOP conference call
By Ryan Mancini
Rep. Marjorie Taylor Greene (R-Ga.) on Tuesday called out House Speaker Mike Johnson (R-La.) for not providing any plans on a Republican alternative to the Affordable Care Act (ACA) and tax subsidies set to expire at the end of the year.
“You left out that I said I have no respect for the House not being in session passing our bills and the President’s executive orders,” Greene wrote on social platform X, in response to a post from Punchbowl News’s Jake Sherman following a recent GOP conference call.
“And I demanded to know from Speaker Johnson what the Republican plan for healthcare is to build the off-ramp off Obamacare and the ACA tax credits to make health insurance affordable for Americans,” she added.
“Johnson said he’s got ideas and pages of policy ideas and committees of jurisdiction are working on it, but he refused to give one policy proposal to our GOP conference on our own conference call,” the Georgia Republican continued. “Apparently I have to go into a SCIF to find out the Republican healthcare plan!!!”
During the call, Greene also said Senate Majority Leader John Thune (R-S.D.) “needs to use the nuclear option and reopen the government,” according to Sherman, who translated it as, “(In other words, abolish the filibuster and pass a funding bill).
The comments come after Johnson said Monday that House Majority Leader Steve Scalise (R-La.) was working with the heads of three committees to develop a Republican health care plan.
Greene and Sen. Josh Hawley (R-Mo.) have been among Republicans who see health care premiums as being a serious risk to their campaigns in the 2026 midterms.
Democrats have held firm against Republicans during the government shutdown in their effort to put a spotlight on health care subsidies that will expire at the end of the year, jumping insurance prices and potentially leaving millions without health coverage.
Senate Minority Leader Chuck Schumer (D-N.Y.) earlier this month defended Greene’s pressure on House Republican leaders to return to Washington to address health care premiums, calling her “absolutely right.”
“So, hold on to your hats,” Schumer said at the time. “I think this is the first time I said this, but, on this issue, Representative Greene said it perfectly.”
According to a recent poll sponsored by Undue Medical Debt and led by the nonpartisan research firm PerryUndem, 69 percent of respondents believe health care is too expensive.
Hôn nhân hạnh phúc, không phải chỉ bắt nguồn từ tình yêu thương dành cho con, mà còn phải là sự sẻ chia giữa vợ và chồng. Nếu như một trong hai để người kia nỗ lực, đơn độc làm mọi thứ thì sớm muộn gì gia đình cũng sẽ tan vỡ. Chẳng may là, cuộc hôn nhân của tôi lại rơi vào hoàn cảnh này.
Tôi năm nay 29 tuổi, đã có chồng và 2 con. Tôi lập gia đình khá sớm, vừa ra trường 22 tuổi đã kết hôn và 23 tuổi sinh con đầu lòng. Chồng tôi là bạn đồng trang lứa. Đó cũng là lý do mà khi về chung một nhà, làm bố mẹ rồi, giữa chúng tôi mới phát sinh nhiều vấn đề vì còn non dạ trẻ tuổi và thiếu kinh nghiệm.
Tính chồng tôi khá trẻ con, lại còn ham chơi. Nếu chấm điểm về năng lực làm bố của anh, tôi có thể châm chước cho 1 điểm. Từ khi các bé chào đời, một tay tôi chăm sóc và nuôi nấng, anh thực sự chả giúp được gì cho vợ.
Lúc nào cũng lấy lý do công việc để phó thác cho tôi chuyện chăm 2 con, và lo nhà lo cửa. Mặc dù tôi không làm ra kinh tế, ngày 8 tiếng ngồi ở văn phòng, nhưng để so sánh với những gì xảy ra với tôi khi ở nhà, tôi chắc chắn nó còn kinh khủng, cực nhọc hơn rất nhiều lần.
Một ngày của tôi trôi qua, ngoài 5 tiếng đi ngủ thì hầu hết thời gian còn lại đều chưa bao giờ rảnh ran, hết lo cho con thì đến nấu ăn, dọn dẹp đủ thứ. Vợ nhọc nhằn là vậy, thế nhưng từ khi lấy nhau, việc chồng san sẻ với tôi chuyện chăm con có thể đếm trên đầu ngón tay.
Tất cả những người thân trong nhà, đều nhìn thấy và thấu hiểu tôi đã hy sinh cho gia đình ra sao. Cũng may là nhờ vậy mà bố mẹ chồng, chị chồng anh rể đều cực kỳ thương tôi. Nhưng cái gì cũng có giới hạn của nó, vì không nhận được sự quan tâm, chia sẻ từ chồng mà giữa chúng tôi dần hình thành khoảng cách, mất kết nối.
Và rồi cuối cùng, khi tôi gặp người anh hàng xóm làm bố đơn thân, tôi đã “rung động” với anh. Mối quan hệ giữa chúng tôi dần đi xa hơn so với những gì tôi tưởng, có thể gọi đó là sự mập mờ. Tôi hoàn toàn nhận thức được chuyện này là sai trái, tuy nhiên chưa kịp kết thúc thì tôi đã bị anh rể phát hiện.
Cứ ngỡ mọi thứ đến đây sẽ tan vỡ, nào ngờ anh rể lại hứa với tôi sẽ giữ bí mật chuyện ngoại tình, kèm với đó tôi phải đáp ứng một yêu cầu từ anh. Khi nghe anh nói, tôi thực sự rất bất ngờ, không nghĩ anh rể lại đối xử với em vợ như vậy. Anh ấy thương tôi đến mức sẵn sàng che giấu và bỏ qua cho tôi tội lỗi rất lớn này, anh bảo sẽ cho tôi cơ hội để sửa sai, muốn tôi quay đầu, chấm dứt hoàn toàn mối quan hệ với “người tình”.
Và anh rể sẽ cùng chị gái giúp “thay đổi” chồng tôi, để anh có thể tốt lên so với hiện tại. Anh rể khuyên tôi hãy vì con mà cố gắng thêm chút nữa. Anh chọn đứng về phía tôi vì anh rất thương, cũng như nể phục những gì tôi đã làm cho gia đình này. Nghe anh khen tôi là người mẹ, người vợ tuyệt vời, tôi đã không kìm được nước mắt mà ôm anh bật khóc nức nở.
Tôi biết mình đã làm sai, nhưng tôi tin rằng là vì bản thân chỉ “say nắng” nhất thời nên mới đi sai đường. Chứ tôi thực sự không muốn tổ ấm mà mình đã hy sinh rất nhiều, lại bị đổ vỡ do chính bàn tay mình. Người có lỗi là tôi, các con tôi nào có tội tình gì…
Tâm sự từ độc giả chuhavan…@gmail.com
Bố mẹ ly hôn, con cái sẽ chịu những ảnh hưởng thế nào?
Ly hôn không chỉ là sự kết thúc của một mối quan hệ vợ chồng mà còn mang lại những tác động sâu sắc đến tâm lý và cuộc sống của trẻ em. Một trong những ảnh hưởng rõ rệt nhất là cảm xúc của trẻ.
Trẻ có thể trải qua nhiều trạng thái tâm lý như buồn bã, lo âu, và cảm giác bị bỏ rơi. Việc chứng kiến sự căng thẳng và xung đột giữa cha mẹ có thể làm gia tăng lo lắng và dẫn đến các vấn đề về sức khỏe tâm thần, như trầm cảm hoặc rối loạn lo âu.
Ngoài ra, ly hôn còn có thể ảnh hưởng đến kết quả học tập và hành vi của trẻ. Trẻ em trong gia đình ly hôn thường có xu hướng giảm sút thành tích học tập, dễ bị phân tâm và khó tập trung hơn. Một số trẻ có thể trở nên nổi loạn hoặc thể hiện hành vi không phù hợp như cách để phản ứng với sự thay đổi trong gia đình.
Bên cạnh đó, ly hôn cũng có thể làm thay đổi cấu trúc gia đình và mối quan hệ xã hội của trẻ. Trẻ có thể phải thích nghi với việc sống ở hai nơi khác nhau, gặp gỡ bạn bè mới hoặc thậm chí chứng kiến cha mẹ có những mối quan hệ mới. Điều này có thể tạo ra cảm giác không ổn định và bất an cho trẻ.
Cuối cùng, việc ly hôn cũng có thể ảnh hưởng đến nhận thức về tình yêu và hôn nhân của trẻ. Trẻ em có thể hình thành những quan điểm tiêu cực về mối quan hệ và tình yêu sau khi chứng kiến sự tan vỡ của cha mẹ, dẫn đến những khó khăn trong việc xây dựng mối quan hệ trong tương lai.
Chủ tịch Hạ viện Johnson nêu ra 4 "Sự thật đơn giản" về việc đóng cửa chính phủ
Oct. 29, 2025
Hannah Knudsen
Vào thứ Ba - ngày thứ 28 của việc đóng cửa, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson đã nêu rõ bốn sự thật đơn giản mà người Mỹ nên biết khi thảo luận về việc chính phủ đóng cửa.
"Đã gần một tháng trôi qua, và chúng tôi muốn nhấn mạnh một vài điều," Johnson bắt đầu. "... Động cơ thực sự của Đảng Dân chủ, sự cản trở lịch sử, giờ đây đã trở nên rất rõ ràng với tất cả mọi người."
Sau đó, Johnson trình bày một biểu đồ thể hiện bốn sự thật đơn giản về việc chính phủ đóng cửa. Những điểm đó như sau:
1. Cần có phiếu bầu của Đảng Dân chủ để mở cửa chính phủ.
2. Đảng Dân chủ đã bỏ phiếu chống 13 lần để giữ cho chính phủ đóng cửa.
3. Đảng Dân chủ từ chối cấp ngân sách cho chính phủ trừ khi Quốc hội khôi phục các dự án cánh tả.
4. Đảng Dân chủ thừa nhận đã sử dụng NỖI ĐAU làm "đòn bẩy" và khoe khoang "mỗi ngày đều tốt đẹp hơn với chúng ta."
“ Cần phải có ít nhất 60 phiếu bầu tại Thượng viện nhưng chúng ta chỉ có 53 thành viên Cộng hòa. Vì vậy phải có thành viên đảng Dân chủ đứng về phía chúng ta để làm điều đó. Đảng Dân chủ đang cố gắng tuyên bố rằng tất cả mọi chuyện đều do đảng Cộng hòa, bởi vì chúng ta kiểm soát chính phủ. Chúng ta không thể kiểm soát Thượng viện nếu không có 60 phiếu bầu. Họ đã bỏ phiếu 13 lần — những thành viên Dân chủ tại Thượng viện, tính cả Hạ viện và Thượng viện cộng lại, họ đã bỏ phiếu 13 lần để giữ cho chính phủ đóng cửa,” Johnson nói trước khi chuyển sang điểm thứ hai.
Và những gì họ yêu cầu để mở cửa lại chính phủ là những điều thực sự điên rồ. Họ muốn khôi phục 200 tỷ đô la tiền thuế để chi trả phúc lợi y tế cho người nhập cư bất hợp pháp và những người không phải công dân. Chúng ta không thể làm điều đó. Họ muốn hàng tỷ đô la trong các chương trình lãng phí viện trợ cho nước ngoài, những điều mà không ai trong số các vị đồng ý. Chúng ta sẽ không làm điều đó. Họ muốn trả nửa tỷ đô la tiền thu thuế từ dân Mỹ cho các truyền thông thiên tả. Chúng ta không thể làm điều đó. Và rồi họ muốn cắt giảm 50 tỷ đô la từ quỹ bệnh viện nông thôn mà Đảng Cộng hòa đã ký thành luật vào ngày 4 tháng 7 để hỗ trợ chăm sóc sức khỏe tại các tiểu bang Cộng hòa và các vùng nông thôn trên khắp đất nước. Điều này quá quan trọng. Nhưng họ muốn tước bỏ điều đó.
Ông tiếp tục, Đảng Dân chủ hiện đang thừa nhận rằng việc đóng cửa chính phủ chỉ mang lại lợi ích cho họ, gợi lại những phát biểu gần đây của Dân biểu Katherine Clark (Dân chủ-MA), thành viên Đảng Dân chủ xếp thứ hai tại Hạ viện, người đã nói: “Việc đóng cửa chính phủ thật kinh khủng, và tất nhiên sẽ có những gia đình phải chịu thiệt thòi. Chúng tôi rất coi trọng trách nhiệm đó. Nhưng đây là một trong số ít thời điểm chúng ta có thể tận dụng.”
“Để tôi tóm tắt lại điều này thật nhanh chóng, đơn giản nhất có thể, cho các sinh viên công dân (civic students) ở quê nhà. Đảng Cộng hòa không yêu cầu bất cứ điều gì, thực sự là không yêu cầu gì cả. Tất cả những gì chúng tôi muốn là mở cửa lại chính phủ. Đảng Dân chủ yêu cầu tất cả những điều tôi vừa trình bày trên biểu đồ, cộng thêm nhiều điều khác nữa,” ông nói, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu của họ về việc gửi tiền ra nước ngoài, bao gồm 4 triệu đô la cho các chiến dịch nâng cao nhận thức về LGBTQI (Lesbian, Gay, Bisexual, Transgender, Queer or Questioning, và Intersex) trên toàn thế giới.
Với tầm bắn không giới hạn và khả năng tàng hình gần như tuyệt đối, tên lửa Burevestnik 9M730 không chỉ thay đổi cuộc chơi trong cuộc đua vũ khí mà còn đặt ra thách thức lớn cho các hệ thống phòng không hiện đại trên thế giới.
Hãy tưởng tượng một ‘quái vật’ công nghệ có thể lượn vòng quanh Trái Đất hằng tuần mà không cần ‘uống nhiên liệu’, lướt sát mặt biển chỉ 10 mét để ‘lừa’ sạch mọi hệ thống radar tiên tiến nhất.
Đó chính là Burevestnik 9M730 - tên lửa hành trình hạt nhân Nga vừa chinh phục thử nghiệm cuối cùng ngày 26/10, hứa hẹn viết lại luật chơi quân sự toàn cầu với sức mạnh tàng hình và tầm bắn ‘vô cực’.
Thử nghiệm tên lửa hành trình với động cơ hạt nhân Burevestnik. Ảnh: RIA Novosti/Bộ Quốc phòng Liên bang Nga
Tên lửa Burevestnik, hay còn gọi là 9M730 Burevestnik theo mã Nga (tạm dịch là ‘Chim báo bão’ – storm petrel), là một trong những dự án vũ khí bí mật nhất của Liên bang Nga.
Được NATO đặt biệt danh SSC-X-9 Skyfall, Burevestnik đại diện cho đỉnh cao của công nghệ tên lửa hành trình chạy bằng năng lượng hạt nhân.
Không giống như các tên lửa thông thường phụ thuộc vào nhiên liệu hóa học hữu hạn, Burevestnik sử dụng một lò phản ứng hạt nhân nhỏ gọn tích hợp trực tiếp vào động cơ, mở ra kỷ nguyên mới cho các vũ khí chiến lược có khả năng hoạt động vô thời hạn.
Lịch sử phát triển và bối cảnh ra đời
Dự án Burevestnik được khởi động từ năm 2011, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Tổng thống Vladimir Putin, như một phần của chương trình hiện đại hóa lực lượng hạt nhân Nga.
Ý tưởng cốt lõi lấy cảm hứng từ các nghiên cứu thời Chiến tranh Lạnh về tên lửa chạy bằng năng lượng nguyên tử, nhưng Nga đã nâng tầm nó lên mức độ tinh vi hơn nhờ tiến bộ trong kỹ thuật thu nhỏ lò phản ứng.
Các thử nghiệm ban đầu gặp nhiều thất bại, với chỉ khoảng 2/13 lần phóng thành công một phần từ năm 2016 đến 2024, chủ yếu do vấn đề an toàn và ổn định của động cơ hạt nhân.
Tuy nhiên, đến ngày 26/10/2025, Nga chính thức tuyên bố hoàn tất giai đoạn thử nghiệm cuối cùng. Trong chuyến bay thử nghiệm mới nhất, Burevestnik đã lượn lờ trên không trung suốt 15 giờ, vượt quãng đường 14.000km mà không gặp trục trặc, chứng minh khả năng sẵn sàng chiến đấu sắp tới.
Tổng thống Putin mô tả đây là ‘vũ khí thế hệ mới’ có thể xuyên thủng mọi hệ thống phòng thủ tên lửa hiện có, đánh dấu bước ngoặt trong kho vũ khí hạt nhân của Moscow.
Công nghệ cốt lõi: Động cơ hạt nhân và thiết kế tàng hình
Trái tim của Burevestnik chính là động cơ ramjet hạt nhân (nuclear ramjet), một hệ thống lai giữa động cơ phản lực thông thường và lò phản ứng hạt nhân nhỏ.
Thay vì đốt cháy nhiên liệu hóa học, động cơ này sử dụng phản ứng phân hạch hạt nhân để làm nóng không khí nén, tạo lực đẩy liên tục mà không cần tiếp liệu.
Nhờ đó, tên lửa có thể duy trì tốc độ bay ổn định ở mức cận âm (khoảng 800-1.000km/h, tương đương Mach 0.8-1), đủ nhanh để tiếp cận mục tiêu nhưng không tạo ra sóng xung kích lớn như tên lửa siêu thanh, giúp giảm dấu vết nhiệt và radar.
Một đặc điểm nổi bật khác là khả năng bay ở độ cao cực thấp, chỉ từ 10 đến 100 mét trên mặt đất hoặc mặt biển.
Thiết kế này cho phép Burevestnik "ôm sát" địa hình, sử dụng địa hình tự nhiên như đồi núi hay sóng biển để che chắn, khiến các radar phòng không khó phát hiện.
Hơn nữa, thân tên lửa được chế tạo từ vật liệu composite hấp thụ radar (stealth materials), giảm đáng kể hệ số phản xạ radar (RCS – Radar Cross Section), xuống mức tương đương một con chim nhỏ.
Với hệ thống dẫn đường kết hợp GPS, quán tính và địa hình (TERCOM), Burevestnik có thể tự động điều chỉnh quỹ đạo để tránh các khu vực có radar dày đặc, biến nó thành "con ma" trên bầu trời đối phương.
Ảnh chụp màn hình từ video của Bộ Quốc phòng Nga về dây chuyền lắp ráp tên lửa hạt nhân Burevestnik. Ảnh: rferl.org
Công nghệ cốt lõi: Động cơ hạt nhân và thiết kế tàng hình
Trái tim của Burevestnik chính là động cơ ramjet hạt nhân (nuclear ramjet), một hệ thống lai giữa động cơ phản lực thông thường và lò phản ứng hạt nhân nhỏ.
Thay vì đốt cháy nhiên liệu hóa học, động cơ này sử dụng phản ứng phân hạch hạt nhân để làm nóng không khí nén, tạo lực đẩy liên tục mà không cần tiếp liệu.
Nhờ đó, tên lửa có thể duy trì tốc độ bay ổn định ở mức cận âm (khoảng 800-1.000km/h, tương đương Mach 0.8-1), đủ nhanh để tiếp cận mục tiêu nhưng không tạo ra sóng xung kích lớn như tên lửa siêu thanh, giúp giảm dấu vết nhiệt và radar.
Một đặc điểm nổi bật khác là khả năng bay ở độ cao cực thấp, chỉ từ 10 đến 100 mét trên mặt đất hoặc mặt biển.
Thiết kế này cho phép Burevestnik "ôm sát" địa hình, sử dụng địa hình tự nhiên như đồi núi hay sóng biển để che chắn, khiến các radar phòng không khó phát hiện.
Hơn nữa, thân tên lửa được chế tạo từ vật liệu composite hấp thụ radar (stealth materials), giảm đáng kể hệ số phản xạ radar (RCS – Radar Cross Section), xuống mức tương đương một con chim nhỏ.
Với hệ thống dẫn đường kết hợp GPS, quán tính và địa hình (TERCOM), Burevestnik có thể tự động điều chỉnh quỹ đạo để tránh các khu vực có radar dày đặc, biến nó thành "con ma" trên bầu trời đối phương.
Đồ họa thông số kỹ thuật của tên lửa Burevestnik.
Thông số kỹ thuật nổi bật
Về kích thước, Burevestnik có chiều dài khoảng 7-8 mét và đường kính thân 0,6-0,7 mét, nhẹ hơn so với các tên lửa đạn đạo thông thường, phù hợp để phóng từ các bệ di động trên mặt đất hoặc tàu ngầm.
Tải trọng đầu đạn là yếu tố then chốt: Burevestnik có thể mang theo một quả bom hạt nhân có công suất từ 1 đến 10 megaton (Mt), đủ sức hủy diệt toàn bộ một thành phố lớn.
Tầm bắn lý thuyết là "không giới hạn" – lên đến 20.000km hoặc hơn – nhờ năng lượng hạt nhân, cho phép nó vòng quanh Trái Đất nếu cần trước khi tấn công.
Trong thực tế, các thử nghiệm đã chứng minh khả năng bay liên tục ít nhất 7-10 ngày mà không cần hạ cánh, vượt trội hoàn toàn so với tên lửa hành trình thông thường như Tomahawk của Mỹ (tầm bắn chỉ 2.500km).
Khả năng sống sót của Burevestnik trước các hệ thống phòng không như Patriot hay S-400 là gần như tuyệt đối.
Nhờ bay thấp và tàng hình, Burevestnik có thể tiếp cận mục tiêu mà không bị phát hiện kịp thời, thậm chí thực hiện các động tác né tránh phức tạp như thay đổi hướng đột ngột hoặc bay theo đường zig-zag.
Nga tuyên bố rằng, ngay cả các hệ thống phòng thủ tiên tiến nhất cũng không thể đánh chặn hiệu quả một vũ khí như vậy, vì thời gian phản ứng quá ngắn và dấu vết radar mờ nhạt.
Tiềm năng chiến lược và thách thức tương lai
Với việc thử nghiệm thành công, Burevestnik dự kiến sẽ được triển khai chính thức vào cuối năm 2025 hoặc đầu 2026, tích hợp vào lực lượng tên lửa chiến lược của Nga.
Vũ khí này không chỉ củng cố vị thế hạt nhân của Moscow mà còn gửi thông điệp răn đe mạnh mẽ đến NATO và các đối thủ tiềm năng.
Tuy nhiên, công nghệ hạt nhân trên không cũng đặt ra những lo ngại lớn về an toàn môi trường – một vụ nổ động cơ có thể gây ô nhiễm phóng xạ nghiêm trọng – và nguy cơ leo thang chạy đua vũ khí toàn cầu.
Burevestnik không chỉ là tên lửa, mà là biểu tượng của sự sáng tạo Nga trong lĩnh vực vũ khí hạt nhân. Nó chứng minh rằng, trong kỷ nguyên mới, ‘vô hình’ và ‘vô hạn’ chính là chìa khóa để thống trị bầu trời.
Những gì mà Mỹ coi là kế hoạch hòa bình cho Ukraine, thực chất là một chiến thắng lớn dành cho Nga – đồng thời là một thất bại đối với NATO. Ukraine không thể chấp nhận điều này .
Trước hành vi xâm lược của Vladimir Putin, kế hoạch hòa bình của Mỹ không phải là một giải pháp , trái lại, nó còn khiến ông ta có nhiều tham vọng hơn nữa.
Tác giả bài viết , Carlo Masala là nhà khoa học chính trị và là giáo sư Quan hệ quốc tế tại Trường Khoa học Xã hội và Nhà nước, Đại học Bundeswehr ở Munich, Đức, có bài phân tích về cái gọi là kế hoạch hòa bình cho Ukraine.
***
“ Cuối cùng, Ukraine buộc phải đầu hàng ” !.
– Tôi đã viết câu đó hồi tháng 1/2025, khi soạn bản thảo cuốn sách :
- " Khi Nga chiến thắng ".
Điều vốn được hình dung như một kịch bản giả tưởng , nay có thể đang tiến gần tới hiện thực.
Theo các thông tin ban đầu, các phái đoàn đàm phán của Hoa Kỳ và Nga đã đạt đồng thuận về một kế hoạch hòa bình gồm 28 điều khoản.
Như thường lệ, chi tiết chỉ dần lộ ra. Khi tôi viết những dòng này, toàn bộ nội dung vẫn chưa được công bố, nhưng những gì đã biết cũng đủ để đưa ra một đánh giá rõ ràng :
- Đây là một “ Hiệp ước Versailles mới ” nhưng với điểm khác biệt quan trọng :
Lần này kẻ xâm lược không bị trừng phạt mà được tưởng thưởng, còn nạn nhân thì bị phạt.
Đây cũng là một “ Hiệp định Munich mới ” , vì nó sẽ kích thích kẻ xâm lược thèm muốn hơn nữa và thậm chí tạo ra tiền đề cho những cuộc gây hấn kế tiếp.
Thời điểm bản kế hoạch bị rò rỉ gần như chắc chắn
không phải là sự ngẫu nhiên. Ukraine – đặc biệt là Tổng thống Volodymyr Zelensky – đang ở trong tình thế chịu sức ép cực lớn.
- Tuyến phòng thủ tại miền Đông Donbas tuy còn cầm cự được, nhưng có nguy cơ sụp đổ.
- Các vụ bê bối tham nhũng mới trong ngành năng lượng càng khoét sâu nghi ngờ về đội ngũ thân cận Zelensky.
Trong bối cảnh đó , việc phải ra quyết định dưới sức ép đột ngột và ở mức tối đa hoàn toàn phù hợp với cách làm việc của Donald Trump cũng như phù hợp với chiến thuật của nhà độc tài Nga Vladimir Putin.
NGA ĐẠT HẦU NHƯ TOÀN BỘ YÊU SÁCH TỐI ĐA !
Nhìn vào nội dung bản kế hoạch đã được công bố, có thể thấy Nga gần như giành được tất cả những yêu sách tối đa của họ.
Và ngay cả những điểm mà Nga phải hoặc tỏ ra phải nhượng bộ [/i][/color][/size][/b] thì cũng được viết rất mơ hồ
- Mơ hồ đến mức chỉ có Nga chứ không phải Ukraine có thể sống chung với chúng.
Những hứa hẹn mơ hồ – còn người khác phải trả tiền
Hãy điểm qua từng mục. Quan trọng nhất chắc chắn là :
Ukraine phải từ bỏ toàn bộ vùng Donbas, bao gồm cả những khu vực hiện Nga chưa chiếm đóng.
Dù tại đây không có quân Nga trú đóng mà là một vùng phi quân sự
– Nghe thì có vẻ ổn – nhưng điều đó đồng nghĩa với việc tuyến phòng thủ kiên cố kéo dài từ Slovjansk và Kramatorsk đến Kostjantyniwka sẽ rơi vào tay Nga.
Nhờ đó, Nga có thể dễ dàng và nhanh chóng điều quân cho một cuộc tấn công tương lai nhắm vào Kyiv.
Kế hoạch này hoàn toàn không đếm xỉa đến việc Zelensky sẽ làm sao thuyết phục được Quốc hội và người dân — theo đúng quy định của Hiến pháp Ukraine — chấp thuận việc từ bỏ lãnh thổ.
Ở các khu vực khác, chiến tuyến sẽ bị “đóng băng” .
Tất cả những vùng Nga kiểm soát tại thời điểm ký kết sẽ được Mỹ công nhận là thực tế thuộc Nga.
Ngoài ra, lực lượng vũ trang Ukraine sẽ bị giới hạn ở mức 600.000 quân, trong khi Nga đang hướng đến lực lượng 1,5 triệu .
Đây là một bước đi hướng tới việc triệt tiêu khả năng phòng vệ mang tính cơ cấu của Ukraine.
Nếu Ukraine không chấp nhận — và theo thông tin từ Washington, Mỹ sẵn sàng cắt toàn bộ viện trợ nếu Ukraine đồng ý nhanh chóng — thì đổi lại họ chỉ nhận được những đảm bảo an ninh rất mơ hồ.
Một hiệp ước “không xâm lược toàn diện” giữa Nga, Ukraine và châu Âu — nghe rất giống Bản Ghi nhớ Budapest — và đặc biệt là không có bất kỳ bảo đảm an ninh rõ ràng nào từ Mỹ .
Mức cam kết cao nhất của Mỹ chỉ là “ một hành động phối hợp dứt khoát ” , nếu Nga tấn công Ukraine lần nữa — và chi phí cho hành động ấy lại phải do các nước khác gánh vác.
Trận đồi Charlie được biết đến nhiều nhất qua bút ký chiến trường của Phan Nhật Nam. Tuy nhiên Mùa Hè Đỏ Lửa trên cao điểm C với tất cả bi hùng đặt trọng tâm vào Trung tá Nguyễn Đình Bảo, Thiếu tá Lê Văn Mễ, Đại úy Đoàn Phương Hải (Ban 3 Tiểu đoàn), Đại úy y sĩ Tô Phạm Liệu cùng Thiếu tá cố vấn John Duffy. Diễn biến trận đánh như thế nhìn từ Bộ Chỉ huy Tiểu đoàn 11 Nhảy dù. Hồi ký của Trung úy Nguyễn Văn Lập cho góc nhìn khác: Từ vị trí của một tiền sát viên pháo binh tăng phái nhìn trận đánh ở cấp thấp hơn, đặc biệt cho thấy cách bố trí trận địa cùng pháo yểm của VNCH. Chi tiết hơn trong danh sách các sĩ quan, cũng chi tiết hơn trong diễn tiến trước-trong-sau trận đánh so với Mùa Hè Đỏ Lửa, “Charlie Ngày ấy…” là một tài liệu hiếm.
Quân lực VNCH gọi Tiền sát viên pháo binh là “đề-lô”, ra từ chữ viết tắt DLO của thuật ngữ ban đầu “Détachement de Liaison et d’Observation (DLO)” của Quân đội Pháp mà dịch sát nghĩa là “Toán Liên lạc và Quan sát”, về sau cải biên thành “Détachements Légers d’Observation d’Artillerie (DLOA)”, tức “Liên Toán Nhẹ Quan Sát Pháo binh”. Biến âm thâu gọn thành “Đề-Lô”.
Vào thời điểm Điện Biên Phủ, một Tiểu đoàn Lê Dương hay Nhảy dù Thuộc địa chỉ có 1 tiền sát viên pháo binh nhưng Tiểu đoàn 11 Nhảy dù của Trung tá Nguyễn Đình Bảo được cắt cử 4 Tiền sát viên pháo binh cho 4 đại đội, thêm một Sĩ quan Liên lạc Pháo binh ở Đại đội Chỉ huy nói lên cường độ pháo khốc liệt trong Nội chiến Nam-Bắc. Cũng nói lên yếu tố quyết định trận đánh nằm ở pháo binh.
[Trần Vũ]
Nguyễn Văn Lập
Để kính nhớ cố Đại tá Nguyễn Đình Bảo, Tiểu đoàn trưởng 11 Dù, và đồng đội tôi. Để tưởng nhớ đề-lô Tiểu đoàn 2 Pháo Binh Nhảy Dù, Trung úy Nguyễn Văn Khánh, Chuẩn Úy Sơn, và 10 đệ tử trong đó có hai đệ tử chúng tôi là Hạ sĩ Hạnh, Binh nhì Nhỏ còn ở lại Charlie… Để tưởng nhớ anh em Không Quân đã hy sinh để bảo vệ chúng tôi suốt trận đánh lịch sử này… (Mũ Đỏ Nguyễn Văn Lập)
4 kỳ – Kỳ 1
Charlie bây giờ
Ngày hôm nay, khi chúng tôi lại một lần nữa đến viếng ngọn đồi đã lừng-danh này. Cũng là ngôi mộ mang tên Charlie chôn kín niên-trưởng Cố Đại-tá Nguyễn-Đình-Bảo, Tiểu Đoàn Trưởng Tiểu-đoàn 11 – Song Kiếm Trấn Ải – con sói đầu đàn của Sư-đoàn Nhảy Dù. Cùng bao chiến-sĩ Dù thuộc cấp của Ông.Từ một người phụ-nữ lam-lũ với đồng-áng, nương, rẫy, đến những người hành nghề Honda ôm tại Pleiku, Kontum nói chung, ở Sa-châu nói riêng v.v. tất thảy họ đều biết ngọn đồi Charlie. Họ sẽ chỉ-dẫn rất tận tình và rõ ràng những chi tiết cho những ai muốn đến nơi đó.
Một ngày nào đó, khi non-sông gấm-vóc của chúng ta được tươi-sáng lại, những trang sử hào hùng đẫm máu và nước mắt của người lính VNCH trên “địa linh” CHARLIE sẽ được hồi sinh cho thế hệ con cháu đời sau chiêm ngưỡng.
Nếu không có sự hy sinh của Tiểu-đoàn Song Kiếm Trấn Ải Hè Đỏ Lửa 1972, Hẳn trong dân chúng miền Tây-nguyên đã không bao giờ biết đến nó, nhớ đến nó. Cố Đại-tá Nguyễn-Đình-Bảo và các chiến-hữu của Ông đã định danh cho nó rồi: Đồi CHARLIE.
Nếu trên Quốc lộ 14, tại Dakto chúng ta sẽ phải rẽ trái (hướng Tây), rồi mất thêm 49 cây số nữa mới tới được Charlie tại thị-trấn Sa-châu. Nhưng khởi hành từ Kontum chúng ta đi, thì tới ngã ba Trung-chính chúng ta rẽ trái (hướng Tây) và chỉ mất hơn 20 cây số là đến Charlie (Sa-châu) mà thôi. Như vậy, nếu ta lấy 3 điểm Kontum, Dakto và Charlie, thì chúng sẽ tạo ra một hình tam-giác mà Charlie là đỉnh có cạnh đáy là Kontum và Dakto.
Đồi Charlie và khu dân cư Sa-châu, được nhìn từ Sa-bình cách Sa-châu 9 cây số.
Charlie ngày ấy
Tất cả ám danh đàm thoại truyền tin của Pháo binh Nhảy Dù đều bằng 4 con số, thí dụ như pháo kích gọi là 3113, bắn hiệu quả gọi là 3134, và tên các giới chức gọi bằng 3 con số, thí dụ như tên chúng tôi gọi là 314, mọi tần số truyền tin đều chuyển qua hệ thống của đề-lô cho dễ tác xạ, và bài này sử dụng bạch văn cho độc giả dễ hiểu.
Tiếng động cơ trực thăng và tiếng phi cơ vận tải dồn dập rồi đáp xuống. Những ngày gần cuối tháng 3 năm 1972, Tiểu đoàn 2 Pháo binh Dù theo Tiểu đoàn 7 Nhảy Dù đi “hấp” tại Trung Tâm Huấn Luyện Vạn Kiếp ở Phước Tuy, giữa chương trình huấn luyện có một cuộc hành quân nhảy dù và có phi pháo yểm trợ bằng đạn thật. Cũng như những lần tập trước đây, bãi đáp là một cánh đồng trống với nhiều bụi tre lúp xúp, khi toàn bộ Tiểu đoàn 7 và một Pháo đội Dù với 6 cây đại bác 105 ly kiểu M102 được trang bị vũ khí đầy đủ nhảy từ phi cơ C-123 an toàn đáp xuống đất, là mở đầu ngay cuộc tấn công mục tiêu bằng đạn thật vào một khu rừng sát chân núi (tiếng đạn nổ trên mục tiêu). Cũng vào thời gian này Pháo binh Nhảy Dù vừa mới được trang bị loại đạn cay CS 105 ly nên Tiểu đoàn của chúng tôi được lệnh phải bắn thử loại đạn này, tôi cùng một Tiền Sát Viên hình như là Trung úy Ðỗ Trọng Dụng được lệnh đeo mặt nạ ngồi dưới hầm gọi tác xạ bắn ngay trên đầu để thử công hiệu.
Cuộc bắn thử này có nhiều giới chức quân sự cao cấp đứng trên một khán đài ở xa để quan sát. Tôi vừa hồi hộp vừa tự trấn an, ai bảo đi pháo binh, sinh nghề tử nghiệp mà, nếu điều chỉnh xa mục tiêu thì mất mặt KBC 4522, còn nếu bắn ngay trên đầu thì chiếc mặt nạ thổ tả này có chịu nổi hàng chục trái đạn cay hay không. Tôi chưa kịp lo ra thì Tiểu đoàn thông báo cho tôi xuống pháo đội lãnh hai đề-lô đi tiền sát cho Tiểu đoàn 9 Dù. Một chiếc xe Dodge đưa ngược chúng tôi về Sàigòn, thầy trò vừa xuống xe vào trình diện Ban 3 Tiểu đoàn 9 thì lại được một công điện về trình diện Tiểu đoàn 11 của Trung tá Nguyễn Ðình Bảo để đi Kontum.
Những bất thường trong đời lính làm cho tôi không thấy có điều gì bất tường cả trong lệnh điều động này. Ðầu năm 1972, chiến sự đã trở nên sôi động nhất trong lịch sử chiến tranh Việt Nam, cuộc chiến được gọi là chiến tranh ý thức hệ này cũng chẳng được giới sĩ quan trẻ như chúng tôi để ý nhiều, chỉ quan niệm đơn giản đến tuổi là phải đi lính để bảo vệ quốc gia. Mới đổi về Nhảy Dù đúng một năm mà đã tham dự hàng chục cuộc hành quân lớn nhỏ, cái chết lúc nào cũng cận kề làm tôi chẳng còn ý niệm gì về những cuộc ra đi của bạn bè về “vùng 5” da ngựa bọc thây. Vì ở đâu, Nhảy Dù có đụng là đụng thứ thiệt, chơi thật sự với đại pháo 130 ly, với xe tăng T54, và biển người cỏ rác nhất định sinh Bắc tử Nam để thực hiện cho bằng được mộng làm tôi đòi cho cộng sản quốc tế của Bắc Bộ Phủ, ở đâu, chúng tôi cũng phải một đánh ba là thường xuyên, còn nếu không Bộ Tổng Tham Mưu chẳng bao giờ chịu sử dụng cả. Nhưng ở đây, Charlie, chúng tôi phải một đánh mười, Mặt trận B3 của cộng quân với Sư đoàn Thép 320, Sư đoàn 968, chưa kể các Trung đoàn pháo và phòng không dầy đặc đã sẵn sàng đợi Tiểu đoàn “Song Kiếm Trấn Ải” danh hiệu 11 Dù hai cây đèn cầy.
Phi cơ bay ra Pleiku ở một đêm, rồi hôm sau theo đường bộ ra Kontum, rồi đi Tân Cảnh theo quốc lộ 14, dọc đường nhiều quán thịt rừng mọc lên làm tôi lại nhớ Sàigòn, những bữa còn tiền thì đấu với đại võ sĩ Rémy Martin hoặc cạn túi thì chơi với võ sĩ hạng lông rượu rắn tại Quán thịt rừng Tân Vạn, gần hậu cứ Nguyễn Huệ. Xe qua Căn cứ B5 rồi Diên Bình, những người lính Ðịa Phương Quân đứng trên cầu vẫy tay cười cười, cái khung cảnh bình yên này chỉ trong thời gian ngắn nữa thôi là có chuyện lớn xảy ra, đó là cái bất tường của đời lính. Tại Bộ Chỉ Huy Lữ đoàn 2 Nhảy Dù ở Võ Ðịnh, tôi nhận bản đồ hành quân từ Tiểu đoàn 1 Pháo binh Dù của Thiếu tá Bùi Ðức Lạc (hiện ở San Jose), là vị Tiểu Ðoàn Trưởng tiền nhiệm của Tiểu đoàn tôi, và chuẩn bị nhảy vào Charlie. Sĩ Quan Liên Lạc Pháo Binh Tiểu đoàn 11 Dù tức đề-lô chúa là Trung úy Lưu Văn Ðúng danh hiệu 310, một đàn anh chưa bao giờ chịu học nhảy dù, đã triệu tập chúng tôi lại phân chia và thông báo nhiệm vụ, Trung úy Nguyễn Văn Khánh danh hiệu 311, cũng là bạn cùng khóa với tôi là đề-lô Ðại đội 111 của Trung úy Thinh. Chuẩn úy Sơn danh hiệu 312, đề-lô Ðại đội 112 của Ðại úy Hùng móm. Chuẩn úy Trưng danh hiệu 313, đề lô Ðại đội 113 của Ðại úy Hùng mập. Trung úy Nguyễn Văn Lập (là tôi) danh hiệu 314, đề lô Ðại đội 114 của Trung úy Phan Cảnh Cho (hiện nay ở Quận Cam). Ðại đội 110 của Ðại úy Nho đóng chung với Bộ chỉ huy Tiểu đoàn 11. Pháo binh từ Căn cứ 5 danh hiệu 415, Pháo binh Căn cứ 6 danh hiệu 416, Căn cứ Yankee của Pháo đội D1 ở hướng Bắc danh hiệu 417, và Pháo đội C1 danh hiệu 418 với 1 trung đội 155 ly C 220 danh hiệu 419 ở hướng Nam yểm trợ trực tiếp hoặc tăng cường cho chúng tôi theo yêu cầu. Nhìn một dọc các căn cứ hỏa lực yểm trợ cho Tiểu đoàn 11, tôi nhận thấy ngay tình hình rất là nghiêm trọng, một cuộc tapi khốc liệt sẽ diễn ra trên ngọn đồi vô danh nào đó nằm sâu trong dãy Trường Sơn.
Sáng ngày 25 tháng 3 năm 1972, Tiểu đoàn 11 được trực thăng vận bốc vào vùng hành quân, phi cơ bay ngang Tân Cảnh nơi đúng một năm trước đây, sau Hạ Lào, một số đơn vị của Sư đoàn Nhảy Dù từ Quảng Trị bay thẳng về đây giải tỏa Căn cứ 5 và Căn cứ 6. Cuộc hành quân ngoạn mục nhảy ngay trên đầu địch làm cho chúng bất ngờ và nhiều trăm tên bị tan xác tại đây, lúc đó cuộc hành quân đang đi vào giai đoạn chót, tôi từ Tiểu đoàn 183 Pháo binh dã chiến Long Khánh về trình diện Thiếu tá Lạc tại vùng hành quân và được vị Tiểu đoàn trưởng chịu chơi cho 4 ngày phép về Sàigòn coi như một đặc ân về Pháo binh Nhảy Dù, đồng thời xù luôn 4 ngày trọng cấm mà Trung úy Toàn, Chỉ huy hậu cứ (hiện ở tại San Jose) tặng cho tôi về tội dám cãi lại quan anh ngay lúc tôi còn mặc bộ đồ xanh bộ binh về trình diện Dù. Từ trên trực thăng nhìn xuống, ở xa về hướng Nam, con sông Poko màu bạc uốn khúc theo dãy Trường Sơn rồi đổ ra cắt ngang quốc lộ 14, đẹp như một nét chấm phá của thiên nhiên, và dãy Trường Sơn ở hướng Tây trùng điệp những đồi núi ngút ngàn với hầu hết là những ngọn đồi trọc lá trơ cành, giơ những cánh tay khẳng khiu lên không như cầu nguyện cho một thiên đường vừa đổ vỡ. Hai chiếc Cobra bay phía trước hộ tống cho những chiếc chuồn chuồn UH1B đáp xuống căn cứ Charlie, không có màn bắn dọn bãi đáp vì đã có quân ta đáp xuống trước, những người lính dù nhảy xuống trực thăng rồi tản ra hai bên ghìm súng phòng thủ sát giao thông hào, và tôi đã có mặt tại ngọn đồi vô danh mà sau này đã đi vào chiến sử Nhảy Dù như một địa danh bất khuất không thể nào quên của người lính quốc gia, cũng như làm cho tất cả quân dân cả Miền Nam biết đến qua bản nhạc “Người Ở Lại Charlie” của Trần Thiện Thanh.
Theo sự bố trí, Ðại đội 113 (Ðại úy Hùng mập) nằm phía Bắc dưới chân đỉnh Yankee, cách Tiểu đoàn gần 3 cây số. Ðại đội 111 (Trung úy Thinh) thủ Charlie cao độ trên 1000 mét. Còn lại Bộ chỉ huy Tiểu đoàn và các Ðại đội 110 (Ðại úy Nho), 112 (Ðại úy Hùng móm), và 114 (Trung úy Phan Cảnh Cho) đóng quân tại căn cứ C2 cùng dãy núi thoai thoải nhưng cao hơn và cách Charlie gần nửa cây số. Nhìn trên bản đồ thì tất cả các đơn vị của Tiểu đoàn 11 Dù đóng quân trên một trục Nam-Bắc khá thẳng để dễ quan sát về hướng Tây giáp với Kampuchia, nơi đường mòn Hồ Chí Minh rẽ ra các ngã vào 3 biên giới Việt-Miên-Lào ở phía Tây Bắc, còn Căn cứ biên phòng Benhet thì nằm sâu gần biên giới hơn. Suốt trận chiến Charlie nổi tiếng trong quân sử, Benhet vẫn bình yên vì cộng quân dồn mọi nỗ lực để nhổ cái gai Charlie nằm chặn cuống họng xâm nhập vào tỉnh Kontum qua ngã Dakto. Charlie là một căn cứ hỏa lực nhỏ của Mỹ bỏ đã lâu giờ trông rất hoang tàn, khi Tiểu đoàn 11 đổ quân xuống, sửa sang lại giao thông hào và giăng lại kẽm gai cho việc phòng thủ. Bao quanh Charlie là những ngọn núi cao thấp với cao độ trên một ngàn mét. Phía Tây dưới chân Charlie có một con suối nhỏ dốc đứng rất khó lên xuống nhưng nguồn tiếp tế nước uống và tắm rửa cũng từ con suối này. Trận chiến diễn ra ác liệt tại quanh khu vực này nên gọi chung là trận Charlie.
Ðại đội 114 đóng vòng cung phía Nam chịu trách nhiệm nặng nhất vì địa thế thoai thoải dễ đánh lên, và ngoài phòng tuyến cỡ 50 mét có nhiều cây cao rất dễ cho cộng quân nấp vào đó mà tấn công, và trận chiến bắt đầu cũng từ hướng này trước. Chưa bao giờ tôi thấy một Ðại đội trưởng cho đào một cái hầm trú ẩn hình chữ nhật to và kiên cố đến như vậy với nắp hầm vừa thân cây vừa bao cát cao đến gần 1 mét, Trung úy Cho bảo tôi ra gần ngoài tuyến tìm chỗ đào hầm, tôi nói tôi yểm trợ cho Trung úy, nếu Trung úy nằm đâu thì tôi nằm đó. Trung úy Cho đành để tôi ở chung trong hầm, nhờ vậy sau này tôi thoát chết dưới làn pháo khủng khiếp của Cộng quân. Tôi bảo hai đệ tử Hạnh và Nhỏ ra gần ngoài tuyến tìm chỗ đào hầm, còn máy PRC-25 thì đưa cho tôi, và thỉnh thoảng chạy vào xem tôi có cần gì không. Chiều xuống, như thường lệ khi đi trận, tôi gọi 417 (Pháo đội D1) tác xạ phòng thủ lập một số tuyến cản theo hình vòng cung ngoài vòng vị trí khoảng 100 mét (có tiếng pháo binh bắn điều chỉnh), xong yêu cầu gửi yếu tố tác xạ đến các căn cứ khác để bắn theo yêu cầu khi cần. Nhờ những tuyến cản này mà chúng tôi đã giữ được phía Nam C2 cho đến ngày Charlie thất thủ. Ðêm đầu tiên, tôi ngủ không được vì những tiếng rì rì của xe cơ giới chạy suốt đêm, từng đoàn xe Molotova và có cả tiếng xe tank chạy trong dãy Trường Sơn, hướng Tây và Tây Nam cách căn cứ Charlie không xa, quân xa Cộng quân mở đèn chạy công khai như xa lộ không người. Tôi chấm một số điểm đâu đó trong rừng tình nghi là đường mòn theo hướng xe chạy để bắn quấy rối (harrasing fire), khi pháo binh ta bắn, quân xa địch tắt đèn ngưng chạy, hết loạt đạn, chúng mở đèn chạy tiếp, đêm nào cũng thế, ngoài tầm bắn của pháo binh ta nên bọn chúng gần như công khai di chuyển. Chắc chắn chúng đang mở chiến dịch lớn lắm nên mới ồn ào điều quân như thế này, và Quân đoàn II cũng biết như thế nhưng không hiểu tại sao không cho B52 dập.
Ngày hôm sau 26/3/1972, tôi theo Thiếu tá Lê Văn Mễ, Tiểu đoàn phó danh hiệu Mê Linh (hiện nay ở San Jose), dẫn hai đại đội 112 và 114 đi đánh giải vây cho một đơn vị Tiểu đoàn 2 Dù ở hướng Nam. Mục tiêu là một đỉnh đồi cách Charlie khoảng gần 1 cây số, cộng quân thuộc Trung đoàn 48 Sư đoàn 320 đã chiếm ngọn đồi này và xác một Chuẩn úy của ta vẫn còn đó. Gần đến nơi, Thiếu tá Mễ gọi tôi bắn dọn đường xong chuyển xạ bằng một quả khói lên ngay trên đỉnh đồi cho phi cơ nhận diện đánh bom, rồi pháo binh làm tiếp .
– 418 đây 314 xin tác xạ. Hết!.
– 314 đây 418 xin tác xạ. Hết!
– Lệ Hằng phải 1.5 lên 2.3. Một khói nổ chạm. Bắn khi sẵn sàng. Hết!
– Lệ Hằng phải 1.5 lên 2.3. Một khói. Hết!
Ðộ hai phút sau.
– Bắn. Trả lời.
– Bắn. Hết!
Tiếng pháo nổ. Thiếu tá Mễ liên lạc với đứa con đi đầu, xong xin điều chỉnh tác xạ.
-Hướng 800. Gần lại 100. Một khói. Hết!
-Hướng 800. Gần lại 100. Hết!
Thiếu tá Lê Văn Mễ
Ðến quả đạn khói thứ hai thì điều chỉnh vào đúng mục tiêu, dứt trái khói, Mê Linh nói tiếng Anh như gió liên lạc thẳng với phi cơ Phantom Mỹ nhào xuống thả bom, rừng núi rung chuyển như cơn địa chấn vì mục tiêu cách chúng tôi chỉ hơn 100 mét (tiếng bom nổ). Khi phi đội rời mục tiêu, tôi xin pháo đội bắn hiệu quả 10 tràng vừa đạn nổ vừa delay để phá hầm, khẩu 3 (đang điều chỉnh) bắn trước một quả (mỗi pháo đội có 6 đại bác tức là bắn 60 quả). Mê Linh dặn tôi khi dứt loạt đạn này là xung phong. Tôi trình Mê Linh để tôi chuyển xạ ra phía sau thành một tuyến lửa không cho tụi nó chạy, phải chấp nhận giao chiến với mình. Mê Linh OK. Dứt loạt đạn hiệu quả, pháo đội chuyển xạ thành một tuyến lửa phía sau. Trung đội đầu tiến dè dặt vì địa hình không cho phép và đạn AK từ phía trên đỉnh đồi bắn xuống xối xả không xung phong được. Từng khinh binh Dù tiến lên theo thế chân vạc. Ðạn AK và M16 thi nhau nã từng loạt (tiếng súng nổ cách quãng). Lính Dù len từng gốc cây, người này bắn che cho người khác tiến, và cuối cùng lên được triền đồi. Toán đầu tiên báo cáo sơ khởi dứt được hai vịt con (tức Việt cộng) tịch thu được 1 AK, 1 CKC, và tìm được xác viên Chuẩn úy Tiểu đoàn 2 Dù cùng một binh sĩ. Mê Linh bảo ráng lên đến đỉnh xem có gì không. Vừa dứt lời thì tiếng départ đại bác từ phía Tây bắn tới cắt ngang hông Dù. Xịt oành, Xịt oành. Tiếng đại bác này là sơn pháo 75 ly không giật có sơ tốc độ cao nên vừa nghe tiếng départ là nổ liền. Nhảy Dù bị đánh ngang hông, vừa dứt loạt pháo là bộ binh địch tràn lên cũng từ phía Tây. Mê Linh cho toán đi đầu lùi lại tránh pháo, kết quả ta chết một, bỏ lại một M16. Lúc này thì địch đã ngưng pháo chỉ dùng súng nhỏ. Mê Linh cho rút toàn bộ về nhập lại một vì sợ địch cắt đôi. Ðịch vẫn tiếp tục bắn theo. Mê Linh bảo tôi bắn chặn.
– 418 đây 314. Mục tiêu. Hướng 1000. Gần lại 200. Một nổ. Bắn khi sẵn sàng. Hết!
Lúc này Pháo đội C1 đã biết chúng tôi bị đánh ngang hông nên đã sẵn sàng bắn chặn. Oành. Một tiếng nổ lớn như tiếng sét đánh ngay trên đầu, mảnh đạn bay túa túa, tiếng cành cây bị chém gãy rớt xuống đất nghe rào rào, xong hoàn toàn im lặng, có thể nói một tiếng thở kế bên cũng nghe rõ. Chiến trường hoàn toàn im tiếng súng. Tôi biết đạn đạo chạm cành cây nên nổ trên không thay vì rớt xuống đất mới nổ, vì gấp rút quá nên tôi không cho bắn đầu nổ cao, mặc dù tôi đã trừ hao yếu tố nhưng đạn đạo chạm nổ trên cành, và đã vô tình ngăn chặn địch không dám liều lĩnh truy nã. Tôi trình với Mê Linh:
-Thiếu tá hỏi xem con cái mình có bị gì không, còn tụi vịt con tôi đoán thế nào cũng lãnh đủ trái này, mình giữ nguyên yếu tố này, nếu tụi nó lên, mình dứt nó liền.
Lúc này thì Cobra cũng lên vùng nhưng chưa bắn. Tiểu đoàn trừ cũng dừng lại dàn hàng ngang đề phòng địch xung phong. Một lúc sau, tôi nghe nói Trung úy Lạc, Ðại đội 112 là người bạn cùng Khóa 27 Thủ Ðức với tôi bị mảnh đạn chém ngay đầu bị thương nặng. Tôi bò lại thấy Lạc nằm gần đó mở đôi mắt lờ đờ, đầu quấn băng, máu tuôn xối xả. Tôi sát tai Lạc nói:
– Tao xin lỗi, tao bắn đó, chỉ có mình mày lãnh trái này, còn tụi nó không dám tấn công nữa nên chưa biết thế nào, mày mà chết tao ân hận lắm, phải bắn chặn nếu không tụi nó tràn lên.
Lạc chỉ mỉm cười héo hắt, còn tôi thì hết sức buồn bã hỏi tiếp:
– Mày thấy thế nào.
– Ðau, không còn cảm giác gì hết. Thấy Lạc tỉnh táo như thế tôi càng lo hơn vì người bị thương nặng trước khi chết thường rất bình tĩnh như thế. Tôi lại nói với Lạc như nói với một người sắp chết:
– Một lần nữa, tao xin lỗi mày.
Nói xong tôi bò lại phía Thiếu tá Mễ. Nhờ quả đạn đại bác này mà địch không dám đuổi theo. Trời đã gần chiều nên có lệnh trở về căn cứ, Lạc cũng được trực thăng di tản. Trong lúc hai đệ tử lo ăn uống còn tôi xuống suối tắm. Tại đây tôi gặp Trung tá Bảo cũng vừa đi xuống tắm, thân hình ông cao lớn và nụ cười rất dễ thương, nhưng tôi thấy lạ một điều là ông mặc áo giáp khi đi tắm, và chỉ có ông là duy nhất mặc áo giáp mà thôi. Ðiềm gì đây, hay là ông đã linh cảm được điều gì.
Mạng xã hội lan truyền đoạn clip ghi lại hình ảnh ca sĩ Hoài Lâm xuất hiện tại một thẩm mỹ viện, thực hiện liệu trình xóa hình xăm bằng laser. Theo hình ảnh được chia sẻ, nam ca sĩ nằm trên giường điều trị, các kỹ thuật viên xử lý hình xăm ở phần cổ đến cổ chân.
Trong clip, bố mẹ của Hoài Lâm cũng xuất hiện tại cơ sở thẩm mỹ, vui vẻ vẫy tay chào ống kính, dường như cùng đồng hành và ủng hộ con trai trong quá trình thay đổi hình ảnh. Khoảnh khắc này khiến nhiều người xúc động, bởi trước đây Hoài Lâm từng có giai đoạn khó khăn trong sự nghiệp và đời sống cá nhân, khiến ngoại hình, phong cách của anh thay đổi đáng kể so với thời đỉnh cao.
Việc Hoài Lâm quyết định xóa toàn bộ hình xăm nhanh chóng thu hút sự chú ý của cư dân mạng. Nhiều người cho rằng đây là dấu hiệu cho thấy anh đang muốn làm mới bản thân, hướng đến hình ảnh chỉn chu, gọn gàng hơn sau thời gian dài im ắng.
Một số khán giả bình luận: "Có vẻ như Lâm đang muốn bắt đầu lại từ đầu", "Nhìn bố mẹ anh ấy vui là thấy yên tâm phần nào", "Hoài Lâm đang quay lại con đường nghệ thuật chăng?".
Một tấm bảng nhỏ, một cơn sóng lớn
Ở Westminster (Quận Cam) có một con đường mang cái tên nghe rất “cờ Mỹ”: All American Way. Con đường này nằm trong khu Civic Center, lại chạy sát một không gian giàu biểu tượng đối với cộng đồng Việt: khu vực gần đài tưởng niệm chiến tranh Việt Nam.
Rồi một ngày, thành phố quyết định gắn thêm một dòng chữ khác ngay bên dưới: “Charlie Kirk Way”. Chữ nhỏ thôi, nhưng dư chấn thì lớn—vì nó không chỉ là biển đường, mà là câu hỏi: Westminster đang vinh danh ai, và vinh danh để làm gì? Vì sao lại gắn “dưới” mà không đổi hẳn tên đường?
Điểm then chốt: Westminster không đổi tên đường hợp pháp. Họ chọn cách “đặt tên danh dự”—tức là thêm dòng “Charlie Kirk Way” dưới biển “All American Way”.
Làm vậy có lợi cho chính quyền: không phải kéo theo cả dây chuyền đổi địa chỉ, giấy tờ nhà cửa, hồ sơ doanh nghiệp, bưu điện, cứu hỏa… Nói thẳng ra, đó là một “động tác biểu tượng”: nhanh, gọn, ít rắc rối—và vì thế cũng dễ bị nhìn như một “động tác chính trị”.
Charlie Kirk là ai, và vì sao Westminster muốn vinh danh?
Charlie Kirk là một nhân vật bảo thủ nổi tiếng, đồng sáng lập Turning Point USA. Ông bị bắn chết ngày 10/9/2025 trong một sự kiện diễn thuyết tại Utah—một vụ việc gây chấn động và kéo theo nhiều tranh cãi trên truyền thông.
Những người ủng hộ ở Westminster nói rằng họ muốn biến cái tên ấy thành một lời nhắc về “ái quốc”, “tự do ngôn luận”, về việc khuyến khích giới trẻ quan tâm đến đời sống công dân.
Và đề xuất được đưa lên bàn bởi Thị trưởng Chi “Charlie” Nguyễn.
Hai quyết định được thông qua: “Charlie Kirk Way” và “Charlie Kirk Day”
Hội đồng Thành phố đã bỏ phiếu để thông qua hai việc:
Một là gắn “Charlie Kirk Way” dưới All American Way trên đoạn từ Westminster Boulevard đến 13th Street (chi phí bảng hiệu được nêu khoảng 3.000 USD).
Hai là chọn ngày 14/10 (sinh nhật của Kirk) làm “Charlie Kirk Day” tại Westminster.
Về mặt kỹ thuật, đó chỉ là vài dòng chữ và một nghị quyết. Nhưng về mặt xã hội, nó chạm ngay vào dây thần kinh của cộng đồng: ai được vinh danh, bằng tiền thuế ai, tại một thành phố đang còn vô số chuyện phải lo.
Westminster: thành phố 90.000 dân, và trái tim Little Saigon
Westminster khoảng gần 90.000 dân, nổi tiếng là nơi có tỷ lệ người Việt rất cao (xấp xỉ 40% hoặc hơn) và được xem như một trung tâm văn hóa của Little Saigon.
Vì vậy, mỗi quyết định mang tính biểu tượng ở đây thường không “nhỏ”. Nó lan ra nhanh, chạm vào tự hào, ký ức, và cả những vết chia rẽ vốn đã sẵn trong cộng đồng người Việt hải ngoại.
Dư luận bùng nổ: tri ân hay “culture war” đem về City Hall?
Cuộc họp hội đồng trở nên căng. Người phản đối nói thẳng: đây không phải chuyện giao thông hay an toàn, mà là một động tác kéo Westminster vào “culture war”. Có người đặt câu hỏi: “Ông ấy có liên hệ gì với Westminster?” Có người bức xúc: “Sao lại ưu tiên chuyện này thay vì tập trung ngân sách, dịch vụ công, đời sống cư dân?”
Ngược lại, người ủng hộ xem đây là một lời tri ân. Trên mạng xã hội, những câu ngắn ngủi xuất hiện dày đặc: người thì “Awesome!”, người thì “Why???”, người thì kêu gọi “Vote him out”, cũng có người công khai cảm ơn thị trưởng. Hai phía nhìn cùng một tấm bảng, nhưng thấy hai bộ phim khác nhau.
Một mũi nhọn nhắm vào CA-45: “đánh tiếng” với Dân biểu Derek Trần
Điều khiến câu chuyện bốc lửa hơn nằm ở bối cảnh: theo tường thuật của báo chí địa phương, Thị trưởng Chi “Charlie” Nguyễn và Nghị viên Amy Phan West—hai người đứng sau hai đề mục “Charlie Kirk Way” và “Charlie Kirk Day”—đều đang hướng tới cuộc đua Địa hạt 45 (CA-45), nhằm thách thức Dân biểu Derek Trần (đương kim dân biểu thuộc đảng Dân Chủ).
Vì thế, nhiều người nhìn quyết định gắn biển không chỉ là “vinh danh người đã khuất”, mà là một phát pháo mở màn: biến City Hall thành sân khấu, biến một cái tên gây tranh cãi thành lá cờ tập hợp, và gián tiếp đóng khung đối thủ—rằng phe bên kia “khác chúng ta”, “không cùng hệ giá trị”, “không cùng một nước Mỹ”.
Trong chính trị hiện đại, đôi khi bạn không cần nêu thẳng tên đối thủ. Chỉ cần dựng một biểu tượng đủ lớn, đủ gây chia rẽ, là tự khắc đối thủ bị kéo vào thế phải trả lời: ủng hộ hay phản đối? Im lặng hay lên tiếng? Và mỗi lựa chọn đều có cái giá của nó.
Lý thuyết “kẻ thù của kẻ thù” và chiếc ô Trump
Từ đây mới bật ra tầng sâu mà nhiều người trong cộng đồng Việt rất nhạy: câu chuyện không chỉ là một tấm biển—mà là một hệ tư tưởng chính trị đang muốn cắm cờ tại Little Saigon.
Trong diễn ngôn của Trump và phong trào MAGA, Trung Quốc thường được coi là đối thủ chiến lược. Và khi “Trung Quốc là kẻ thù”, thì tư duy “kẻ thù của kẻ thù là bạn” dễ được dùng để tạo liên minh cảm xúc: ai đứng cùng chiến tuyến “cứng rắn với Trung Quốc” thì được xem là đồng minh; ai bị gắn nhãn “mềm” hay “do dự” thì bị xem là đứng sai phía.
Từ lăng kính đó, nhóm lãnh đạo này có thể muốn tự đóng vai “tuyến đầu”: đứng dưới chiếc ô Trump để đánh vào đảng Dân Chủ, coi cuộc đối đầu trong nước Mỹ là một phần của cuộc đối đầu lớn hơn—một cuộc đối đầu mà cộng đồng tị nạn chống cộng vốn nhạy cảm từ lịch sử, ký ức, và nỗi lo ảnh hưởng của Bắc Kinh.
Nhưng chính ở chỗ ấy, cộng đồng cũng bị đẩy vào thế khó: chống Trung Quốc là chuyện nhiều người đồng ý, nhưng chống Trung Quốc có nhất thiết phải biến thành chống Dân Chủ bằng mọi giá không? Và việc dựng biểu tượng gây chia rẽ ngay tại trung tâm Westminster có giúp đời sống người dân tốt hơn, hay chỉ giúp một vài chính trị gia tiến gần hơn đến chiếc ghế cao hơn?
Biển đường vốn để chỉ lối. Nhưng ở Westminster, tấm biển “Charlie Kirk Way” lại chỉ ra một con đường khác: con đường nơi biểu tượng trở thành vũ khí, nơi hội đồng thành phố không chỉ bàn chuyện rác, đường, ngân sách—mà bàn cả cách “định nghĩa nước Mỹ” ngay trên trụ đèn trước City Hall. Vinh danh hay trò chính trị? Có lẽ câu trả lời không nằm ở 3 inch chữ dưới biển đường. Nó nằm ở chỗ: người dân có chấp nhận việc City Hall bị biến thành chiến trường đảng phái, hay sẽ buộc những người cầm quyền quay lại với thứ thiết thực nhất—đời sống của cư dân Westminster.
Kỷ nguyên “đền thờ mua sắm” thoái trào
Khi người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu và thương mại điện tử chiếm ưu thế, nhiều khu mua sắm từng sầm uất nay trở nên vắng vẻ—một tấm gương phản chiếu sự đổi chiều sâu sắc của kinh tế đô thị Trung Quốc. Không chỉ là tác động của mua sắm online, đây còn là dấu hiệu sụp đổ của một mô hình tiêu dùng từng được xem là trụ cột thời phồn vinh. Thượng Hải: những biểu tượng lần lượt khép cửa
Ngay tại đầu tàu kinh tế Thượng Hải, các trung tâm thương mại lâu đời đang rời khỏi thị trường. Bách hóa Thái Bình Dương ở Từ Hối, tồn tại suốt 30 năm, cùng Meilong Isetan 27 năm tuổi đều phải ngừng hoạt động sau nhiều năm thua lỗ. Xu hướng này nhanh chóng lan sang Bắc Kinh, Thâm Quyến, Quảng Châu… Bắc Kinh, Thâm Quyến, Quảng Châu: hiệu ứng domino
Tại Bắc Kinh, Bách hóa Parkson ở Phúc Hưng Môn—một biểu tượng tồn tại 31 năm—đóng cửa sớm dù phải bồi thường hàng chục triệu NDT vì vi phạm hợp đồng. Ở Thâm Quyến và Quảng Châu, những cái tên quen thuộc như Thiên Hồng Hành Cảng hay Quảng Bách Đông Sơn Khẩu cũng chịu chung số phận, cho thấy “lực kéo” của suy giảm sức mua là rộng khắp chứ không cục bộ.
Dự án hướng tới giới trẻ cũng lao đao
Không chỉ các điểm bán lâu năm, những mô hình “bắt trend” giới trẻ cũng lỗ nặng. Yingzhan—từng được xem là thương hiệu “hiểu giới trẻ nhất”—vừa rút khỏi hai khu phức hợp nổi tiếng ở Triều Ngoại (Bắc Kinh) và Hoài Hải (Thượng Hải), đồng thời bị liệt vào danh sách nợ xấu vì chưa thanh toán hơn 1 triệu NDT tiền thuê.
Giá thuê rơi tự do: từ “điểm vàng” tới ế ẩm
Tại chợ buôn Thất Phố Lộ—điểm vàng ngay trung tâm Thượng Hải—giá thuê sụt từ 70.000 NDT/tháng (khoảng 258 triệu đồng) xuống còn 500 NDT mà vẫn vắng khách thuê. Một số chủ nhà thậm chí chấp nhận cho thuê… miễn phí, chỉ yêu cầu người thuê trả phí quản lý hằng năm. Theo ghi nhận thị trường, nửa đầu năm nay có 30/35 thành phố cấp 1–2 ghi nhận giá thuê mặt bằng giảm so với cùng kỳ; 8 thành phố giảm trên 10%, trong đó Quảng Châu dẫn đầu với mức giảm hơn 15%.
Không chỉ do online: sức mua thành thị suy yếu
Sự lao dốc của thị trường bất động sản khiến tài sản của tầng lớp đô thị bốc hơi, kéo theo tâm lý phòng thủ: trì hoãn chi tiêu, ưu tiên tiết kiệm. Vì vậy, việc “ngại” đến trung tâm thương mại không đơn thuần là chuyển dịch sang online, mà là hệ quả của cầu tiêu dùng suy yếu và kỳ vọng thu nhập kém sáng sủa.
Di sản của thời “vàng đất đai” và bài toán thừa cung
Trong giai đoạn bùng nổ địa ốc, nhiều địa phương gắn yêu cầu xây trung tâm thương mại với dự án đất để gia tăng nguồn thu ổn định. Hệ quả là cung vượt cầu: trung tâm mới hút hết khách, đẩy trung tâm cũ vào cảnh đóng cửa. Khi dự án mới hơn tiếp tục mọc lên, vòng lặp lại tái diễn. Nhiều nơi dần biến thành “khu ẩm thực” đông đúc trong khi các gian hàng thời trang vắng bóng—bởi ăn uống là nhu cầu thiết yếu, còn mua sắm thì có thể hoãn.
Con số biết nói: quy mô khổng lồ, hiệu suất thấp
Tính đến cuối năm ngoái, Trung Quốc có gần 7.000 trung tâm thương mại trên 30.000 m²—hơn 6 lần so với Mỹ, dù dân số Mỹ chỉ bằng khoảng 1/4 nhưng GDP bình quân lại cao hơn nhiều. Việc xây dựng tràn lan khiến giá thuê giảm sâu và hàng loạt dự án không còn khả năng tự nuôi sống.
Chu kỳ đào thải sâu rộng nhất trong nhiều thập kỷ
Giới quan sát cho rằng làn sóng đóng cửa hiện tại mới chỉ là điểm khởi đầu. Khi nguồn vốn bị siết, người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu và các nhà bán lẻ chưa tìm ra mô hình sinh lời mới, hệ thống trung tâm thương mại sẽ bước vào chu kỳ sàn lọc quyết liệt. Những đơn vị sống sót—nếu có—phải tái cấu trúc mạnh: thu nhỏ diện tích bán lẻ thuần, tăng dịch vụ thiết yếu, tối ưu chi phí vận hành và chấp nhận biên lợi nhuận mỏng hơn. Hồi kết của một mô hình, mở ra cuộc tái định nghĩa bán lẻ
Suy giảm không chỉ là “tai nạn” chu kỳ mà là dấu chấm hết cho một mô hình dựa vào bùng nổ bất động sản và tiêu dùng bề rộng. Cú rơi của giá thuê ngay “vị trí vàng” như Thất Phố Lộ là tín hiệu cảnh báo: bán lẻ Trung Quốc đang bước vào giai đoạn tái định nghĩa, nơi trải nghiệm thiết yếu, hiệu quả vận hành và sức mua thực mới là nền tảng thay vì mặt bằng hoành tráng.
Theo như cảnh sát mới đây đã tìm thấy nạn nhân và bắt đầu thực hiện các biện pháp cứu sống cho đến khi được lực lượng Cứu hỏa và Cứu hộ Quận Fairfax đến hỗ trợ, sau khi có người khiếu nại báo cáo rằng một người đàn ông đã vô tình nổ súng bắn trúng một người trong nhà. Các thám tử từ Cục Điều tra Tội phạm Nghiêm trọng đã có mặt để tiếp nhận điều tra. Jennifer Kim, 30 tuổi, ở Fairfax, đã được đưa đến một bệnh viện địa phương, sau đó cô đã được tuyên bố đã tử vong.
Richard Huynh, 31 tuổi, ở Fairfax đã bị bắt sau khi khẩu súng anh ta đang cất giữ vào thứ Sáu tuần trước vô tình nổ và giết chết Jennifer Kim, 30 tuổi, theo cảnh sát. (FCPD)
Cảnh sát Fair Oaks — Các thám tử thuộc Cục Tội phạm nghiêm trọng của chúng tôi đã bắt giữ một người đàn ông gốc Việt sau vụ nổ súng vô tình khiến một người phụ nữ tử vong bên trong một ngôi nhà ở Legato.
Vào lúc 3:35 chiều ngày 26 tháng 9, cảnh sát đã đến khu nhà số 4500 đường Derring Lane ở Legato, Fairfax County, Virginia để nhận cuộc gọi về vũ khí. Người khiếu nại báo cáo rằng một người đàn ông đã vô tình nổ súng bắn trúng một người trong nhà. Cảnh sát đã tìm thấy nạn nhân và bắt đầu thực hiện các biện pháp cứu sống cho đến khi được lực lượng Cứu hỏa và Cứu hộ Quận Fairfax đến hỗ trợ.
Jennifer Kim, 30 tuổi, ở Fairfax, đã được đưa đến một bệnh viện địa phương, sau đó cô đã được tuyên bố đã tử vong. Các thám tử từ Cục Điều tra Tội phạm Nghiêm trọng đã có mặt để tiếp nhận điều tra.
Bước đầu, các thám tử xác định Richard Huỳnh, 31 tuổi, ở Fairfax, đang cất súng vào trong hộp súng ở tầng ba của ngôi nhà trên đường Derring Lane thì súng bất ngờ bị cướp cò. Jennifer Kim đang ở tầng hai của ngôi nhà thì viên đạn xuyên qua sàn và trúng vào người cô. Huỳnh đã nhanh chóng phản ứng chạy xuống tầng dưới và bắt đầu sơ cứu cho nạn nhân cho đến khi cảnh sát đến. Khoảng 3:35 chiều, cảnh sát đã tìm thấy Kim và bắt đầu thực hiện các biện pháp cứu sống cho đến khi nhân viên y tế khẩn cấp đến hiện trường.
Huỳnh bị bắt và bị đưa đến Trung tâm Giam giữ Người lớn Quận Fairfax. Anh ta bị buộc tội Nổ súng trái phép trong Tòa nhà. Anh ta bị giam giữ không được bảo lãnh.
Huynh đã bị truy tố vào sáng thứ Hai tại Tòa án Quận Fairfax và phiên điều trần về việc bảo lãnh dự kiến diễn ra lúc 10 giờ sáng thứ Ba, theo hồ sơ tòa án. Phiên điều trần sơ bộ dự kiến diễn ra vào ngày 23 tháng 12.
Theo Bộ luật Virginia, việc xả súng trái phép trong tòa nhà là trọng tội cấp độ 5, có thể bị phạt tù từ một đến 10 năm, tối đa một năm tù giam và phạt tiền lên tới 2.500 đô la.
Các thám tử đang yêu cầu bất kỳ ai có thông tin liên quan đến vụ án này hãy gọi cho Cục Tội phạm Lớn của chúng tôi theo số 703-246-7800, chọn số 2. Bạn cũng có thể gửi thông tin ẩn danh thông qua Crime Solvers qua điện thoại – 1-866-411-TIPS (866-411-8477) và qua web . Nhấp vào ĐÂY . Tải xuống ứng dụng ‘P3 Tips’ “Fairfax Co Crime Solvers”. Người cung cấp thông tin ẩn danh đủ điều kiện nhận thưởng bằng tiền mặt. Vui lòng để lại thông tin liên lạc nếu bạn muốn thám tử liên hệ lại với bạn.
Các chuyên gia hỗ trợ nạn nhân từ Ban dịch vụ nạn nhân thuộc Cục phòng chống tội phạm nghiêm trọng của chúng tôi đã được phân công để đảm bảo rằng gia đình nạn nhân nhận được các nguồn lực và hỗ trợ phù hợp.
Nhà Beckham đang bị cảnh sát điều tra vì nghi ngờ vi phạm thỏa thuận khi xây dựng khu bãi cát rộng khoảng 1.000 foot vuông.
Theo tờ Daily Mail, loạt phim tài liệu mới của Victoria Beckham trên Netflix đang thu hút sự quan tâm những ngày qua. Song, một chi tiết được hé lộ trong loạt phim vô tình khiến vợ chồng cô lọt vào tầm ngắm điều tra của chính quyền địa phương.
Cụ thể, trong phim, vợ chồng Beckham giới thiệu bãi biển nhân tạo trong khu điền trang rộng lớn ở vùng Cotswolds. Bãi biển này nằm ven hồ nhân tạo lớn, xuất hiện trong cảnh hai vợ chồng Beckham ngồi bên cầu gỗ và một căn lều, cùng trò chuyện về tham vọng và tương lai của họ.
Hồ sơ chi tiết và bản vẽ thời điểm đó nêu rõ vùng ven hồ phải được bố trí theo phong cách “công viên tự nhiên”, với đồng cỏ hoa dại, cây bản địa cùng các loại bụi cây, tạo môi trường sống cho chim làm tổ, động vật nhỏ và côn trùng. Còn thực tế, sự xuất hiện của một khu bãi cát rộng 1.000 foot vuông (hơn 90 m2) được cho là nằm ngoài thỏa thuận xây dựng.
Vợ chồng Beckham bị điều tra vì nghi ngờ vi phạm cam kết quy hoạch. Ảnh: IGNV.
Theo nguồn tin, chính quyền West Oxfordshire đang mở cuộc điều tra về khu bãi cát này của nhà Beckham, sau khi nhận được đơn khiếu nại. Hiện, hội đồng đang điều tra xem liệu việc xây dựng nó có vi phạm cam kết quy hoạch ban đầu hay không.
“Chúng tôi đã nhận được báo cáo về khả năng vi phạm quy hoạch và sẽ tiến hành điều tra", Hội đồng quận West Oxfordshire xác nhận.
Trước những tranh cãi về việc vi phạm quy hoạch xây dựng, vợ chồng cựu danh thủ Anh vẫn giữ im lặng.
Vợ chồng Beckham có bốn người con: Brooklyn (26 tuổi), Romeo (23 tuổi), Cruz (20 tuổi) và Harper (14 tuổi). Mỗi người đang theo đuổi con đường riêng. Brooklyn với ẩm thực và nhiếp ảnh, Romeo làm người mẫu, Cruz theo đuổi âm nhạc, còn Harper bắt đầu bước chân vào lĩnh vực làm đẹp.
Gần đây, con trai cả của David và Victoria Beckham - Brooklyn Beckham đang trở thành tâm điểm chú ý khi tin đồn “rạn nứt âm thầm” trong gia đình tiếp tục lan rộng.
Brooklyn và vợ là Nicola Peltz đã không xuất hiện tại tiệc sinh nhật lần thứ 50 của David Beckham, cũng như không tham gia buổi ra mắt bộ phim tài liệu mới của Victoria trên Netflix. Trong phim, Brooklyn chỉ xuất hiện ngắn ngủi qua các đoạn video tư liệu thời thơ ấu, làm dấy lên đồn đoán về khoảng cách giữa anh và mẹ.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.