Địa vị của Mỹ lung lay trong lòng nhiều 'đồng minh ruột'
Những năm gần đây, những lời bàn ra tán vào liên quan sự suy giảm quyền lực toàn cầu của Mỹ rộ lên mạnh mẽ. Kết quả khảo sát mới nhất từ Gallup là một bằng chứng đáng tin cậy cho điều này.
Dù năm thứ 3 trên cương vị Tổng thống Mỹ, Barack Obama mới bắt đầu bộc lộ một số hạn chế của mình nhưng xét trên quy mô toàn thế giới, hình ảnh của ông trong mắt mọi người vẫn “đẹp” và lạc quan hơn nhiều so với người tiền nhiệm Bush. Tại 136 quốc gia trên toàn thế giới, năm 2011, mức độ ủng hộ đối với địa vị lãnh đạo của Mỹ là 46%, gần như không chênh lệch so với mức độ trung bình 47% ở 116 quốc gia năm 2010.
Tuy nhiên, đáng nói là, theo khảo sát của Gallup, trong năm 2011, mức độ ủng hộ địa vị lãnh đạo của Mỹ, tại một số khu vực quan trọng không tăng, thậm chí, suy giảm đáng kể so với 2010. Ngoài ra, dù năm 2011, Gallup mở rộng khảo sát thêm 20 quốc gia so với năm 2010, mức độ ủng hộ địa vị lãnh đạo của cường quốc số 1 thế giới, không hề tăng mà còn giảm chứng tỏ, Mỹ đang dần đánh mất vị thế lãnh đạo thế giới của họ.
Biểu đồ trên chứng tỏ, ông Obama được tín nhiệm hơn ông Bush.
Châu Phi – Tỷ lệ ủng hộ giảm đáng kể
So với toàn thế giới, châu Phi là khu vực ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ lớn nhất. Tuy nhiên, mức độ ủng hộ trên có những dấu hiệu suy giảm. Trong hai năm liên tiếp 2009 và 2010, tỉ lệ ủng hộ địa vị lãnh đạo của Mỹ tại châu Phi dao động trung bình ở mức trên 80% thì bước sang năm 2011, tỷ lệ này chỉ còn 74%.
Mức độ ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ giảm đáng kể tại châu Phi - khu vực vốn có tỷ lệ ủng hộ Mỹ luôn cao nhất - từ 85% năm 2009 xuống 74% năm 2011 đồng thời tỷ lệ không ủng hộ tăng từ 11% lên 17%.
Cụ thể, tỷ lệ ủng hộ địa vị lãnh đạo của Mỹ tại 10 quốc gia cận Sahara - nơi Mỹ trước đó, vốn được ủng hộ mạnh mẽ - đã giảm hai con số, trong đó, tại Nam Phi, tỷ lệ ủng hộ giảm 18%. Tuy nhiên, vẫn có ít nhất 2/3 dân cư tại 33 quốc gia vùng cận Sahara theo khảo sát của Gallup, ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ.
Trong khi đó, tại Bắc Phi, sự hiện diện của Mỹ không được hoan nghênh cho lắm khi tỷ lệ không ủng hộ vai trò lãnh đạo của cường quốc số 1 thế giới lên tới 40%. Tuy nhiên, sau mùa xuân Arab, mức độ ủng hộ vị thế lãnh đạo của Mỹ tại các quốc gia trong khu vực này không tăng cũng không giảm ngoại trừ tại Tunisia và Moroco, tỷ lệ này có cao hơn một chút.
Châu Mỹ - Hình ảnh của Mỹ xấu đi
Ban đầu, khi Tổng thống Obama mới lên cầm quyền, tỷ lệ ủng hộ Mỹ gia tăng tại “sân sau” của cường quốc số 1 thế giới.
Tuy nhiên, sau đó, tỉ lệ này bắt đầu đi xuống. Tỷ lệ ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ trung bình giảm từ 46% hồi năm 2010 xuống còn 40% trong năm 2011.
Hình ảnh của Mỹ xấu đi tại khu vực được mệnh danh là "sân sau" của họ khi mức độ ủng hộ địa vị lãnh đạo của Mỹ giảm từ 46% năm 2010 xuống còn 40% năm 2011 và tỷ lệ không ủng hộ tăng từ 19% lên 22%.
Thậm chí, tại một số quốc gia đồng minh quan trọng của Mỹ như Colombia hay Panama, tỉ lệ này cũng giảm ở mức hai con số. Lý do cho tình trạng này là, nhiều thỏa thuân thương mại giữa họ và Mỹ bị đình trệ trong năm 2011.
Trong khi đó, ở một số quốc gia như Mexico, tỉ lệ ủng hộ giảm 14 điểm nhưng không có nghĩa tỷ lệ không ủng hộ gia tăng.
Trong năm 2011, có thêm nhiều người Mexico hoài nghi về khả năng lãnh đạo của cường quốc số 1 thế giới, với 42% số người được hỏi không đưa ra bất cứ bình luận nào về vấn đề này. Tuy nhiên tại Chile và Panama, tỉ lệ không ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ tăng gần như đồng nghĩa với sự suy giảm mức độ ủng hộ.
Châu Âu: Tỷ lệ ủng hộ không ngừng dao động.
Trung bình trong năm 2011, tại Châu Âu, tỉ lệ ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ vẫn cao hơn gấp đôi so với thời tổng thống Bush còn nắm quyền.
Tuy nhiên điều đó không có nghĩa là Tổng thống Obama luôn duy trì được một mức độ ủng hộ ổn định đối với vai trò lãnh đạo của Mỹ trong lòng "đồng minh ruột" của họ.
Tỷ lệ tin nhiệm vào khả năng lãnh đạo của Mỹ tại châu Âu đã tụt từ đỉnh 47% năm 2009 xuống còn 42% trong năm ngoái tại 37 quốc gia được khảo sát trong khu vực.
Tỷ lệ ủng hộ Mỹ tại châu Âu - đồng minh ruột của họ - trung bình giảm ở mức đỉnh 47% năm 2009 xuống còn 42% năm ngoái.
Ngoài ra, năm 2011, Mỹ là quốc gia viện trợ nhiều nhất cho 8 nước châu Âu bao gồm: Kosovo, Ireland, Albania, Anh, Hà Lan, Macedonia, Hungary và Litva. Do đó, tỷ lệ ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ gia tăng tại Anh và Bỉ.
Tuy nhiên, với một số đồng minh quan trọng khác như Pháp, Đức, Tây Ban Nha và Thụy Điển, Mỹ không còn được tín nhiệm như xưa khi tỷ lệ ủng hộ giảm ở mức hai con số. Đặc biệt, ở Pháp và Thụy Điển, tỷ lệ ủng hộ giảm đáng kể và đây có thể coi là điềm báo cho sự sụt giảm tín nhiệm của Mỹ tại một số quốc gia có ảnh hưởng mạnh mẽ nhất trên thế giới.
Châu Á – Tỷ lệ ủng hộ giảm không đáng kể
Năm 2011, khi chính quyền của Obama chuyển trọng tâm đối ngoại tập trung vào Châu Á – Thái Bình Dương, theo khảo sát của Gallup, mức độ tín nhiệm đối với Mỹ giảm không đáng kể trong hai năm 2010 và 2011. Mức giảm từ 41% năm 2010 xuống còn 39% năm 2011.
Mức độ ủng hộ Mỹ tại châu Á giảm không đáng kể từ 41% năm 2010 xuống còn 39% năm 2011.
Ngoài ra, năm 2011, quan điểm đối với địa vị lãnh đạo của Mỹ tại khu vực châu Á cũng khá phong phú và đa dạng. Tại hầu hết tại các quốc gia, tỷ lệ ủng hộ có chiều hướng tích cực hơn là tiêu cực, ngoại trừ khu vực Trung Đông và một số quốc gia Nam Á, nơi mà người dân có truyền thống phản đối sự hiện diện của Mỹ trong khu vực nhiều hơn là ủng hộ.
Trên thực tế, hình ảnh của Mỹ trong mắt người châu Á không được thân thiện cho lắm. Đó là một trong những thách thức cơ bản cho mục tiêu gia tăng ảnh hưởng của Mỹ tại khu vực.
Bất chấp trong ba năm cầm quyền, Tổng thống Obama khá chăm chỉ, tích cực công du khắp khu vực song phần lớn người châu Á vẫn dửng dưng với nỗ lực gia tăng sự hiện diện của Mỹ tại đây.
Bất chấp tỷ lệ ủng hộ vai trò lãnh đạo của Mỹ tại Bỉ, Anh và Campuchia, danh sách các quốc gia với mức độ ủng hộ Mỹ suy giảm đáng kể, ít nhất là 10% năm 2011 dài gấp đôi so với năm 2010. Danh sách này bao gồm các đại diện cho mỗi khu vực, một số cường quốc và đồng thời cả một vài "đồng minh ruột" của Mỹ. Điều đó chứng tỏ vai trò lãnh đạo của cường quốc số 1 thế giới đang suy giảm một cách đáng báo động trên phạm vi toàn thế giới.
Dưới đây là danh sách này:
Danh sách danh sách các quốc gia với mức độ ủng hộ Mỹ suy giảm đáng kể, ít nhất là 10% năm 2011, dài gấp đôi so với năm 2010
Kết luận:
Không thể phủ nhận, những nỗ lực ra tăng sức ảnh hưởng của Mỹ trên toàn thế giới đã đạt được những kết quả tốt, củng cố vị thế của cường quốc số 1 thế giới tại những quốc gia mà họ hiện diện.
Tuy nhiên, theo khảo sát của Gallup, sự ủng hộ dành cho Mỹ bắt đầu giảm sau khi sự phấn khích ban đầu trước sự thắng cử của ông Obama – Tổng thống da màu đầu tiên trong lịch sử nước này bắt đầu nhạt nhòa. Thậm chí, sự suy giảm này diễn ra tại cả những khu vực Mỹ từng nhận được mức độ tín nhiệm nhiều nhất.
Do đó, việc củng cố và gia tăng hình ảnh của Mỹ trên toàn thế giới sẽ là thách thức không nhỏ đối với vị tổng thống tiếp theo của nước này bất kể người đó là ai.
Kết quả nghiên cứu của Gallup dựa trên các cuộc phỏng vấn trực tiếp hoặc qua điện thoại với 1000 người có độ tuổi từ 15 trở lên, tại 116 quốc gia trên thế giới năm 2010. Năm 2011, Gallup mở rộng phạm vi khảo sát ra tới 136 quốc gia trên thế giới. Mức độ tin cậy cảu các khảo sát trên là 95%.
Bạch Dương (Theo Gallup)
Địa vị của Mỹ lung lay trong lòng nhiều 'đồng minh ruột'
.gif)
